Pal męki - Polski Serwis Naukowy

Świadkowie Jehowy nauczają poprzez publikowanie i rozpowszechnianie swej doktryny w książkach, czasopismach i broszurach wydawanych przez Towarzystwa Strażnica. Twierdzą, że wszelkie nauczanie, które głoszą i w które wierzą, ma podstawy wyłącznie w Piśmie Świętym, a pojawiające się co jakiś czas zmiany doktrynalne są wynikiem jego stopniowego objawiania przez Boga Jehowę i coraz lepszego rozumienia Biblii. Wszystkie wprowadzone przez Ciało Kierownicze nauki obowiązują każdego Świadka Jehowy, a odstępstwo od wyznawanych zasad moralnych i nauk skutkuje wykluczeniem ze społeczności, z możliwością ponownego przyłączenia po okazaniu skruchy i zmiany postępowania. Doktryny Świadków Jehowy są zatwierdzane przez Ciało Kierownicze, które odpowiada za interpretację Pisma Świętego. Przed reorganizacją w 1976 roku nauki zatwierdzał prezes Towarzystwa Strażnica.

Wszechświat – wszystko, co fizycznie istnieje: cała przestrzeń, czas, wszystkie formy materii i energii oraz prawa fizyki i stałe fizyczne określające ich zachowanie. Słowo "wszechświat" może być też używane w innych kontekstach, jako synonim słów kosmos (w rozumieniu filozofii), świat czy Natura. Natomiast w naukach ścisłych słowa wszechświat i kosmos są równoważne.
Klemens Aleksandryjski, właśc. Titus Flavius Clemens (ur. prawdopodobnie 150 w Aleksandrii – zm. ok. 212 w Azji Mniejszej) – piszący po grecku teolog wczesnochrześcijański, Ojciec Kościoła opiewany przez Leona VI, poeta; zaliczany w poczet świętych katolickich oraz prawosławnych.

Bóg

Świadkowie Jehowy wierzą w jednego, jednoosobowego Boga, który jest najwyższym Władcą i Suwerenem. Uważają, że Bóg ma wyłącznie jedno imię JHWH, które odczytują zgodnie ze średniowieczną tradycją jako Jehowa (por. Wymowa w ciągu wieków) i konieczne jest posługiwanie się nim. Według nauczania Świadków Jehowy, Bóg nie miał początku i nie będzie mieć końca. Wierzą, że Jehowa jest Stwórcą Wszechświata i to z Jego mocy i woli wszystko powstało. Uważają, że Jehowa to Najwyższy Bóg, który jest Wybawcą i źródłem wszelkiego wybawienia dla wszystkich, włączając w to Jezusa Chrystusa, którego wybawił ze śmierci. Według wiary Świadków Jehowy wyłącznie Jehowa jest Wszechmocny i odznacza się czterema głównymi przymiotami: miłością, mądrością, mocą i sprawiedliwością.

Kupido (łac. cupido – "pragnienie", także Kupidyn lub Amor) – bóg i uosobienie miłości w mitologii rzymskiej, syn Wenus i Marsa. W mitologii greckiej utożsamiany z Erosem.
Strażnica – Towarzystwo Biblijne i Traktatowe (pop. Towarzystwo Strażnica) – korporacje prawne reprezentujące przed władzami świeckimi Chrześcijański Zbór Świadków Jehowy.

Syn Boży

Świadkowie Jehowy wierzą, że Jezus Chrystus jest Jednorodzonym Synem Bożym, który poza Bogiem nie ma żadnego innego zwierzchnika. Według nich Chrystus jest stworzeniem i jako jedyny został stworzony bezpośrednio przez Boga, przez co przysługuje mu miano jednorodzonego Syna Bożego. Uważają, że Jezus został stworzony jako pierwszy, a wszystkie inne później stworzone osoby, stworzenia i rzeczy zostały stworzone przez Jezusa i dla Jezusa. Do chwili przeniesienia jego życia i narodzin w ciele ludzkim Jezus żył z Bogiem w niebie jako archanioł Michał, którym ponownie stał się po powrocie do nieba. W trakcie zapowiedzianej przez Apokalipsę plagi szarańczy wystąpi jako Król otchłani Abaddon. Świadkowie Jehowy uważają, że Chrystus jest synem Bożym, nie samym Bogiem, co niejednokrotnie podkreślał, zwracając się do swojego Ojca w modlitwie.

