Państwowy Instytut Geologiczny - Polski Serwis Naukowy

Budynek Państwowego Instytutu Geologicznego w Warszawie

Wnętrze Muzeum Geologicznego Państwowego Instytutu Geologicznego w Warszawie

Granitowy głaz narzutowy przed wejściem do Państwowego Instytutu Geologicznego w Warszawie

Państwowy Instytut Geologiczny - Państwowy Instytut Badawczy (PIG-PIB) – państwowa jednostka badawczo-rozwojowa z centralną siedzibą w Warszawie, mająca za zadanie prowadzenie wszechstronnych badawczych prac geologicznych w Polsce, zwłaszcza pod kątem zastosowania wyników w gospodarce oraz realizacji map geologicznych. Pełni funkcje Państwowej Służby Geologicznej i Państwowej Służby Hydrogeologicznej. Posiada profil badawczy zbliżony do amerykańskiej United States Geological Survey.

Galicja (niem. Galizien, węg. Gácsország, cz. Halič, jid. גאַליציע - Golicje, tur. Haliç, rum. Galiţia, ros. Галиция - Galicija, ukr. Галичина - Hałyczyna) – potoczna nazwa narzucona przez zaborców i stosowana na określenie ziem znajdujących się obecnie w Polsce i Ukrainie składających się na dawny zabór austriacki. Również nazwa austriackiego kraju koronnego (dokładniej Królestwo Galicji i Lodomerii), istniejącego w latach 1772-1918. Zalicza się do niej ziemie południowej Małopolski po Wisłę, Ruś Czerwoną oraz zachodnią część Podola do linii Zbrucza. Jest to stosunkowo nowe pojęcie o charakterze kulturowym i historyczno-administracyjnym. Granice Galicji nie pokrywają się z granicami dawniejszych krain historycznych ani regionów geograficznych takich jak Małopolska czy ziemia halicka.

United States Geological Survey (USGS) - amerykańska agencja naukowo-badawcza, zajmująca się problemami z zakresu czterech dyscyplin nauk o Ziemi: biologii, geografii, geologii i hydrologii. Najważniejsze badania prowadzone w niej dotyczą przemian krajobrazu Stanów Zjednoczonych, rozmieszczenia bogactw naturalnych oraz ryzyka wystąpienia zagrożeń naturalnych. USGS zostało założone w 1879. Wchodzi w skład Departamentu Zasobów Wewnętrznych USA (United States Department of the Interior). Główna siedziba agencja znajduje się w Reston (Wirginia), a dwa główne oddziały w Denver (Kolorado) i Menlo Park (Kalifornia). W USGS zatrudnionych jest około 10 tys. osób.

Pierwsze koncepcje powołania polskiego instytutu czy zakładu geologicznego wysunęli Władysław Szajnocha i Józef Morozewicz na początku XX w. w Galicji. Do powstania Państwowego Instytutu Geologicznego przyczyniły się także starania wielu osób, działających we wszystkich trzech zaborach; byli to Ludomir Sawicki, Czesław Kuźniar, Stanisław Małkowski i Stanisław Kontkiewicz, ostatni kierownik Pracowni Geologicznej w Muzeum Przemysłu i Handlu.

Sosnowiec – miasto położone na południu Polski, w Zagłębiu Dąbrowskim, w województwie śląskim, w centrum Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego (GOP). Najludniejsze miasto Zagłębia Dąbrowskiego.

Jednostka badawczo-rozwojowa (JBR) - podmiot gospodarczy prowadzący przedsiębiorstwo, który stanowi równocześnie szczególny typ placówki naukowej, specjalizujący się we wdrażaniu nowych technologii i ulepszaniu ich.

Założony 7 maja 1919 działa do dziś, z przerwą na okres okupacji niemieckiej 1939-1945. Oprócz badań naukowych, prowadzi też prace popularyzatorskie, muzealne i wydawnicze. Jest wydawcą szeregu czasopism geologicznych, w tym czołowych pism międzynarodowych (tzw. filadelfijskich) Geological Quarterly i Geologia Carpathica (we współpracy z instytucjami słowackimi). Redaguje też największe krajowe pismo geologiczne Przegląd Geologiczny, którego wydawcą jest Minister Środowiska. Utrzymuje także jedno z większych w Polsce muzeów geologicznych, znajdujące się w Warszawie przy ul. Rakowieckiej 4. Posiada oddziały regionalne w Krakowie, Sosnowcu, Kielcach, Wrocławiu, Szczecinie i Gdańsku oraz Samodzielne Pracownie w Lublinie i Poznaniu.

