|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
 RSS
Dodaj do:
Warto przeczytać: Unikatowe w skali kraju badania modelu hali widowiskowo-sportowej, która ma powstać w Krakowie, prowadzone są w Laboratorium Inżynierii Wiatrowej Politechniki Krakowskiej. W tunelu aerodynamicznym symulowane są m.in. obciążenia śniegiem dachów obiektu.Jak poinfo... Lepszej ochronie puszczy ma służyć Białowieski Program Rozwoju (BPR). Ministerstwo Środowiska planuje pozyskać 75 mln zł na poszerzenie Białowieskiego Parku Narodowego o ok. 12 tys. hektrów. Organizacje ekologiczne oceniają ten plan jako ni... 6 żubrów chce jeszcze w grudniu wysłać do hodowli w Czechach Białowieski Park Narodowy - poinformował dyrektor tego parku Zdzisław Szkiruć. Żubry mają trafić w Czechach do dwóch pokazowych hodowli zamkniętych w miejscowościach Mimon i Prachatice, któr... Bieszczadzki Park Narodowy rozpoczął w czwartek sprzedaż bonu miejskiego, który ma promować jego florę i faunę. Bon "Tuzin rysi" można nabywać m.in. w siedzibie BPN w Ustrzykach Dolnych.Jest to już kolejny bon z serii "Flora i Fauna Bieszczadzkieg... Około 500 obiektów, spośród kilku tysięcy, jakie odkryto w trakcie badań wykopaliskowych prowadzonych na podkarpackim odcinku autostrady A4, znalazło się na wystawie "Autostradą w przeszłość", którą można oglądać w Muzeum Okręgowym w Rzeszowie.Najstarsze z zaprezent...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
 Pasmo BabiogórskieCzy wiesz że...? Osuwisko - nagłe przemieszczenie się mas ziemnych, powierzchniowej zwietrzeliny i mas skalnych podłoża spowodowane siłami przyrody lub działalnością człowieka (podkopanie stoku lub jego znaczne obciążenie). Jest to rodzaj ruchów masowych, polegający na przesuwaniu się materiału skalnego lub zwietrzelinowego wzdłuż powierzchni poślizgu (na której nastąpiło ścięcie), połączone z obrotem. Ruch taki zachodzi pod wpływem siły ciężkości. Osuwiska są szczególnie częste w obszarach o sprzyjającej im budowie geologicznej, gdzie warstwy skał przepuszczalnych i nieprzepuszczalnych występują naprzemiennie. Miejsca występowania osuwisk to naturalne stoki i zbocza dolin i zbiorników wodnych, obszary źródłowe rzek (gdzie erozja wsteczna zwiększa spadek terenu), skarpy wykopów i nasypów oraz wyrobisk. Działy Orawskie (513.513) – grupa wzniesień biegnących południkowo, będących przedłużeniem południowych ramion Babiej Góry. Są to łagodne grzbiety o niewielkich deniwelacjach. Najwyższym wzniesieniem w polskiej części jest Wajdów Groń (934 m n.p.m.), przez który przebiega granica polsko-słowacka. Pomiędzy ramionami Działów ulokowały się wsie Górnej Orawy, m.in. Lipnica Mała, Lipnica Wielka i Orawska Półgóra. Mała Babia Góra, Cyl (słow. Malá Babia hora, 1517 m n.p.m.) – jeden z wierzchołków w masywie Babiej Góry (Beskid Żywiecki, na Słowacji Orawskie Beskidy) znajdujący się w jego zachodniej części, na granicy Polski ze Słowacją. Od wierzchołka Kościółków, leżącego przed najwyższym w masywie Diablakiem, oddziela go przełęcz Brona (1408 m). W górnych partiach stoków występuje kosodrzewina – z uwagi na brak lasu szczyt jest punktem widokowym. Pasmo Babiogórskie (513.512) – pasmo górskie w Beskidach Zachodnich, część Beskidu Żywieckiego. Sąsiaduje z Beskidem Makowskim, Kotliną Rabczańską, Beskidem Orawsko-Podhalańskim, Działami Orawskimi, Beskidem Orawsko-Podhalańskim, Beskidem Orawsko-Żywieckim i Beskidami Orawskimi na Słowacji. Najwyższym szczytem jest Babia Góra (1725 m). Babiogórski Park Narodowy, utworzony 30 października 1954 r., jest jednym z 23 parków narodowych na terenie Polski. Znajduje się on w Polsce południowej, w powiecie suskim i nowotarskim (województwie małopolskim) przy granicy ze Słowacją. Po słowackiej stronie istnieje park krajobrazowy "Horná Orava". Obejmuje północną i południową stronę masywu Babiej Góry włączając najwyższy szczyt Beskidu Żywieckiego – Diablak (1725 m n.p.m.).
