Papiasz z Hierapolis - Polski Serwis Naukowy

Papiasz z Hierapolis, cs. Swiaszczennomuczenik Papij Ierapolskij – biskup Hierapolis w Azji Mniejszej, teolog, jeden z Ojców Apostolskich, żyjący prawdopodobnie w latach 70-135, męczennik, święty Kościoła katolickiego i prawosławnego.

Życie

O życiu Papiasza niewiele wiadomo. Ireneusz z Lyonu nazywa Papiasza uczniem Jana i "słuchaczem Apostołów", a ponadto "towarzyszem Polikarpa". Jego Hierapolis, to dzisiejsze Pamukkale w Turcji, miejscowość leżąca niedaleko Kolosów (zob. List do Kolosan) oraz Laodycei. Dzieło Papiasza św. Ireneusz cytuje w Adversus haereses, zajmując wobec niego pozycję neutralną. Euzebiusz z Cezarei w Historii Kościoła wypowiada się zaś o Papiaszu w tonie lekceważącym, jako o człowieku ograniczonym, który dosłownie interpretował figuratywny język tradycji apostolskiej i był zwolennikiem chiliazmu. Jednocześnie powątpiewał w jego związek ze św. Janem, gdyż sam Papiasz pisał o sobie jako słuchaczu "prezbitera Jana" oraz Aristiona, nieco wcześniej wymieniając prawdopodobnie innego Jana jako jednego z Apostołów i odróżniając go od "prezbiterów", którzy uczą o słowach Apostołów. Opierając się na wypowiedzi Papiasza, niektórzy sądzą, że wymieniony przez niego Jan Prezbiter, to Jan Starszy, jeden z ostatnich uczniów Jezusa, uważany przez tych badaczy za rzeczywistego autora Listów Jana oraz Apokalipsy.

Kult Świętych - w katolicyzmie i prawosławiu szczególny szacunek do osób zbawionych oraz do świętych aniołów, którzy stawiani są za wzór dla wszystkich żyjących. Do świętych można zwracać się z prośbą o wstawiennictwo do Boga.

Męczennik (gr. μάρτυς, mártys, łac. martyrus: "świadek") – określenie osoby, która zginęła lub cierpiała w obronie swoich wierzeń lub przekonań.

Dzieło

Święty Papiasz znany jest, jako autor Kyriakon logion exegesis (Κυριακῶν Λογίων Ἐξηγήσις) - pięciu ksiąg poświęconych interpretacji logiów Pana powstałych około roku 130, a które to księgi przetrwały jedynie we fragmentach, w dziełach św. Ireneusza z Lyonu oraz Euzebiusza z Cezarei.

Kościół katolicki – największa na świecie chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, głosząca zasady wiary i życia określane mianem katolicyzmu, rządzona przez biskupa i patriarchę Rzymu (jako papieża uważanego drogą sukcesji apostolskiej za następcę Świętego Piotra) oraz biskupów pozostających z nim we wspólnocie. Kościół katolicki stanowi jedną z trzech głównych gałęzi chrześcijaństwa, obok Cerkwi prawosławnej i Kościołów protestanckich.

List do Kolosan [Kol] – list św. Pawła, napisany do gminy chrześcijańskiej w Kolosach, stanowiący księgę Nowego Testamentu. Adresaci listu wywodzili się prawdopodobnie ze środowiska pogańskiego. List prezentuje obraz żywej, zjednoczonej i stałej w wierze, jednak nie w pełni dojrzałej duchowo wspólnoty. Został napisany w celu umocnienia wiary młodego Kościoła kolosańskiego i ostrzeżenia go przed grożącymi mu błędami. Zgodnie z listem chrześcijanie powołani są do nowego życia w Chrystusie, który jest Głową Kościoła, i nie powinni poddawać się w niewolę nauk czysto ludzkich. Jako wybrani przez Boga powinni dawać świadectwo nowego życia i w swym postępowaniu mieć wzgląd na Jezusa Chrystusa.

