Piotrków Trybunalski

Suplement

Świecki Ruch Misyjny "Epifania"

Świecki Ruch Misyjny „Epifania” jest częścią międzynarodowego ruchu religijnego o nazwie: Laymen`s Home Missionary Movement (Świecko Domowy Ruch Misjonarski). Ruch ten wywodzi się z milleryzmu, powstał w 1920 roku po podziałach w ruchu Badaczy Pisma Świętego spowodowanych śmiercią Charlesa T. Russella. Założycielem ruchu był Paul S.L. Johnson, który sprawował urząd opiekuna wykonawczego i dyrektora LHMM aż do swojej śmierci w roku 1950. Po nim funkcję tę pełnili: Jolly, Gohlke, Hedman, i obecnie Ralph M. Herzig.

Żydzi

 Stany Zjednoczone:
5 300 000^[1]
 Francja:
490 000^[1]
 Kanada:
375 000^[1]
 Wielka Brytania:
295 000^[1]
 Rosja:
215 000^[1]
 Argentyna:
183 000^[1], 800 000^[2]

1 września

1 września jest 244. (w latach przestępnych 245.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 121 dni. 1 września był także pierwszym dniem roku wg kalendarza bizantyjskiego.

7 Dni Piotrków

7 Dni Piotrków - dawniej samodzielny tygodnik ukazujący się w Piotrkowie Trybunalskim, obecnie cotygodniowy dodatek do Dziennika Łódzkiego ukazujący się w każdy piątek, docierający do mieszkańców byłego województwa piotrkowskiego. Tygodnik zarówno opisuje lokalne sprawy, jak i stanowi informator miejski.

Aglomeracja

Aglomeracja (z łac. agglomeratio – nagromadzenie) – w urbanistyce jest to obszar o intensywnej zabudowie, charakteryzujący się również dużym zagęszczeniem ludności przebywającej na danym terenie periodycznie (np. w ciągu dnia) lub stale. Aglomeracje charakteryzują się dużym przepływem osób i towarów oraz znaczną wymianą usług. W brzmieniu bardziej potocznym aglomeracja jest skupiskiem sąsiadujących ze sobą miast i wsi, które stanowią wspólny organizm, poprzez zintegrowanie lub uzupełnianie się rozmaitych form infrastruktury tych miejscowości oraz wzajemne wykorzystywanie potencjałów, którymi te miejscowości dysponują.

Ahold

Ahold Polska - przedsiębiorstwo handlu detalicznego, zarządzające w Polsce inwestycjami holenderskiego koncernu Royal Ahold. Firma pojawiła się na polskim rynku w 1995. Centrala firmy znajduje się w Krakowie. Przedsiębiorstwo powstało jako spółka z udziałem Royal Ahold i niemieckiej grupy hipermarketów Allkauf.

Akademia Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi

Akademia Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi (do 19 marca 2009 r. Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi) - istniejąca od 1993 r. niepaństwowa uczelnia wyższa z siedzibą w Łodzi, posiadająca 6 wydziałów zamiejscowych, kształcąca w kilkunastu kierunkach humanistycznych, artystycznych, pielęgniarstwie oraz do września 2009 prowadząca studia z informatyki^[1].

Andrzej Wajda

Andrzej Wajda (ur. 6 marca 1926 w Suwałkach) – polski reżyser filmowy i teatralny, współtwórca polskiej szkoły filmowej, laureat honorowego Oscara, senator I kadencji w latach 1989-1991.

Armia Czerwona

Armia Czerwona^[1], ros. Красная Армия, pełna nazwa Robotniczo-Chłopska Armia Czerwona^[2] Рабоче-Крестьянская Красная Армия, RKKA), od 23 lutego 1946 r. Armia Radziecka^[3] (ros. Советская армия, stosowane również tłumaczenie Armia Sowiecka) – siły zbrojne^[4] Rosji radzieckiej i Związku Radzieckiego, istniejące do grudnia 1991 (przemianowana m.in. na Siły Zbrojne Republiki Białorusi, Siły Zbrojne Federacji Rosyjskiej oraz Siły Zbrojne każdej z pozostałych republik ZSRR).