Kotlina Rabczańska (513.50) jest nowo wyróżnionym mezoregionem pomiędzy Beskidem Makowskim od północy, Beskidem Wyspowym od północnego wschodu, Gorcami od południowego wschodu oraz Beskidem Orawsko-Podhalańskim od południa i zachodu. Topografia
 
Według naukowo opracowanej przez Jerzego Kondrackiego regionalizacji Polski granice Pasma Babiogórskiego są następujące: od Jałowieckiej Przełęczy na granicy polsko-słowackiej potokiem Jaworzynka i Czatożanka, oraz rzeką Skawicą do jej ujścia do Skawy. Skawą w górę do ujścia Bystrzanki i dalej w górę Bystrzanką, Ciśniawą oraz południowo-wschodnimi i południowymi podnóżami Babiej Góry. Skawa (w górnym biegu Wsiowy Potok) – rzeka, prawy dopływ Wisły. Płynie na obszarze Beskidów Zachodnich: przez Beskid Żywiecki, dalej przez Beskid Makowski, między pogórzami Śląskim i Wielickim oraz Doliną Wisły. Jej bieg w całości znajduje się na terytorium województwa małopolskiego.
Przebieg pasma
Beskidy Zachodnie (513.4-5, słow. Západné Beskydy) – makroregion położony w obrębie Zewnętrznych Karpat Zachodnich, którego średnie wysokości nad poziomem morza oscylują pomiędzy 600 a 1400 m (wyjątek to masyw Pilska i masyw Babiej Góry, które przekraczają 1500 m n.p.m.). Od Jałowieckiej Przełęczy grzbiet Pasma Babiogórskiego wznosi się na Małą Babią Górę (1517 m), następnie biegnie na przełęcz Bronę (1408 m) i najwyższy w całych Beskidach Zachodnich Diablak (1725 m). Granica państwa skręca na szczycie na południe, na Orawę, a grzbiet Babiej opada ku wschodowi, przez Gówniak (1617 m), Kępę (1521 m) i Sokolicę (1367 m), na przełęcz Lipnicką (1012 m). Dalej przechodzi w Pasmo Polic. Przebiega przez Syhlec (1143 m), Cyl Hali Śmietanowej (1298 m) i osiąga Policę (1369 m), z której na południe odbiega grzbiet Czyrńca (1318 m), przechodzący następnie w Pasmo Orawsko-Podhalańskie. Główny grzbiet opada na Złotą Grapę (1242 m) i Kucałową Przełęcz (1170 m), kulminuje w Okrąglicy (1239 m), a następnie, poprzez Urwanicę (1106 m), Naroże (1063 m), a także Cupel (887 m), obniża się do doliny Skawy. Sokolica (1367 m n.p.m.) – najniższy z wierzchołków masywu Babiej Góry, położony najdalej na wschód. Wschodnie stoki opadają bezpośrednio do Przełęczy Lipnickiej, natomiast na południowy zachód od szczytu biegnie główny grzbiet babiogórski w kierunku następnej kulminacji, jaką jest Kępa. Na północnym zachodzie wierzchołek podcięty jest skalnym urwiskiem będącym efektem potężnego obrywu. Z wyjątkiem wspomnianej zerwy, stoki porośnięte są lasem i, częściowo, w górnych partiach, kosodrzewiną. Z powodu braku lasu na podszczytowym urwisku Sokolica jest doskonałym punktem widokowym na Babią Górę, Pasmo Jałowieckie, Pasmo Polic oraz Zawoję. Przez szczyt przebiega czerwony szlak turystyczny – jeden z najpopularniejszych wariantów wejścia na Diablaka – łączący się z zielono znakowaną Percią Przyrodników.