Nowy Testament (gr. Καινή Διαθήκη, Kainē Diathēkē) - druga, po Starym Testamencie, część Biblii chrześcijańskiej, powstała na przestrzeni 51-96 r. n.e.; stanowi zbiór 27 ksiąg, przedstawiających wydarzenia z życia Jezusa i wczesnego Kościoła oraz pouczenia skierowane do wspólnot chrześcijańskich, tradycyjnie datowanych na drugą połowę I wieku; niektórzy bibliści datują część ksiąg również na pierwszą połowę II wieku; główne źródło chrześcijańskiej doktryny i etyki. Niektóre wyznania używają jako nazwy Nowego Testamentu określenia Chrześcijańskie Pisma Greckie.
Księga Kapłańska [Kpł], Trzecia Księga Mojżeszowa [3 Mojż], (hebr. ויקרא (Wajikra) - "zawołał" - od pierwszych słów księgi, gr. Λευιτικόν Leuitikon z Septuaginty, w nawiązaniu do Lewitów) to trzecia księga Pisma Św. (przed nią jest Księga Wyjścia) i Pięcioksięgu, a tym samym Starego Testamentu.

Śmierć i zmartwychwstanie

Zgodnie z wierzeniami Świadków Jehowy, Jezus Chrystus został zabity na narzędziu w rodzaju crux simplex, określanym przez nich jako pal męki. Podobne określenia, stosowane przez innych autorów, to: 'pal męczeński', 'drewno męki', 'pal egzekucyjny'. Swój pogląd opierają na dosłownym przekładzie słowa stauros i crux, użytego przez autorów i tłumaczy Nowego Testamentu do opisania narzędzia, na którym Jezus Chrystus został zabity. Naukę tę przyjęli w 1936 roku.

Księgi deuterokanoniczne (wtórnokanoniczne) (przez Kościoły protestanckie określane jako apokryfy - tylko odnośnie do Starego Testamentu) to księgi Pisma Świętego, których kanoniczność była kwestionowana w odróżnieniu od ksiąg protokanonicznych. Określenie księgi deuterokanoniczne pochodzi od istnienia dwóch kanonów ksiąg Starego Testamentu funkcjonujących równolegle w pierwszych wiekach chrześcijaństwa: pierwszy kanon stanowiły księgi uznawane za natchnione przez faryzeuszów, natomiast drugi kanon stanowiły księgi tzw. kanonu aleksandryjskiego, czyli Septuaginta. Dlatego, wbrew spotykanemu przekonaniu, określenie księga deuterokanoniczna nie oznacza, że została ona uznana za natchnioną w "drugim rzucie", ale wskazuje na pochodzenie z kanonu Septuaginty.
Bóg lub bóstwo – pojęcie istoty nadprzyrodzonej leżące u podstaw większości wierzeń religijnych. Zajmuje się nim teologia, a także filozofia i jest ono uważane za zagadnienie metafizyczno-egzystencjalne. Ze względu na duże zróżnicowanie rozumienia tego pojęcia, trudno jest o jego jednoznaczną definicję. Jako najbardziej różniące się od siebie, należy wyodrębnić definicje używane przez popularne religie politeistyczne i monoteistyczne, deizm, panteizm oraz panenteizm. Wśród religii monoteistycznych należy wyróżnić monoteizm trynitarny.

Crux simplex wg Justusa Lipsiusa

Jednocześnie Świadkowie Jehowy nie przeczą temu, że Rzymianie stosowali narzędzie potocznie zwane krzyżem w różnych formach, z zastosowaniem dodatkowej poprzeczki. W swych publikacjach zamieszczają tego typu ilustracje odnoszące się do czasów chrześcijan. Jednak podkreślić należy, że sposób egzekucji pomiędzy Rzymem a Wschodem mógł się różnić dość zasadniczo. Z relacji ewangelicznych nie wynika aby w przypadku Jezusa zastosowano takie narzędzie. Brak nawet sugestii aby użyto dwóch belek, tzn. aby zbijano jedną do drugiej, lub wciągano przybitego do poprzeczki Jezusa na ustawiony wcześniej słup.

Język grecki albo greka — język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi.
Justus Lipsius, Joost Lips lub Josse Lips (ur. 18 października 1547 w Overijse, zm. 23 marca 1606 w Lowanium) - flamandzki filozof, filolog klasyczny i historyk. Jeden z najwybitniejszych znawców języka, historii i kultury starożytnego Rzymu.