Klasycyzm (z łac. classicus – doskonały, pierwszorzędny, wzorowy, wyuczony) – styl w muzyce, sztuce, literaturze oraz architekturze odwołujący się do kultury starożytnych Rzymian, Greków oraz Żydów. Styl ten nawiązywał głównie do antyku. W Europie tzw. "powrót do źródeł" (klasycznych) pojawił się już w renesansie - jako odrodzeniu kultury wielkiego Rzymu. Jako styl dominujący epoki wpływał na kształt innych nurtów kulturowych okresu jak Barok, Rokoko, Manieryzm. Trwał do końca wieku XVIII, w niektórych krajach do lat 30. następnego stulecia, a nawet dłużej. Zmodyfikowany klasycyzm przeradzał się czasem w eklektyzm końca XIX wieku. Klasycyzm jako styl panował w epoce oświecenia. Najpełniejszy rozkwit klasycyzmu nastąpił w I poł. XVIII wieku. W dziedzinie literatury swoisty kres klasycyzmu przyniosła walka klasyków z romantykami.

Słowacja, Republika Słowacka () – państwo śródlądowe w Europie Środkowej. Graniczy z Austrią (127 km), Polską (597 km), Czechami (240 km), Ukrainą (98 km) oraz Węgrami (678 km). Łączna długość granicy lądowej wynosi 1740 km. Do 1993 wchodziła w skład Czechosłowacji. Od maja 2004 kraj należy do Unii Europejskiej, a od 1 stycznia 2009 – do strefy euro. Stolicą państwa jest Bratysława, położona nad Dunajem przy granicy z Austrią i Węgrami.

Jednym z głównych zadań PIG-u jest wykonywanie map geologicznych. Do najważniejszych edycji map wykonywanych przez PIG zalicza się Szczegółową Mapę Geologiczną Sudetów w skali 1 : 25 000, Szczegółową Mapę Geologiczną Polski w skali 1 : 50 000, Mapę Hydrogeologiczną Polski w skali 1 : 50 000 oraz Mapę Geologiczno-Gospodarczą Polski w skali 1 : 50 000.

Poznań (, niem. Posen, jidysz פּױזן Pojzn, ros. - Познань) – jedno z najstarszych i największych polskich miast, położone nad rzekami Wartą i Cybiną, na Pojezierzu Wielkopolskim. Stolica Wielkopolski i województwa wielkopolskiego. W obrębie miasta znajduje się duży węzeł drogowy i kolejowy oraz międzynarodowy port lotniczy Ławica. Piąte pod względem liczby ludności miasto w Polsce i szóste pod względem powierzchni.

Geologia (z grec. gê - Ziemia, logos - słowo, nauka) – jedna z nauk o Ziemi, zajmuje się budową, własnościami i historią Ziemi oraz procesami zachodzącymi w jej wnętrzu i na jej powierzchni, dzięki którym ulega ona przeobrażeniom. W szerszym znaczeniu geologia dotyczy również innych planet skalistych.

Instytut mieści się w budynku zaprojektowanym w roku 1920 przez ówczesnego naczelnika wydziału budownictwa państwowego Ministerstwa Robót Publicznych, architekta Mariana Lalewicza. Realizacja projektu trwała od roku 1925 do roku 1930, niektóre fragmenty ukończono w roku 1936. Projekt utrzymany był w stylu klasycyzmu XIX w. z elementami nawiązującymi do architektury polskiej epoki renesansu. W okresie powojennym powstał obok nowy obiekt według projektu architekta Marka Leykama.

Józef Marian Morozewicz (ur. 27 marca 1865 w Rzędzianach, zm. 12 czerwca 1941 w Warszawie) – polski uczony, mineralog i petrograf. Organizator i 1919–37 pierwszy dyr. Państw. Inst. Geologicznego w Warszawie; od 1902 czł. AU; jeden z pierwszych na świecie prowadził prace eksperymentalne nad syntezą minerałów i skał; stwierdził, że kolejność wydzielania się minerałów ze stopów zależy od wzajemnych stosunków ilościowych składników stopu; otrzymał sztuczny bazalt i skały z nim spokrewnione.

Renesans lub odrodzenie – okres w historii kultury europejskiej, obejmujący przede wszystkim XV i XVI wiek, określany często jako "odrodzenie sztuk i nauk" oraz koncepcja historiozoficzna odnosząca się do historii kultury włoskiej od Dantego do roku 1520 (Il Rinascimento).

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Państwowy Instytut Geologiczny

Bibliografia

G. Niemczynow, J. Burchart, Mały słownik geologiczny, 1966, Wiedza Powszechna.

Oficjalna strona Państwowego Instytutu Geologicznego z jego historią i zadaniami