Podział
Pierwsze poglądy na fizycznogeograficzną regionalizację Polski pojawiły się w dziele Jana Długosza, które przez wiele następnych stuleci jako jedyne było źródłem wiedzy geograficznej. Wyraźne ożywienie w tej dziedzinie nastąpiło dopiero na przełomie XIX i XX w., ponieważ większa była już znajomość warunków naturalnych kraju. W okresie tym publikowało wielu geografów, m.in.: Stanisław Staszic, Wincenty Pol, Antoni Rehman, Wacław Nałkowski, Stanisław Lencewicz czy Ludomir Sawicki. Każdy z nich miał własną koncepcję podziału Polski na regiony fizycznogeograficzne. Pasmo Jałowieckie (Przedbabiogórskie), często w przewodnikach i mapach zaliczane do Beskidu Żywieckiego, według regionalizacji Polski opracowanej przez Jerzego Kondrackiego należy do Beskidu Makowskiego. Opis pasmaPasmo Babiogórskie ma długość około 23 km i szerokość około 8 km. ¾ jego powierzchni znajduje się na terenie Polski, ¼ na Słowacji. W stromych stokach północnych występują osuwiska, a w niektórych niszach osuwiskowych w plejstocenie istniały pola firnowe. Przyroda dobrze zachowana i niewiele tylko przekształcona w wyniku działalności człowieka. Pod względem atrakcyjności Pasmo Babiogórskie porównywać można z Tatrami i Sudetami. Po stronie polskiej utworzono Babiogórski Park Narodowy. Występuje charakterystyczny piętrowy układ roślinności. Występują 4 piętra; od regla dolnego, przez regiel górny i piętro kosodrzewiny po piętro alpejskie (na Diablaku). Plejstocen – epoka, która wraz z holocenem stanowi okres czwartorzędu, który jest formalnie trzecim okresem w erze kenozoicznej. Trwał od 2,588 mln lat temu (obejmując piętro gelas, dawniej zaliczane do pliocenu) do początku holocenu 11700 lat temu (przed rokiem 2000). Plejstocen nieformalnie nazywany jest też epoką lodowcową, lub epoką lodową, w której olbrzymie lodowce kontynentalne (lądolody) pokryły wielką część Europy, łącznie z Polską, a także inne obszary strefy umiarkowanej, a więc zachodnią Syberię, Amerykę Północną, Grenlandię, Tybet, Ziemię Ognistą, Argentynę, Tasmanię.