Wyrazy greckie użyte w Nowym Testamencie odnoszące się do narzędzia na którym umarł Jezus:

Σταυρός (termin omówiony niżej)

Ξύλον (zastosowane w Dz 5,30; 10,39; Gal 3,13)

crux (w łacińskich przekładach Nowego Testamentu)

Wypowiedzi na które powołują się Świadkowie Jehowy

Współczesne

Hermann Fulda napisał w książce Das Kreuz und die Kreuzigung:

powieszenie Marsjasza na drzewie, Luwr

W książce The Non-Christian Cross J. D. Parsons napisał:

W książce Dual Heritage—The Bible and the British Museum (Podwójne dziedzictwo — Biblia i Muzeum Brytyjskie) stwierdzono:

An Expository Dictionary of New Testament Words (przedruk 1966, tom I, s. 256, W. E. Vine), wyjaśnia:

W Leksykonie greki Nowego Testamentu, uczony i teolog. E.W.Bullinger stwierdził, że grecki stauros oznaczał pionowy pal, słup i nigdy nie oznaczał dwa kawałki zbite ze sobą pod jakimkolwiek kątem

Paul Wilhelm Schmidt, profesor Uniwersytetu Bazylejskiego, napisał w Die Geschichte Jesu (tom 2, Tybinga i Lipsk 1904, s. 387-389):

W The Companion Bible (Oxford University Press) stwierdza się:

Wiele osób, które opowiadają się za śmiercią Chrystusa na tradycyjnym krzyżu, nie wykluczają i biorą pod uwagę możliwość, iż w przypadku Jezusa mógł być zastosowany zwykły pal:

Chronologia – nauka o mierzeniu czasu, kolejności następowania po sobie wydarzeń, zjawisk, a także oznaczenie wydarzenia, zjawiska wg przyjętego podziału czasu. Nazwa pochodzi od greckich słów chronos (czas) i logos (słowo, nauka). Jest to kolejność chronologiczna.
Szatan (hebr. שטן satan – przeciwnik; arab.الشيطان Szejtan – przeciwnik, złe moce) – w judaizmie, chrześcijaństwie i islamie jest to anioł, który zbuntował się przeciwko Bogu, główny sprawca zła na świecie (inne określenia: upadły anioł, demon, diabeł).

Starożytne

Hezychiusz z Aleksandrii, autor starożytnego Leksykonu wyjaśniającego znaczenie greckich słów, używanych min. przez pisarzy ewangelicznych, podaje, że termin stauros oznaczał pionowy pal, słup, który ustawiano pionowo, wkopując go do ziemi. Podobną definicje podaje inny grecki pisarz – Focjusz.

Jedna z praktyk stosowana w starożytnych gospodarstwach rolnych polegała na "ukrzyżowaniu" ptaków dla odstraszenia reszty ptactwa. Anna Sadurska w Archeologia starożytnego Rzymu – Okres cesarstwa (t.2, PWN, Warszawa 1980, str.313 il.226) ukazuje sarkofag z S.Lorenzo w Rzymie, na którym widać amorka trzymającego na palu takiego ptaka.

W kontekście narzędzia śmierci Jezusa – a nie tylko znaku lub symboliki – wypowiedział się min. Klemens Aleksandryjski:

W powyższym tekście Klemens Aleksandryjski używa greckiego terminu ksylon, który oznaczał jeden kawałek drewna. I w tym kontekście Klemens odwołuje się do laski skytale, jaką posługiwali się eforowie.

Prorok Jeremiasz (יִרְמְיָהוּ Yirməyāhū , "niech Jahwe podniesie [z upadku]" lub "Jahwe wywyższa") – prorok, twórca biblijnej księgi Jeremiasza, jest mu przypisywane również autorstwo biblijnych Lamentacji. Zapowiadał spustoszenie Judy i Jerozolimy. Działał 40 lat. Spisywanie swej księgi, w której zawarł napomnienia i groźby dla Izraelitów, zapowiedzi upadku państwa i niewoli oraz proroctwa głoszące oswobodzenie z niewoli i ostateczne zbawienie, zakończył w 585 p.n.e. Był jednym z 4 proroków większych.
Luwr (fr. Louvre, Musée du Louvre) – dawny pałac królewski w Paryżu, obecnie muzeum sztuki. Jedno z największych muzeów na świecie, najczęściej odwiedzana placówka tego typu na świecie. Stanowi jeden z ważniejszych punktów orientacyjnych Paryża, położony jest przy prawym brzegu Sekwany w obrębie Pierwszej Dzielnicy. W kompleksie budynków o całkowitej powierzchni wynoszącej 60,600 metrów kwadratowych znajdują się zbiory liczące około 35,000 dzieł sztuki od czasów najdawniejszych po połowę wieku XIX, dzieła światowego dziedzictwa o największej sławie takie jak np. stela z kodeksem Hammurabiego, Nike z Samotraki, Mona Lisa pędzla Leonarda.

