Patria y Libertad - Polski Serwis Naukowy

Patria y Libertad, hiszp. "Ojczyzna i Wolność", pełna nazwa Frente Nacionalista Patria y Libertad, czyli "Front Narodowy Ojczyzna i Wolność" – nacjonalistyczna organizacja paramilitarna działająca w Chile w latach 1970-1973. Odwoływała się do autorytarnych metod rządzenia i stosowała terroryzm

Nacjonalizm (z łac. natio – naród) - postawa społeczno-polityczna uznająca naród za najwyższe dobro w sferze polityki. Nacjonalizm uznaje sprawy własnego narodu za najważniejsze. Głosi solidarność wszystkich grup społecznych danego narodu.

Salvador Allende Gossens (ur. 26 czerwca 1908 w Valparaíso, zm. 11 września 1973 w Santiago) – polityk chilijski, w latach 1970-1973 prezydent Chile z ramienia lewicowej koalicji "Front Jedności Ludowej" (Unidad Popular), który został obalony przez wojskowy zamach stanu 11 września 1973, w trakcie którego popełnił samobójstwo. Laureat Międzynarodowej Nagrody Leninowskiej 1973 roku za tworzenie państwa robotniczego.

Patria y Libertad została założona w 1970 przez adwokata Pablo Rodrígueza Greza. Miała na celu przeciwdziałanie zdobyciu władzy przez koalicję lewicy Unidad Popular.Po zwycięstwie Salvadora Allende w wyborach prezydenckich razem z chadekami i konserwatystami stanowiła trzon opozycji. Oprócz ulicznych pochodów i bijatyk z lewicowymi oponentami bojówkarze Patria y Libertad stosowali akcje terrorystyczne. Jej członkowie rekrutujący się z kręgów wojskowych zamordowali w 1970 głównodowodzącego armii generała René Schneidera sprzeciwiającego się zamachowi stanu na wypadek zwycięstwa wyborczego Allende. Jednym z przywódców organizacji był generał Roberto Viaux, który osobiście zaplanował zamach na Schneidera.

Język hiszpański – język należący do rodziny romańskiej języków indoeuropejskich. Współczesne standardy literackie (z Hiszpanii i Ameryki hiszpańskojęzycznej) wywodzą się ze średniowiecznego języka kastylijskiego. Jeszcze dziś język hiszpański bywa nazywany kastylijskim, dla odróżnienia go od innych języków używanych w Hiszpanii (zob. niżej).

Terroryzm – pojęcie najczęściej definiowane jako użycie siły lub przemocy przeciwko osobom lub własności z pogwałceniem prawa, mające na celu zastraszenie i wymuszenie na danej grupie ludności lub państwie ustępstw w drodze do realizacji określonych celów. Działania terrorystyczne mogą dotyczyć całej populacji, jednak najczęściej są one uderzeniem w jej niewielką część, aby pozostałych obywateli zmusić do odpowiednich zachowań.

Organizacja dokonywała zamachów bombowych, podpaleń, sabotażu i zabójstw zwolenników rządu Unidad Popular i partii lewicowych. W lipcu 1973 zabity został przez członków organizacji adiutant prezydenta Salvadora Allende major Arturo Araya Peters. Łącznie w okresie 1970-1973 Patria y Libertad dokonała kilkuset ataków terrorystycznych. Organizacja otrzymywała pomoc od CIA.

Autorytaryzm – system rządów bezpartyjnych, opartych na autorytecie charyzmatycznego przywódcy, a często także na armii. Szczególnie rozpowszechniony w Europie w pierwszej połowie XX wieku, powstawał najczęściej wskutek nieefektywnego funkcjonowania systemów demokratycznych lub ich kompromitacji w oczach społeczeństwa. W przeciwieństwie do systemów totalitarnych, nie opiera się na uniwersalnej ideologii ani na masowym terrorze, lecz ogranicza się jedynie do represjonowania tych, którzy otwarcie go krytykują i dążą do jego obalenia.

DINA, Dirección Nacional de Inteligencia - Narodowa Dyrekcja Wywiadu, chilijska tajna policja polityczna, odpowiedzialna za prześladowanie opozycji w okresie sprawowania władzy przez chilijskiego dyktatora Augusto Pinocheta.

Podczas nieudanej próby wojskowego zamachu stanu z czerwca 1973 część członków pomagała spiskowcom. Organizacja entuzjastycznie przyjęła przewrót wojskowy z 11 września 1973. Zwolennicy Patria y Libertad brali udział w działaniach junty Pinocheta skierowanych przeciwko lewicowej opozycji i mieli bliskie kontakty z tajną policją polityczną DINA.