Audi

Audi (łac. audi = słuchaj, tryb rozkazujący od audio,ire) – niemiecka marka samochodów osobowych, koncernu Volkswagen, produkowana przez spółkę AUDI AG z siedzibą w Ingolstadt.

Bank Pekao

Bank Polska Kasa Opieki Spółka Akcyjna (w skrócie Bank Pekao S.A.^[1], PEKAO) – bank uniwersalny z siedzibą w Warszawie, działający głównie na obszarze Polski. Spółka akcyjna pod kontrolą włoskiej grupy Unicredit, notowana na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie. Jeden z dwóch największych (obok PKO BP) banków w Polsce.

Białoruś

Białoruś, Republika Białorusi (również często niepoprawnie^[3] Republika Białoruś) (biał. Беларусь ^?/i, Рэспубліка Беларусь ^?/i, Biełaruś, Respublika Biełaruś ros. Белоруссия, Беларусь, Республика Беларусь) – państwo w Europie Wschodniej. Graniczy z Polską (na zachodzie), Litwą, Łotwą (na północy), Rosją (na wschodzie) i Ukrainą (na południu). Nie posiada dostępu do morza.

Bitwa pod Piotrkowem Trybunalskim

Westerplatte (1-7 IX) • Gdańsk • Wybrzeże i Bałtyk • granica państwa • Żory • Chojnice • Grudziądz • Lasy Królewskie • Mokra • Wyry • Pszczyna (1-2 IX) • Mława (1-3 IX) • Bory Tucholskie (1-5 IX) • Węgierska Górka (2-3 IX) • Krojanty • Jordanów (2 IX) • Borowa Góra • Bukowiec (3 IX) • Rajsko • Piotrków (5-6 IX) • Różan (4-6 IX) • Tomaszów Mazowiecki (6 IX) • Pułtusk • Łódź • Wizna (7-10 IX) • Iłża (8-9 IX) • Nowogród (8-10 IX) • Łomża (7–10 IX) • Wola Cyrusowa • Warszawa • Gdynia • Hel • Bzura (9-22 IX) • Kępa Oksywska • Jarosław (10-11 IX) • Przemyśl (11-14 IX) • Kałuszyn (11/12 IX) • Brwinów • Lwów (12-22 IX) • Mińsk Mazowiecki (13 IX) • Modlin (14-29 IX) • Sochaczew (13-16 IX) • Kobryń • Brześć (14-17 IX) • Węgrów • Tomaszów Lubelski (17-20 IX i 22-27 IX) • Wilno (18-19 IX) • Wólka Węglowa • Palmiry (21 IX) • Grodno (20-22 IX) • Łomianki (22 IX) • Janów, Wereszyca i Hołosko • Krasnystaw • Krasnobród (23 IX) • Husynne (24 IX) • Szack (29-30 IX) • Cześniki • Władypol • Wytyczno (1 X) • Parczew • Kock (2-6 X)

Breakdance

Breakdance (pierwotna nazwa breakin' lub bboying) – rodzaj tańca, wymagający dobrych predyspozycji fizycznych, kondycji oraz wysokiego poczucia rytmu. Osoba tańcząca breakdance to b-boy/biboj (mężczyzna) lub b-girl/bigerl (kobieta). Nazwa ta powstała od słowa "breakboy", gdyż pierwsi tancerze tańczyli do tzw. breakbeatów. Po raz pierwszy słowa bboy użył DJ Kool Herc na jednej z międzyblokowych imprez. Taniec ten narodził się w 1969 roku w Bronksie, dzielnicy Nowego Jorku. Polega on na wykonywaniu ewolucji akrobatycznych, połączonych z czystym, rytmicznym tańcem, tworząc w ten sposób nierozerwalną całość.

Browar Cornelius

Browar Cornelius - regionalny browar w Piotrkowie Trybunalskim należący do przedsiębiorstwa Sulimar Sp. z o.o. Zakład jest członkiem Stowarzyszenia Regionalnych Browarów Polskich.