Jeszcze za czasów Orygenesa mowa o podwójnym narzędziu śmierci Jezusa mogła wzbudzić zdziwienie, jako rzecz nowa, niesłychana. Wynika z tego, że "podwójny krzyż" Jezusa oznaczał jedynie podwójną interpretację, a nie rzeczywisty kształt samego narzędzia. Stąd szybka refleksja i tłumaczenie Orygenesa:

Tertulian wraz z Minucjuszem Feliksem nie tylko odrzucają kult krzyża, ale w swej polemice opisują "krzyż" jako surowy pal (łac.rudi palo), drzewo bez kształtu, słup męczeński (crucis stipite):

W swym tekście Minucjusz Feliks odwołuje się do obrazu rzymskich tropajonów, które były prostymi palami, do których mocowano zdobyczne trofea:

List Barnaby (gr. Βαρναβα επιστολη , łac. Epistula Barnabae) - anonimowy tekst w języku greckim, dawniej przypisywany św. Barnabie. Do IV w. n.e. bywał zaliczany do ksiąg kanonicznych (Klemens Aleksandryjski, Orygenes, Kodeks Synajski). Jego kanoniczność zakwestionowali dopiero Euzebiusz z Cezarei i Hieronim. Nie jest to list w sensie literackim, lecz rodzaj katechezy, jednak o dość osobistym charakterze. Powstał przed rokiem 200, gdyż wspomina go Klemens Aleksandryjski, zapewne około 130 r. Być może miejscem powstania była Aleksandria, za czym przemawia częste stosowanie alegorii. Całość liczy 21 rozdziałów. Autor wykazał się gruntowną znajomością Starego Testamentu, jednak interpretuje go w duchu skrajnego antyjudaizmu i wyraża przekonanie o odrzuceniu Izraela przez Boga. W skład tekstu wchodzi również, znany z innych pism wczesnochrześcijańskich, utwór moralizatorski żydowskiego pochodzenia Dwie drogi.
Palisada, ostrokół, częstokół – to ogrodzenie z drewnianych, ostro zakończonych pali, wbitych jeden przy drugim używane jako defensywna struktura. Jest jedną z prymitywnych konstrukcji obronnych, wykorzystywanych nieprzerwanie do XIX w. W średniowieczu palisady były stosowane w obronie grodów. W warunkach ustabilizowanych frontów lub w wypadku obrony wąskich przejść odgrywały rolę fortyfikacyjnej zapory przeciwpiechotnej, niekiedy wyposażonej w strzelnice. Łatwa w konstrukcji, tania, ale podatna na ogień i raczej nietrwała palisada szczególnie często służyła jako tymczasowe zabezpieczenie lub element fortyfikacji polowych. Palisady wykonywano jako pojedyncze, podwójne (palanki) lub wieloszeregowe. Typowa konstrukcja palisady składa się z małych lub średnich pni drzew wyrównanych pionowo, bez rozmieszczania po środku. Pnie są naostrzone i są czasem wzmacniane dodatkową konstrukcją. Wysokość palisady może sięgać od kilku stóp do prawie dziesięciu. Jako defensywna struktura, palisady często zostały użyte w połączeniu z robotami ziemnymi. Palisady były doskonałą opcją dla małych fortów lub innych doraźnie zbudowanych fortyfikacji. Palisady były budowane bardzo chętnie w pobliżu lasów, ponieważ budowało się je szybko i z łatwo dostępnego budulca. Okazały się one efektywną ochroną podczas ówczesnych konfliktów i były efektywnym środkiem zapobiegającym małym siłom. Jakkolwiek z powodu ich drewnianej konstrukcji były bardzo wrażliwe na bronie oblężnicze. Zarówno Grecy jak i Rzymianie stawiali palisady, by chronić wojskowe obozy.

Justyn Męczennik wyjaśnia, że ofiara baranka paschalnego była obrazem Chrystusa:

Z traktatu Miszny (Pesachim 7:1) i zawartych w nim relacji osób bliskich czasom Justyna, dowiadujemy się, że sugestia Justyna dotyczy nie łączenia dwóch rożen, lecz dwóch sposobów pieczenia baranka, którego nigdy nie krzyżowano, lecz używano jednego rożna:

