Pierwszy arbitraż wiedeński - Polski Serwis Naukowy

Pierwszy arbitraż wiedeński – traktat z 2 listopada 1938 roku, w wyniku którego Węgrom przyznano terytorium o powierzchni 11 927 km², zamieszkane przez 852 000 osób (południową Słowację i Ruś Zakarpacką). Na tym obszarze 59% ludności (502'680) stanowili obywatele narodowości węgierskiej, 100 000 osób narodowości słowackiej przekroczyło granicę, wyjeżdżając na Słowację.

Zakarpacie (także Podkarpacie, Ruś Zakarpacka lub Podkarpacka, Ukraina Zakarpacka lub Podkarpacka; ukr. Закарпаття – Zakarpattia, węg. Kárpátalja, rum. Transcarpatia, cz. i słow. Podkarpatská Rus) – region historyczny w dzisiejszej zachodniej Ukrainie, na pograniczu Polski, Słowacji, Węgier i Rumunii. O jego odrębności decyduje przede wszystkim fakt, że jest to jedyny region na południe od Karpat zamieszkany przez ludność wschodniosłowiańską.

Galeazzo Ciano, hrabia di Cortelazzo (ur. 18 marca 1903 w Livorno, zm. 11 stycznia 1944 w okolicach Werony), włoski polityk, dyplomata i dziennikarz, czołowy działacz ruchu faszystowskiego, zięć Benito Mussoliniego.

Negocjacje prowadzone były w wiedeńskim pałacu Belweder. Członkami delegacji z następujących państw byli:

Niemiec – minister spraw zagranicznych III Rzeszy Joachim von Ribbentrop, obecny był także marszałek Rzeszy Hermann Göring

Włoch – minister spraw zagranicznych Galeazzo Ciano

Węgier – minister spraw zagranicznych Kálmán Kánya i minister oświaty, późniejszy premier Pál Teleki

Czechosłowacji – minister spraw zagranicznych František Chvalkovský i Ivan Krno, a wskutek rozpadu Czechosłowacji udział brali również przedstawiciele

Słowacji – premier Jozef Tiso i minister sprawiedliwości Ferdinand Ďurčanský

Ukrainy Karpackiej – premier Augustyn Wołoszyn

Powstała na mocy arbitrażu granica przebiegała wzdłuż linii: Senec–Galanta–Vráble–Levice–Łuczeniec–Rymawska Sobota–Jelšava–Rožňava–Koszyce. Granica czechosłowacko-węgierska w tym kształcie przestała istnieć 10 lutego 1947 roku.

Ferdinand Ďurčanský (18 grudnia 1906, Rajec - 15 marca 1974, Monachium) - słowacki polityk nacjonalistyczny, członek Słowackiej Partii Ludowej, minister spraw zagranicznych Republiki Słowackiej w kolaboracyjnym rządzie Jozefa Tiso (1939-1940), jeden z przywódców Antybolszewickiego Bloku Narodów, profesor prawa.

Ministerstwo Spraw Zagranicznych Republiki Federalnej Niemiec (niem. Auswärtiges Amt, dosłownie i zwyczajowo: Urząd Spraw Zagranicznych, w skrócie: AA) – federalny resort odpowiadający za prowadzenie polityki zagranicznej Republiki Federalnej Niemiec oraz za kontakty między Niemcami a Unią Europejską.

Obszary dzisiejszej Słowacji przekazanie Węgrom na podstawie pierwszego arbitrażu wiedeńskiego:

do 15 października 1947 część Węgier

tzw. Południowa Słowacja, od 2 listopada 1938 do 8 maja 1945 należała do Węgier

część wschodniej Słowacji w okolicy Stakčína i Sobranec, od 4 kwietnia 1939 do 8 maja 1945 należała do Węgier

Drugi arbitraż wiedeński – traktat zawarty 30 sierpnia 1940, w wyniku którego Niemcy i Włochy przyznały Węgrom północną część Siedmiogrodu oraz fragmenty Marmaroszu i Kriszany o powierzchni 43 104 km² (należące do Węgier do 1918/1920 roku). Arbitraż postanowił też o przekazaniu Bułgarii południowej Dobrudży potwierdzonym układem rumuńsko-bułgarskim w Krajowej zawartym 7 września 1940 r.

Hermann Wilhelm Göring (ur. 12 stycznia 1893 w Rosenheim, zm. 15 października 1946 w Norymberdze) – niemiecki działacz nazistowski, jeden z twórców i głównych postaci hitlerowskiej III Rzeszy, as myśliwski z czasów pierwszej wojny światowej, w czasie II wojny światowej dowódca niemieckiego lotnictwa wojskowego (Luftwaffe), odpowiedzialny za zbrodnie wojenne.

Devín i Petržalka, od 1/20 listopada 1938 do 1945 należały do Niemiec

strefa niemiecka, ustanowiona umową między Niemcami a Słowacją, 23 marca 1939

Zobacz też

arbitraż wiedeński