Pigment - modelarstwo - Polski Serwis Naukowy

Pigmenty stosowane w modelarstwie składem nie różnią się od tych używanych do produkcji farb. Specyficzna jest jednak paleta wykorzystywanych barw, oraz zastosowanie. Za ich pomocą wykonuje się różne efekty eksploatacyjne, takie jak kurz, okopcenia, błoto etc. W zależności od sposobu nakładania pigmentu, oraz medium jakim się go utrwala, można osiągnąć bardzo różne efekty.

Substancje barwiące – substancje nadające barwę innej substancji pozbawionej barwy (przezroczystej, białej lub szarej), lub też zmieniające barwę substancji posiadającej już jakąś barwę. Można je podzielić na pigmenty, laki i barwniki. Pigmenty są nierozpuszczalnymi kryształami wymagającymi procesu dyspersji w celu ich użycia do barwienia substancji. Barwniki są substancjami rozpuszczalnymi. Barwniki są łatwe w użyciu niemniej jednak ich odporności są mniejsze od pigmentów. Barwniki są transparentne, pigmenty są różne - część jest kryjąca, część transparentna.

W malarstwie fiksatywa to utrwalacz stosowany do zabezpieczania prac malarskich i rysunkowych narażonych na obsypywanie i rozmazywanie warstwy malarskiej ze względu na zastosowaną technikę – jak pastel czy węgiel. Ma postać cieczy, składającej się zwykle z żywicy naturalnej lub syntetycznej w szybkoschnącym rozpuszczalniku organicznym jak alkohol etylowy lub eter dietylowy. Jako fiksatywy używa się także dokładnie odtłuszczonego mleka. Fiksatywę napyla się na obraz przy użyciu rozpylaczy lub gotowych puszek z aerozolem pod ciśnieniem (tzw. spray). Po napyleniu rozpuszczalnik paruje, a żywica (lub w przypadku mleka — kazeina) wiąże luźne cząstki warstwy malarskiej. Użycie fiksatywy powoduje mniejszą lub większą utratę charakterystycznych cech techniki malarskiej obrazu, np. faktury pastelu, wpływa też zwykle na koloryt obrazu, a jej nadmiar lub niska jakość mogą zniekształcić kompozycję barwną.

Sposoby nakładania pigmentów

Materiały niezbędne do nakładania pigmentów za pomocą aerografu.

Przy użyciu pędzla.
Za pomocą aerografu.

Nakładanie pigmentów za pomocą aerografu pozwala na uzyskanie efektu dość intensywnego zakurzenia pojazdu. Technika ta nie wymaga dużego nakładu pracy. Do jej zastosowania niezbędnych jest kilka podstawowych materiałów i narzędzi:

Modelarstwo redukcyjne – sposób spędzania wolnego czasu, polegający na wiernym odtwarzaniu rzeczywistości na podstawie obserwacji otoczenia, obiektów i sytuacji, ale także wewnętrznych emocji autora dzieła modelarskiego. To budowa możliwie wiernych kopii obiektów, które istniały, lub istnieją w rzeczywistości - wykonanych w określonej skali pomniejszenia. I tak np. modele redukcyjne są wykonane najczęściej z plastiku (najbardziej popularne są zestawy fabryczne w skalach 1:72, 1:48 i 1:35 w częściach do samodzielnego sklejania i malowania). Bardziej doświadczeni modelarze niejednokrotnie budują modele od podstaw, bez użycia gotowych zestawów, na podstawie planów i zdjęć obiektów rzeczywistych.

Aceton (nazwa systematyczna: propanon) – najprostszy przedstawiciel grupy ketonów alifatycznych. Posiada ostry, jak twierdzą niektórzy, kojarzący się z owocami zapach. Miesza się w każdych proporcjach z wodą, etanolem, eterami i innymi ketonami o niskiej masie cząsteczkowej.

pigmenty

rozcieńczalnik - w przykładowej prezentacji jest to zmywacz do paznokci z niewielką zawartością acetonu i spirytusu; może być zastąpiony spirytusem technicznym lub rozcieńczalnikiem do farb akrylowych

pędzle - do mieszania pigmentów i ich późniejszego ścierania z modelu

fiksatywa - do utrwalenia pigmentów na modelu

Etapy nakładania pigmentu

Aby nanieść pigment za pomocą aerografu niezbędne jest jego rozcieńczenie. W tym celu stosuje się alkohol lub inne substancje, w których stanowi on główny składnik. Na tym etapie ważne jest dokładne wymieszanie pigmentów z medium. Do zbiorniczka wsypujemy niewielką ilość pigmentu, następnie zalewamy go rozcieńczalnikiem - w proporcjach 1:2 (pigment:rozcieńczalnik), następnie dokładnie mieszamy pędzelkiem.

Rozcieńczony pigment nanosimy na model. Zastosowanie różnych odcieni pigmentów pozwala na uzyskanie bardziej plastycznego efektu.

Gdy pigmenty wyschną, delikatnie ścieramy ich nadmiar. Najlepszy do tego celu jest dość twardy pędzel. Na zakończenie wszelkie smugi można zniwelować rozcierając pigmenty delikatnym pędzelkiem (na przykład do makijażu).

Kiedy zależy nam na uzyskaniu efektu wilgotnego kurzu lub zacieków ze smaru, możemy użyć na przykład rozcieńczonej farby smoke marki Tamiya. Intensywność zacieków zależy od tego, jak bardzo rozcieńczona i jak intensywnie nałożona będzie farba.

Nałożone w ten sposób pigmenty są utrwalane. W przeciwnym razie łatwo jest je zetrzeć lub uszkodzić w inny sposób. Najlepsza do tego celu jest fiksatywa (niejednokrotnie konfekcjonowana przez firmy modelarskie i sprzedawana pod nazwą handlową 'pigment fixer' i temu podobne).