Orygenes (gr. Ὠριγένης, Origenes, ok. 186-254) – jeden z najbardziej płodnych komentatorów Pisma Świętego w epoce patrystycznej. Zajmował się, podobnie jak później Hieronim ze Strydonu (330-420), egzegezą krytyczną oraz literalną; egzegezę alegoryczną doprowadził do szczytu rozwoju[1]. W zasadniczy sposób przyczynił się do ukształtowania tradycji teologicznej Szkoły Aleksandryjskiej. Znany jest również jako twórca, odrzuconej później przez Magisterium, teorii preegzystencji dusz[2]. Był wykształcony filozoficznie; razem z Plotynem studiował u Amoniusza Sakkasa. Jest zaliczany do pisarzy starochrześcijańskich, a także, mimo że niektóre jego teorie były błędne, do Ojców Kościoła.
Efor (gr. ἔφορος [ephoros]) - jeden z pięciu najwyższych urzędników w spartańskiej polis . Pochodzenie urzędu eforatu nie jest bliżej znane, choć przypuszcza się, że pięciu eforów powołano w końcu VII wieku p.n.e. Być może pierwotnie reprezentowali oni pięć osad, z których składała się Sparta i służyli pomocą królowi. Od VI w. p.n.e. byli wybierani przez obywateli spośród obywateli. Prawdopodobnie w jakimś związku z wojnami meseńskimi w ich ręce przeszła władza administracyjna, kierowanie polityką zagraniczną oraz sądownictwo. Mieli prawo zwoływania zgromadzenia ludowego, tak zwanej apelli. Przewodzili także geruzji. Urząd swój piastowali przez jeden rok. Po zakończeniu kadencji, ze swojej działalności składali sprawozdanie i w razie nadużyć mogli zostać pociągnięci do odpowiedzialności.

Sposób egzekucji Chrystusa

W świecie antycznym kara miała charakter odstraszający i zapobiegający przed popełnieniem zła. Dlatego publiczne egzekucje były dość spektakularnym wydarzeniem, czasami przenoszonym masowo na arenę. Poniższa procedura była bardzo zbliżona do procedury wieszania na poprzeczkach (patibulum, furca), jednak te kary wyraźnie rozróżniano. W świetle relacji ewangelicznych, rzymska procedura zastosowana wobec Chrystusa zawierała następujący schemat, zgodny z relacjami świeckimi:

Heros (gr. ἥρως "bohater") – w mitologii greckiej postać zrodzona ze związku człowieka i boga. Herosi mieli nadzwyczajne zdolności, jak wielka siła, spryt lub inne przymioty. Byli dowodem przenikania się świata bogów i ludzi.
Krzyż (etymologicznie z łac. crux) – znak, kształt lub przedmiot w postaci dwóch linii przecinających się, na ogół pod kątem prostym (†). Jest jednym z najstarszych symboli ludzkości znanym w większości starożytnych religii. Niemal w każdym zakątku ziemi odkryto przedmioty związane z tym znakiem. Zazwyczaj wiązano go z jakąś formą kultu sił przyrody (ogień, słońce, życie). Jest też używany jako element herbu.

Upokorzenie – skazańca wiązano, czasami nakładano na szyję powrozy, ciągnięto wśród tłumu, który mógł dodatkowo manifestować emocje wobec skazańca. Zdarzało się też, że nakładano na głowę zasłonę, kaleczono ciało.

Biczowanie – miało na celu osłabienie skazańca, aby ten nie stawiał oporu podczas przybijania do pala. Samo biczowanie mogło odbyć się wcześniej, przy mniejszym palu, np. w miejscu urzędowania sędziego. Można je było wykonać w ten sposób, iż wiązano ręce z tyłu, a następnie podciągano do góry i bito. Biczowanie było okrutne, a skazaniec mógł zwyczajnie nie przeżyć samej chłosty. Bito kijami lub rózgami. Ale stosowano też bicze wykonane z przeplatanej wełny i przymocowanymi ostrymi kostkami owczymi, lub też były to rzemienie ze skóry wołowej, zakończone ołowianymi kulkami.

Taszczenie pala – skazaniec sam taszczył pal na miejsce egzekucji. Nigdy nie dźwigał dwóch zbitych belek.

Tabliczka (łac. titulus) – notowano na niej zarzut. Tabliczkę niesiono przed skazańcem, potem można było tabliczkę umieścić na palu lub na szyi wiszącego.

Przygwożdżenie – skazańców przybijano dużymi gwoździami, wbijanymi w ręce i nogi. Być może zdarzały się przypadki, iż wbijano po dwa gwoździe w każdą kończynę.

Tłumienie bólu – aby zmniejszyć ból i stłumić doznania, dawano skazańcowi do picia mocne wino lub napój z dodatkiem mirry, ziarna kadzidła

Łamanie nóg – w celu przyśpieszenia agonii, wiszącemu czasami łamano nogi, aby nie mógł się podpierać lub wyginać w celu łapania powietrza. Czasami jednak wiszącą ofiarę pozostawiano na kilkudniową agonię i pastwę drapieżnych ptaków i zwierząt.

Żołnierze – nie tylko pilnowali porządku w trakcie wykonywania wyroku, lecz również pilnowali, aby nikt nie zdjął ciał z pala, jeśli odmówiono pochówku. Ponieważ zwłoki mogły zostać pożarte przez psy lub dzikie zwierzęta, żołnierze mogli również temu zapobiegać. Zaniedbanie obowiązku groziło żołnierzom bardzo surowymi sankcjami, łącznie z biczowaniem, a nawet śmiercią

Krytyka

Krytycy zwracają uwagę, że do dziś nie ma odkryć potwierdzających przypuszczenia zwolenników pala męki między innymi Towarzystwa Strażnica, że teza o śmierci Jezusa na palu męki zostanie dodatkowo potwierdzona archeologicznie.