Centrum Filmowe Helios

Centrum Filmowe "HELIOS" S.A. – sieć kin prowadząca działalność od 1993 roku. Sieć powstała na bazie połączenia dwóch łódzkich kin Capitol i Bałtyku. Kina Heliosa są obecne w 24 miastach Polski. Siec Helios stanowi 27 kin różnej wielkości - od tradycyjnych kin jednosalowych po dziewięciosalowe multipleksy, posiadających łącznie prawie 28 tysięcy foteli. 1 czerwca 2007 roku przejął 5 kin należących do sieci Kinoplex. Helios posiada najnowszą technologię kina trójwymiarowego Triple Flash w systemie Dolby 3D Digital.

Centrum logistyczne

Centrum logistyczne - jest obiektem przestrzennie-funkcjonalnym wraz z infrastrukturą i organizacją, w którym realizowane są usługi logistyczne związane z przyjmowaniem, magazynowaniem, rozdziałem i wydawaniem towarów oraz usługi towarzyszące, świadczone przez niezależne w stosunku do nadawcy lub odbiorcy podmioty gospodarcze (usługodawcy logistyczni z różnych specjalności logistyki). Najczęściej centra logistyczne utożsamiane są z ogromnymi magazynami i funkcją składowania produktów przed ich wysyłką. W praktyce centra logistyczne coraz częściej są formą integracji wielu usług w jednym miejscu, przejmując część operacji wykonywanych przez macierzyste komórki przedsiębiorstw-klientów np. zajmują się organizacją specjalistycznych szkoleń i konferencji na zlecenie. Podstawowymi elementami niezbędnymi do świadczenia tych usług są:

Cmentarz żołnierzy sowieckich w Piotrkowie Trybunalskim

Cmentarz żołnierzy sowieckich w Piotrkowie Trybunalskim zlokalizowany przy ulicy Rakowskiej przy trasie Piotrków Trybunalski - Moszczenica. Założony został w 1967 roku według projektu Michała Gałkiewicza i Stanisława Żałobnego.

Długość geograficzna

Długość geograficzna (ang. longitude; symbol λ) - jedna ze współrzędnych geograficznych, kąt dwuścienny zawarty między półpłaszczyzną południka 0 (południka przechodzącego przez obserwatorium astronomiczne w Greenwich), a półpłaszczyzną południka przechodzącego przez dany punkt na powierzchni Ziemi.

DK1

Droga krajowa nr 1 (DK1) - droga krajowa o długości ponad 600 km łącząca południe Polski (Cieszyn) z północą (Gdańsk) Jest jedną z głównych tras północ-południe w Polsce. Stanowi polską część międzynarodowego szlaku komunikacyjnego E75 Helsinki - Gdańsk - Łódź - Katowice - Budapeszt - Ateny. Biegnie przez województwa: pomorskie, kujawsko-pomorskie, łódzkie i śląskie. Od południa rozpoczyna się w Cieszynie granicą z Czechami a kończy promem do Helsinek (Finlandia) w Gdańsku (aktualnie brak połączenia promowego). Na odcinku Katowice-Piotrków Trybunalski stanowi fragment tak zwanej Gierkówki. W przyszłości równolegle do "jedynki" ma prowadzić autostrada A1. W związku ze swym przebiegiem trasa, aż czterokrotnie przekracza Wisłę.

Daimler AG

Daimler AG (wcześniej DaimlerChrysler AG), spółka akcyjna, wytwórca samochodów osobowych oraz samochodów specjalnego użytku. Spółka powstała w 1998 roku poprzez przejęcie spółki Chrysler Corporation (USA) przez spółkę akcyjną Daimler-Benz AG (Niemcy). Jest notowana na Frankfurter Wertpapierbörse, New York Stock Exchange oraz Tokijskiej Giełdzie Papierów Wartościowych. W maju 2007 Daimler poinformował, że odsprzeda 80% udziałów Chryslera amerykańskiemu inwestorowi za 5,5 miliardów euro, co też stało 14 maja 2007. Podczas zebrania akcjonariuszy ustalono powrót do nazwy Daimler AG.

Departament kaliski (Księstwo Warszawskie)

Departament kaliski, departament Księstwa Warszawskiego istniejący w latach 1807–1815 ze stolicą w Kaliszu, w 1816 przekształcony w województwo kaliskie Królestwa Polskiego.

Ten artykuł dotyczy miasta. Zapoznaj się również z: inne znaczenia tego słowa.

Współrzędne: 51°24'N 19°41'E / 51.4, 19.683

Piotrków Trybunalski
Herb Piotrkowa Trybunalskiego Flaga Piotrkowa Trybunalskiego
Województwo	łódzkie
Powiat	miasto na prawach powiatu
Gmina • rodzaj	Piotrków Trybunalski miejska
Prawa miejskie	XIII w.
Prezydent miasta	Krzysztof Chojniak
Powierzchnia	67,24 km²
Położenie (punkt)	51° 24' N 19° 41' E
Ludność (2008) • liczba • gęstość • aglomeracja	78 149[1] 1 162,2 os./km² ok. 200 tys.
Strefa numeracyjna	(+48) 44
Kod pocztowy	97-300 do 97-312
Tablice rejestracyjne	EP
Położenie na mapie Polski Piotrków Trybunalski
Miasta partnerskie	Esslingen Mołodeczno Równe Velenje Mosonmagyarovar Mariampol Vienne Neath Port Talbot Kostroma
Urząd miejski Pasaż Rudowskiego 10 97-300 Piotrków Trybunalski tel. 0 800 241 251;
Wiadomości w Wikinews
Strona internetowa miasta

Kościół pw. św. Jacka i św. Doroty przy ul. Wojska Polskiego

Kościół jezuitów, fasada

Kościół jezuitów, sklepienie

Klasztor bernardynów przy pl. Kościuszki

Zamek królewski

Kamienica narożna, tzw. Złoty Róg, na piotrkowskiej starówce - "zagrała" Dom Bankowy Kramera w komedii Vabank

Uliczka staromiejska

Uliczka staromiejska

Budynek sądu w Piotrkowie

Aleja 3 Maja w Piotrkowie

Cerkiew prawosławna przy ul. Słowackiego

Figurka anioła na Starym Cmentarzu w Piotrkowie

Wschodnia obwodnica Piotrkowa

Tablica pamiątkowa poświęcona Kazimierzowi Szmidtowi

Zobacz galerię na Wikimedia Commons:
Piotrków Trybunalski

Piotrków Trybunalski – miasto na prawach powiatu, położone w centralnej Polsce na zachodzie Równiny Piotrkowskiej, będące siedzibą powiatu grodzkiego. Drugie pod względem wielkości miasto w województwie łódzkim i 47. w Polsce. Miasto należy do PBOP. Nazwa Piotrkowa w innych językach brzmi: język rosyjski – dziś Пётркув-Трибунальски, za czasów Królestwa Polskiego – Петроковъ; jidysz – Pietrkow (zapis fonetyczny); język niemiecki – Petrikau. Liczba ludności w grudniu 2008 – 78 149 osób.