W obecnej postaci dzieło Papiasza opisuje powstanie dwóch pierwszych Ewangelii i w tym tkwi jego zasadnicze znaczenie. Zgodnie ze świadectwem Papiasza św. Marek, jako tłumacz św. Piotra, zapisał zgodnie z prawdą czyny i słowa Jezusa głoszone przez Piotra, choć nie wszystko we właściwej kolejności, a św. Mateusz spisał "wyrocznie" (logia) Jezusa po hebrajsku, które później każdy tłumaczył możliwie jak najlepiej. Dużą część dzieła Papiasza stanowiły interpretacje "wyroczni" Pana, nie tylko takich jakie znamy z Ewangelii, ale również tych nie spisanych (agrafa), które najprawdopodobniej krążyły wśród chrześcijan tamtego czasu, przekazywane w tradycji ustnej.

Euzebiusz z Cezarei (ur. ok. 264, zm. ok. 340) - pisarz, teolog i historyk chrześcijański, biskup Cezarei w Palestynie od 313. Uczeń Pamfila z Cezarei, obrońcy twórczości Orygenesa - jako wyraz oddania dla swego mistrza, przyjął przydomek syn Pamfila.

Ojcowie Kościoła (łac.) byli to pisarze i teologowie we wczesnym chrześcijaństwie, w epoce, która nastąpiła po Ojcach Apostolskich (Patres apostolici) aż do VIII wieku. Doktryna starożytnych i wczesnośredniowiecznych Ojców Kościoła, a także dział teologii zajmujący się ich nauczaniem, nazywa się patrystyką.

Kult

Istnieją podstawy do przypuszczeń, iż Papiasz poniósł męczeńską śmierć wraz ze św. Polikarpem ze Smyrny. Data jego śmierci byłaby wówczas późniejsza tzn. ok. 155.

Za swoje dzieło i domniemaną śmierć męczeńską został uznany przez Kościół rzymskokatolicki za świętego. Zaliczono go również do grona Ojców Apostolskich.

Wspomnienie liturgiczne Papiasza obchodzone jest w Kościele katolickim 22 lutego.

Anatolia (tureckie Anadolu) – kraina, należąca do Turcji, na półwyspie Azja Mniejsza (którego jest synonimem), leżąca między Morzem Czarnym a Zatoką Aleksandretty.

Apokalipsa Świętego Jana [Ap], Księga Objawienia, Objawienie Jana [Obj] (gr. Ἀποκάλυψις Ιωάννου – Objawienie Jana) – jedyna prorocza księga Nowego Testamentu, opisująca zagładę świata i powstanie "Nowego Świata" zanim nastąpi jego koniec i Sąd Ostateczny. Apokalipsa zawiera bardzo liczne odwołania do Starego Testamentu. Tradycja za autora uważa Jana Ewangelistę (choć nie jest to pewne, a eschatologia księgi różni się od eschatologii Ewangelii Jana). Powstanie datuje się na okres prześladowań chrześcijan w Azji Mniejszej (a więc po roku 68) i najprawdopodobniej powstawała w różnych etapach.

Kościół prawosławny wspomina męczennika 22 lutego/7 marca (6 marca, gdy luty ma 29 dni).

Zobacz też

Portal:
Chrześcijaństwo

Portal:
Święci

kult świętych

ojcowie Kościoła

święci i błogosławieni Kościoła katolickiego

święci prawosławni

wstawiennictwo świętych

Uwagi

podwójne datowanie

Przypisy

Papiasz z Hierapolis. DEON.pl z inicjatywy SJ i Wydawnictwa WAM za H.Frosem i F. Sową (‘’Księga imion i świętych’’). [dostęp 2012-01-02].
Tomasz Sulima: św. Papiasz, biskup Hierapolis. Cerkiew.pl. [dostęp 2012-01-02].

Źródła

Postać Papiasza - Religie świata, Chrześcijaństwo

St. Papias - Catholic Encyclopedia (ang.)