Ciało Kierownicze – grupa starszych, czyli nadzorców w religii Świadków Jehowy uważanych przez współwyznawców za namaszczonych Duchem Świętym, należących do klasy pomazańców i sprawujących nadzór nad organizacją (zborami, obwodami, okręgami, krajami i strefami) i nauczająca w kwestiach religijnych, w oparciu o interpretację Biblii. Siedziba Ciała Kierowniczego mieści się na nowojorskim Brooklynie w USA.
Nabicie na pal (zwane także nawlekaniem na pal) – jedna z form wykonywania kary śmierci, praktykowana od starożytności do XVIII wieku. W okresie starożytnym stosowana była przez Hetytów w Anatolii i na Bliskim Wschodzie[potrzebne źródło], a od średniowiecza rozpowszechniła się na ziemiach najeżdżanych przez Imperium osmańskie, bądź podległych temu państwu - głównie na Bałkanach, ale też na południowo-wschodnich krańcach Rzeczypospolitej (Kozacy).

Życie w niebie

Po powrocie do nieba Chrystus ponownie stał się archaniołem Michałem. Na jesieni 1914 roku otrzymał z rąk Jehowy władzę w niebie, stając na czele niebiańskiego rządu, określanego mianem Królestwa Bożego. Władzę w niebie Chrystus będzie sprawował do Armagedonu, a następnie, po Armagedonie, przez 1000 lat będzie królował w niebie i na Ziemi. Pierwszą rzeczą, którą zrobił po otrzymaniu władzy, było zrzucenie szatana z nieba na ziemię. Po zakończeniu 1000 lat panowania Chrystus ma ponownie oddać władzę Bogu.

Lukian z Samosaty (właściwie: Lukianos, łac. Lucianus, ok. 120 do ok. 190) – rzymski retoryk i satyryk, piszący w grece, znany z poglądów soficystycznych. Zmarł prawdopodobnie w Atenach. Uważany jest za twórcę satyry społecznej.
Apokalipsa Świętego Jana [Ap], Księga Objawienia, Objawienie Jana [Obj] (gr. Ἀποκάλυψις Ιωάννου – Objawienie Jana) – jedyna prorocza księga Nowego Testamentu, opisująca zagładę świata i powstanie "Nowego Świata" zanim nastąpi jego koniec i Sąd Ostateczny. Apokalipsa zawiera bardzo liczne odwołania do Starego Testamentu. Tradycja za autora uważa Jana Ewangelistę (choć nie jest to pewne, a eschatologia księgi różni się od eschatologii Ewangelii Jana). Powstanie datuje się na okres prześladowań chrześcijan w Azji Mniejszej (a więc po roku 68) i najprawdopodobniej powstawała w różnych etapach.

Stauros

Stauros (gr. Σταυρός) – dość powszechnie tłumaczony na krzyż, jednak ściśle biorąc oznacza pal, belka, kłoda, słup, przeważnie ustawiany pionowo. Według starożytnego Leksykonu Hezychiusza ten grecki termin oznaczał słup ustawiany w ziemi pionowo. Pal taki był stosowany do konstrukcji palisad (stąd gr. stauromata), taranów, podpór mostów, a także przy egzekucji ludzi. Ponieważ palisada składała się przeważnie z zaostrzonych pali, więc w grece do nazywania jej elementów konstrukcyjnych używano zamiennie terminów stauros i skolops.

Księga Jeremiasza (יִרְמְיָהוּ Yirməyāhū)[Jr lub Jer] - księga zaliczana do ksiąg prorockich Starego Testamentu. Jej autorstwo przypisuje się tradycyjnie Jeremiaszowi, datując przy tym wiek jej spisania na VI wiek p.n.e.. Pierwotnie została spisana w języku hebrajskim na terenie dawnej Judy i Egiptu. Opisuje dzieje związane z Jeremiaszem oraz orędzie, które przekazał mu Bóg.
Słup - element konstrukcyjny (może być wolno stojący), pionowa (choć nie zawsze) podpora. Szczególnym zastosowaniem tego rodzaju podpór są słupy telefoniczne (telegraficzne) lub słupy energetyczne. Innym rodzajem są słupki drogowe albo graniczne.

