Philippe de Vaudreuil - Polski Serwis Naukowy

Philippe de Rigaud markiz de Vaudreuil (ur. w 1640 koło Castelnaudary, zm. 10 października 1725 w Québecu) – francuski żołnierz i administrator, gubernator generalny Nowej Francji.

De Rigaud wywodził się z drobnej francuskiej szlachty. Swoją karierę militarną rozpoczął jako muszkieter w 1659. Po wielu latach służby osiągnął rangę pułkownika. W 1687 wysłany został do Kanady jako dowódca floty. Pozostał tam zostając jednym z doradców militarnych Frontenaca. W 1689 obronił Montreal przed atakiem Irokezów. Wziął udział w wojnie z koloniami angielskimi. W 1698 zastąpił Callière na stanowisku burmistrza Montrealu, a w 1703, gubernatora generalnego. W czasie swego długiego urzędowania zasłynął jako dobry organizator. W kolonii rządził żelazną ręką, zaskarbiając sobie tak nienawiść jak i podziw Indian. Stać go było na humanitarne gesty, m.in. adoptował osieroconą w czasie wojny dziewczynkę indiańską Esther Wheelwright. Została ona później urszulanką w klasztorze w mieście Québec. Ufortyfikował Québec i Montreal. W 1711 odparł ataki floty admirała Walkera niszcząc jego flotę w bitwie pod Egg Island. Za czasów de Rigaud bujnie rozwijały się handel i rolnictwo. Dał on także podwaliny pod dalszy rozwój systemu szkolnego w kolonii, dzieląc ją na 82 parafie, przy których tworzono szkoły. Za jego czasów nastąpił pierwszy powszechny spis ludności (nie obejmujący Indian). Wykazał on populację kolonii jako 25 tysięcy mieszkańców w tym 7 tysięcy w Québecu i 3 tysiące w Montrealu.

Język Québec oraz Ontario, Nouveau-Brunswick, – ok. 8 mln osób. Ok. 201 milionów używa francuskiego na całym świecie jako języka głównego (oszacowanie z r. 2009 wg Organisation mondiale de la Francophonie) a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, gdzie francuski jest jednym z języków urzędowych bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, gdzie jest jedynym językiem urzędowym i używa go 96 milionów ludzi.

Królewski Order Wojskowy Świętego Ludwika (fr. Ordre royal et militaire de Saint-Louis) – francuski order za zasługi wojenne, który istniał od 1693 do 1792 i od 1814 do 1830.

W 1721 za wybitne zasługi dla kolonii został kawalerem Orderu św. Ludwika, najwyższego odznaczenia francuskiego.
Linki zewnętrzne

Biografia w Dictionary of Canadian Biography Online (ang.)

Biografia w Dictionnaire biographique du Canada en ligne (fr.)