Najwyższe szczyty
Czyrniec (Syhlec) – szczyt górski w Beskidzie Żywieckim o wysokości 1318 m n.p.m., położony w Paśmie Polic (czasem uznawany za początek Pasma Orawsko-Podhalańskiego). Znajduje się w jego bocznym grzbiecie odbiegającym na południe od Policy, z którą sąsiaduje poprzez przełęcz (ok. 1250 m n.p.m.). Wschodnie stoki opadają do doliny Zakulawki, natomiast zachodnie – Białego Potoku. Południowy stok kończy się Przełęczą Zubrzycką. Stoki są przeważnie pokryte lasem, ale kopułę szczytową i polany na stokach porasta kosodrzewina, dzięki czemu roztaczają się stamtąd widoki na okolicę. Infrastruktura turystycznaBaza noclegowaPrzypisy
Bibliografia
Piętro alpejskie, zwane też piętrem halnym – obszar występowania łąk wysokogórskich zwanych halami. Panuje tu klimat umiarkowanie zimny. Poniżej znajduje się piętro kosówki a powyżej piętro turni. W Polsce piętro alpejskie występuje tylko w Tatrach, Karkonoszach i na Babiej Górze. W Tatrach położone jest mniej więcej pomiędzy 1800 m n.p.m., a 2300 m n.p.m., na Babiej Górze i w Karkonoszach znajduje się niżej – w Karkonoszach na wysokości 1450-1603 m n.p.m. i obejmuje głównie szczyty Śnieżki i Wielkiego Szyszaka.
Regiel dolny w klimacie umiarkowanie chłodnym jest to piętro lasów liściastych i mieszanych występujące na wysokościach poniżej 1000-1250 m n.p.m. Formacją roślinną regla dolnego w Polsce są głównie buczyny, które w większości zostały w ciągu kilkuset ostatnich lat zastąpione sztucznymi borami świerkowymi. Mniejszą rolę odgrywają inne typy lasów, np.:
Czy wiesz że...? beta Skawica – rzeka w południowej Polsce, lewy dopływ Skawy. Jej długość wynosi 23,3 km, a powierzchnia dorzecza 145,96 km². Średni spadek 3,25 %.
Pasmo Orawsko-Podhalańskie (także Pasmo Podhalańskie, Pasmo Żeleźnicy, 513.514) – pasmo górskie w Beskidach Zachodnich położone pomiędzy zachodnią częścią Kotliny Rabczańskiej na północy a Kotliną Orawsko-Nowotarską na południu.
Pasmo Polic - pasmo górskie w Beskidzie Żywieckim w Beskidach Zachodnich; zaczyna się od Przełęczy Lipnickiej, później biegnie przez Policę, skąd schodzi w kierunku doliny Skawy przez Okrąglicę, Urwanicę, Naroże i Cupel. Kończy się na dolinie Skawy koło Osielca.
Jerzy Aleksander Kondracki (ur. 1 listopada 1908 w Warszawie, zm. 13 kwietnia 1998 koło Villach w Austrii) – polski geograf, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, autor najbardziej znanej regionalizacji fizycznogeograficznej Polski.
Cyl Hali Śmietanowej (inaczej Kiczorka) – szczyt o wysokości 1298 m n.p.m. w Beskidzie Żywieckim, w zachodniej części Pasma Polic, położony na zachód od Policy. Jest to szczyt zwornikowy, gdyż od głównego grzbietu odchodzą dwa boczne – jeden na północ, w kierunku Kiczorki (1013 m n.p.m.), drugi na zachód, w stronę Mosornego Gronia (1047 m n.p.m.). Ponadto grzbiet główny zmienia na szczycie kierunek przebiegu z równoleżnikowego na południkowy (patrząc od strony Policy skręca na południe). Stoki są zalesione, ale na wierzchołku znajduje się niewielka Hala Śmietanowa, od której góra wzięła swoją nazwę.
Przełęcz Lipnicka (zwana również potocznie przełęczą Krowiarki) – przełęcz górska w Paśmie Babiogórskim położona na wysokości 1010 m n.p.m., rozdzielająca masyw Babiej Góry od Pasma Polic. Leży w woj. małopolskim, na granicy powiatów suskiego i nowotarskiego oraz gmin Zawoja i Jabłonka.
Pasmo Jałowieckie (Pasmo Przedbabiogórskie) – pasmo górskie w Beskidzie Żywieckim (Beskidy Zachodnie), czasami zaliczane do Beskidu Makowskiego. W Beskidzie Żywieckim może być traktowane jako część submezoregionu Pasmo Babiogórskie. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |
