Innocenty XI (łac. Inocentius XI), właściwie Benedetto Odescalchi, (ur. 19 maja 1611 w Como, zm. 12 sierpnia 1689 w Rzymie) – papież, błogosławiony Kościoła katolickiego.

Pochodził z rodziny patrycjuszowskiej Odescalchich – jego ojcem był Livio Odescalchi a matką Paola Castelli. W młodości nie odczuwał powołania do stanu duchownego, według niektórych źródeł służył w wojsku. Kształcił się w Como pod kierunkiem jezuitów, jako 15-latek praktykował w rodzinnym banku w Genui. Studiował następnie nauki prawne w Rzymie i Neapolu, obronił doktorat w 1639. Papież Urban VIII powierzył mu szereg godności w Państwie Papieskim – był protonotariuszem apostolskim, prezydentem Komnaty Apostolskiej, komisarzem Ankony, gubernatorem Maceraty i Piceny.

6 marca 1645 mianowany przez papieża Innocentego X kardynałem, z tytułem prezbitera Ss. Cosmo e Damiano. Od stycznia 1647 prefekt Trybunału Apostolskiej Sygnatury Łaski, był także legatem w Ferrarze oraz kamerlingiem Św. Kolegium Kardynalskiego (12 stycznia 1660 – 24 stycznia 1661). Od kwietnia 1650 do marca 1656 biskup Novary, zastąpiony w diecezji przez brata, Giulio Odescalchi'ego O.S.B.

Brał udział w czterech konklawe: 1655, 1667, 1669-1670 (Francja zgłosiła weto wobec jego wyboru na papieża) i 1676; 21 września 1676 został wybrany na papieża, przyjął imię Innocentego XI i został intronizowany 4 października 1676 w bazylice Watykańskiej. Jako papież zdecydowanie sprzeciwiał się praktykom nepotyzmu w Państwie Papieskim, wydane przez niego regulacje prawne w tej kwestii zostały jednak zarzucone przez następców. Dbał o pogłębianie życia religijnego wiernych. Zwracał uwagę na głoszenie kazań i katechizację. Wydał dekrety o częstym przyjmowaniu komunii św., o przystępowaniu do spowiedzi, a także w sprawach moralności, które uważane były za zbyt surowe i budziły opór. Papież zakazał bowiem hazardu, kobietom zabronił noszenia sukien z głęboko wyciętymi dekoltami, przeciwstawiał się modzie francuskiej, a nawet zabawom w karnawale. Wśród jego nominacji kardynalskich byli Polacy Michał Stefan Radziejowski i Jan Kazimierz Denhoff.

Zmarł w Rzymie i został pochowany w bazylice Watykańskiej. W 1714 papież Klemens XI otworzył jego proces beatyfikacyjny, procedurę wstrzymały w 1744 obiekcje dworu francuskiego; po wznowieniu procesu beatyfikacyjnego został ogłoszony błogosławionym przez papieża Piusa XII 7 października 1956.

Linki zewnętrzne