Pejpus - Polski Serwis Naukowy

Pejpus, Jezioro Czudzkie (est. Peipsi järv, ros. Чудское озеро) − jezioro na granicy między Estonią i Rosją. Wraz z jeziorami Ciepłym (est. Lämmijärv) oraz Pskowskim (est. Pihkva järv) tworzy jeden zbiornik o łącznej powierzchni 3 550 km². Łącznie ze wspomnianymi stanowi piąte pod względem wielkości jezioro Europy.

Mustvee – miasto i gmina miejska we wschodniej Estonii, w prowincji Jõgeva. Leży nad jeziorem Pejpus. Liczy 1756 mieszkańców (2006). Mniej więcej połowę z nich stanowią Rosjanie.

Emajõgi (niem. Embach, łot. Mētra) – rzeka w Estonii o długości 101 km, wypływa z jeziora Võrtsjärv, płynie poprzez prowincję Tartu i wpada do jeziora Pejpus. Nazwa Emajõgi oznacza "Matka Rzek" w języku estońskim.

Właściwy Pejpus ma 2 670 km² powierzchni. Rozciągnięty południkowo mierzy 140 km długości, a w najszerszym miejscu ma 50 km szerokości. Lustro jego wody leży na wysokości około 30 m n.p.m. Średnia głębokość jeziora wynosi 8 metrów, a maksymalna nie przekracza 15 m. Zamarza od listopada do maja.

Republika Nowogrodzka lub Rzeczpospolita Nowogrodzka (rosyjski Новгородская республика lub Новгородская земля, staroruski Новгородская земьля) – średniowieczne państwo ruskie istniejące w latach 1136-1478, położone pomiędzy Bałtykiem a Syberią. Powstało na skutek usamodzielnienia się Księstwa Nowogrodzkiego w czasie rozbicia dzielnicowego Wielkiego Księstwa Kijowskiego. W państwie o ustroju feudalnym rozwinęła się z czasem specyficzna forma demokracji.

Jezioro – naturalny śródlądowy zbiornik wodny, którego występowanie uwarunkowane jest istnieniem zagłębienia (misy jeziornej), w którym mogą gromadzić się wody powierzchniowe, oraz zasilaniem przewyższającym straty wody wskutek parowania lub odpływu. Większość jezior występuje na obszarach zajmowanych niegdyś przez lodowiec. Woda z topniejącego lodowca wypełniała doliny i tworzyła jeziora. Powstanie mis jeziornych wiąże się przede wszystkim z procesami geologicznymi. Zasilanie należy natomiast przede wszystkim od warunków klimatycznych. Jezioro różni się od stawu występowaniem strefy afotycznej – światło nie dociera do dna uniemożliwiając tam rozwój roślinności.

Słabo rozwiniętą linię brzegową uzupełniają liczne wyspy, zaś większość brzegów porasta sitowie. Z jeziora wypływa rzeka Narwa, wpadająca do Zatoki Fińskiej. Poprzez rzekę Emajõgi istnieje połączenie z jeziorem Võrtsjärv. Charakteryzują je duże wahania stanu wód.

5 kwietnia 1242 roku na zamarzniętych wodach doszło do bitwy między kawalerami mieczowymi a wojskami księcia nowogrodzkiego Aleksandra Newskiego, która powstrzymała ekspansję zakonu na ziemie ruskie.

Język estoński (eesti keel ?/i, wym. [ˈeːs.ti ˈkeːl]) – język należący do podgrupy języków bałtyckofińskich, zaliczanej do podrodziny ugrofińskiej w rodzinie uralskiej.

Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.

Główne rzeki zasilające: Ahja, Emajõgi, Kullavere, Pungerja.

Główne miasta nadbrzeżne: Gdow, Mustvee, Kallaste.

Linki zewnętrzne

Peipsi Infokeskus (est.)