Jako narzędzie egzekucyjne, zawsze oznaczało pionowy słup. Na taki pal męki nabijano skazańców lub ich głowy. Jeszcze później na takie pale zaczęto zawieszać ludzi, stosując liny lub gwoździe. Pal egzekucyjny był znany u Egipcjan, Fenicjan, Asyryjczyków, Babilończyków, Greków i Rzymian. Grecy jednak nie stosowali go jako oficjalnej kary, choć Aleksander Wielki w ten sposób karał niektórych pokonanych. Najbardziej rozpowszechniony był oczywiście u Rzymian (łac. crux). To oni w późniejszym czasie wprowadzili dodatkowe elementy, mające na celu wydłużenie zadawanych mąk i agonii. Wciąż jednak zdarzały się przypadki nabijania na pal (łac. crux). Częściej jednak wieszano na takim palu w różny sposób np. głową do dołu

Abaddon (od hebr. אֲבַדּוֹן awadon - niszczyciel, w wersji greckiej: Apollyon, po łacinie - Exterminans) - pierwotnie inna nazwa szeolu, następnie anioł zagłady opisany w Apokalipsie św. Jana (9,11) jako anioł przepaści, który wyłania się z otchłani jako książę czeluści piekielnych. Także w ogóle anioł czeluści (otchłani).
Tropaion (łac. tropaeum) – w starożytności pomnik zwycięstwa w walce, w formie stosu zdobytej broni. Najcenniejsze insygnia zdobyczne ustawiano na pionowym palu, na miejscu bitwy. Bywało też, że tropajon był niesiony na barkach wodza. W późniejszym czasie rozbudowano formę tropaionu do wielkości monumentalnych budowli i pomników z drewna, marmuru, metalu (tropaion Trajana w Adamklissi).

Terminologia słownikowa

– "stauros, słup, pal; krzyż" – "stauroo, przybijać do pala, krzyżować"

– "stauros, 1. słup, kół, pal, ostrokół 2. krzyż, kara śmierci przez ukrzyżowanie 3. pal do wbijania nań skazańców"

– "stauros, 1. słup, pal, kół, o palisadzie; o zaporze ze słupów wbitych w dno morza, 2. krzyż, NT; być prowadzonym na śmierć przez ukrzyżowanie; 3. pal do wbijania nań"

W kwestii translacji słowa stauros, autor książki The Non-Christian Cross J.D.Parsons napisał: „W oryginalnej grece licznych pism tworzących Nowy Testament nie ma ani jednego zdania, z którego by nawet pośrednio wynikało, że użyty w wypadku Jezusa stauros był inny niż zwykły stauros, nie mówiąc już o tym, żeby składał się on nie z jednego kawałka drewna, lecz z dwóch, zbitych w formie krzyża.”.

Personifikacja (z łac. persona - osoba i facere - robić) lub uosobienie - - szczególnie często personifikuje się pojęcia abstrakcyjne, zwłaszcza jako wygłaszające przemowy.
Święty Justyn, łac. Justinus philosophus, znany również jako Justyn Męczennik lub Justyn Wielki, ur. we Flawii Neapolis w Palestynie ok. 100, religię chrześcijańską przyjął ok. 130, zmarł (ścięty mieczem) w Rzymie ok. 165 r. (między 163 a 167).

Stauros według pisarzy antycznych

W literaturze antycznej znajduje się wiele wzmianek na temat narzędzia egzekucyjnego stauros w tym dość dobrze udokumentowane wyobrażenie egzekucji przy użyciu tego narzędzia. Przypadek dotyczy postaci z mitologii greckiej – Prometeusza. W starożytności istniały dwie interpretacje kary, jaka spotkała herosa:

Muzeum Pergamońskie (niem. Pergamonmuseum) – muzeum znajdujące się w Berlinie, w którym zrekonstruowano Wielki Ołtarz Zeusa (pergameński ołtarz). Współtworzy berlińską tzw. Wyspę Muzeów (niem. Museumsinsel). Muzeum jest słynne także ze zbiorów starożytnej architektury oraz hellenistycznej rzeźby. Znajduje się tu m.in. brama Isztar.
Mirra - wonna żywica otrzymywana z balsamowca mirry (Commiphora abyssinica). Dawniej służyła do balsamowania zwłok, jako pachnidło i kadzidło. Jako że zawiera związki terpenowe, jest gumą roślinną. Obecnie używana jest w przemyśle kosmetycznym.

Prometeusz przymocowany do stauros, Muzeum Pergameńskie, Berlin, eksp.nr.8

1/ został przykuty do skały, lub 2/ został przybity do pala. Oto tekst Lukiana Prometeusz lub Kaukaz 7 w dwóch przekładach tego samego tłumacza, Władysława Madydy:

Istnieje różnica translacyjna. W Muzeum Pergamońskim w Berlinie (także Luwr oraz Ateńskie Muzeum Narodowe) można obejrzeć antyczne greckie wazy i patery, które przedstawiają Prometeusza przy palu lub przywiązanego do pala. Późniejsi Ojcowie nawiązywali do Prometeusza, łącząc go z samym Bogiem.

Krytyka

Nie wszyscy zgadzają się, iż Prometeusz opisuj egzekucję na pionowym palu. Argumentuje się, że wchodzić może w grę krzyż, zwłaszcza że Lukian pisze o rozłożeniu ramion herosa od jednego szczytu do drugiego. Zauważyć jednak należy, że Lukian pisze również, że Prometeusz zawiśnie w powietrzu, pomiędzy dwoma szczytami, aby nikt go nie sięgnął. W takiej sytuacji ciężko jest przyjąć, iż użyto krzyża, czy nawet pala, bo pionowy słup nie mógłby zostać ustawiony w pionie. W takiej sytuacji ukaranie Prometeusza mogło mieć podobny charakter, jak ukaranie Andromedy, której ręce zostały przymocowane osobno do dwóch pionowych pali po bokach (ukazano tak Andromedę na niektórych starożytnych wazach). Inna możliwość dotyczy tego, iż stauros odnosi się ogólnie do męki i cierpienia Prometeusza (por. Mat.16:24). Bowiem na antycznych wyobrażeniach nie przedstawia się Prometeusza przytwierdzonego do krzyża.

Lucius Iunius Moderatus Columella (ur. 4 r. n.e. w Kadyksie w Hiszpanii, zm. ok. 70 n.e. w Tarent, Włochy) – rzymski autor dzieł poświęconych agrotechnice.
Wnikliwe poznawanie Pism (ang. Insight on the Scriptures) – dwutomowy leksykon biblijny (po 1276 stron) wydany w języku angielskim w 1989 r., a w języku polskim w 2006 r. Obecnie wydany w 14 językach oraz w wersji elektronicznej na dyskietkach i CD (Biblioteka Strażnicy). ISBN 83-86930-84-5

Stauros w pismach wczesnych chrześcijan

W tekstach wczesnochrześcijańskich stauros (zgodnie z tekstami NT) przeplata się z terminem ksylon. Ignacy Antiocheński mówi o κλάδοι τοῦ σταυροῦ (gałęzie krzyża). Justyn Męczennik mękę Jezusa na stauros przyrównuje do baranka paschalnego, którego Żydzi przyrządzali na palu. W Apologii przyrównuje stauros do litery "chi".

Focjusz I Wielki (urodził się ok. 810 roku w Konstantynopolu, zmarł 6 lutego 891 roku tamże) - patriarcha Konstantynopola w latach 858 - 867 oraz 877 - 886, święty Kościoła prawosławnego.
Przebudźcie się! (ang. Awake!) – czasopismo wydawane przez Towarzystwo Biblijne i Traktatowe – Strażnica (ang. Watchtower Bible and Tract Society), oficynę wydawniczą Świadków Jehowy.

Według Listu Barnaby litera T symbolizuje χαρις (łaska) (Abraham obrzezał w swoim domu osiemnastu i trzystu mężów, osiemnaście oznacza IH, czyli Jezus, a łaska zawarta jest w T, które oznacza trzysta).

Klemens Aleksandryjski pal (ksylon), na którym zawisł Jezus zestawia w laską eforów lacedemońskich:

Zestawiano stauros ze znakiem zwycięstwa, czyli tropajonem, który rzeczywiście był palem, na który wieszano zdobyczne trofea. Doszukiwano się figury stauros w postawie Mojżesza, który w modlitwie podnosił ręce do góry, a nie na boki. Gdy pisano o wężu umieszczonym przez Mojżesza na palu, nawiązywano do powieszonego Jezusa.

Jezus Chrystus (z , zdaniem historyków prawdopodobnie , zm. ok. 30–33 n.e. w Jerozolimie), Jezus z Nazaretu — centralna postać chrześcijaństwa. Według chrześcijan założyciel Kościoła, Syn Boży i Zbawiciel.
Biblia, Pismo Święte (z greckiego βιβλίον, biblion – zwój papirusu, księga, l.m. βιβλία, biblia – księgi) – zbiór ksiąg, spisanych pierwotnie po hebrajsku, aramejsku i grecku, uznawanych przez żydów i chrześcijan za natchnione przez Boga. Biblia i poszczególne jej części posiadają odmienne znaczenie religijne dla różnych wyznań. Na chrześcijańską Biblię składają się Stary Testament i Nowy Testament. Biblia hebrajska – Tanach obejmuje księgi Starego Testamentu. Muzułmanie uważają, iż część Biblii[potrzebne źródło] (np. Księgi Mojżeszowe, Psalmy) powstała w wyniku boskiego objawienia, ale jej treść została zafałszowana.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)