Historia

• VIII w. - pierwsze osady ludności słowiańskiej
• 1217 – pierwsza pisemna wzmianka o Piotrkowie (dokument Leszka Białego dla opactwa cystersów w Sulejowie)
• 1262 – włączenie Piotrkowa do Księstwa Sieradzkiego
• XIII/XIV w. – prawa miejskie (dokładna data nieznana z powodu zniszczenia odpowiedniego aktu)
• 1313 – Władysław Łokietek określa Piotrków jako miasto
• 1346-1347 – spisano statuty piotrkowskie
• 1404 – odnowienie praw miejskich przez Władysława Jagiełłę
• 1442-1628 – miejsce odbywania synodów prowincji gnieźnieńskiej
• 1467 – ratyfikacja pokoju toruńskiego
• 1469 1 grudnia - na sejmie wielki mistrz Henryk VI Reuss von Plauen złożył hołd lenny Kazimierzowi IV Jagiellończykowi
• 1470 20 listopada - na sejmie wielki mistrz Henryk VII Reffle von Richtenberg złożył hołd lenny Kazimierzowi IV Jagiellończykowi
• 1493 - pierwszy sejm w Piotrkowie – data przyjmowana jako początek parlamentaryzmu polskiego
• XV/XVI w. – miejsce zjazdów generalnych i prowincjonalnych oraz sejmów walnych
• 1578 - utworzenie Trybunału Koronnego dla Wielkopolski
• 1655 i 1657 – zajęcie miasta przez wojska szwedzkie (potop szwedzki)
• 1702 – ponowne zajęcie miasta przez wojska szwedzkie (III wojna północna)
• 1793 – II rozbiór Polski: włączenie Piotrkowa do zaboru pruskiego tzw. Prusy Południowe)
• 1807 – włączenie Piotrkowa do Księstwa Warszawskiego (departament kaliski)
• 1815 – włączenie Piotrkowa do Królestwa Polskiego (województwo kaliskie)
• 1846 2 września - odjazd pierwszego pociągu Kolei Warszawsko-Wiedeńskiej z dworca piotrkowskiego
• 1867 13 stycznia - utworzenie guberni piotrkowskiej, obejmującej m.in. Łódź, Częstochowę i Zagłębie Dąbrowskie
• 1873 5 stycznia - rozpoczęcie wydawania "Tygodnia"
• 1905 1 lutego - początek strajku szkolnego
• 1914 – w pierwszych miesiącach I wojny światowej Piotrków kilkakrotnie opanowywały wojska niemieckie i ponownie rosyjskie, ostatecznie zajęty w grudniu przez wojska austriackie
• 1915 – umiejscowienie w Piotrkowie siedziby Departamentu Wojskowego Naczelnego Komitetu Narodowego, największy w historii rozwój piotrkowskiego ośrodka wydawniczo-prasowego
• 1918 2-5 listopada - rozbrojenie okupantów austriackich
• 1919 2 sierpnia - włączenie Piotrkowa do województwa łódzkiego
• 1939
  • 5 września Bitwa pod Piotrkowem Trybunalskim i zajęcie miasta przez Wehrmacht, początek okupacji hitlerowskiej
  • (wg różnych źródeł: 30 września, 5 lub 8 października) – utworzenie pierwszego getta żydowskiego w okupowanej Europie
  • 26 października włączenie Piotrkowa do Generalnego Gubernatorstwa
• 1942 14-29 października - likwidacja getta piotrkowskiego (ok. 20 tys. Żydów wywieziono do obozu zagłady w Treblince, 3500 pozostało w tzw. "małym getcie", zlikwidowanym w 1944)
• 1945 18 stycznia - wkroczenie do Piotrkowa Armii Czerwonej i Wojska Polskiego
• Piotrków siedzibą istniejącej do 1953 roku wiejskiej gminy Uszczyn
• 1973-1977 - Piotrków siedzibą gminy wiejskiej Piotrków Trybunalski
• 1975 1 czerwca - utworzenie województwa piotrkowskiego
• 1981
  • IV Śmigłowcowe Mistrzostwa Świata
  • utworzenie Wydziału Zamiejscowego Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Kielcach
• 1985 - pierwsze w Polsce mistrzostwa breakdance
• 1997 – przekształcenie Wydziału Zamiejscowego WSP w Filię WSP (od 2000 filia Akademii Świętokrzyskiej, od 2008 filia Uniwersytetu Humanistyczno–Przyrodniczego Jana Kochanowskiego w Kielcach)
• 1999 1 stycznia - likwidacja województwa piotrkowskiego, ponowne wejście Piotrkowa w skład województwa łódzkiego
• 2004 – utworzenie Zamiejscowego Ośrodka Dydaktycznego Uniwersytetu Medycznego w Łodzi
• 2005 6 marca - referendum w sprawie odwołania prezydenta i Rady Miasta (nieważne: frekwencja 24,2%)
• 2006 1 września - przekształcenie radia Piotrków w radio Strefa FM
• 2009 5 listopada - kończy działalność kino Havana. Helios operator kina przenosi się do galerii Focus Mall

Historia Żydów w Piotrkowie

Miasto posiadało zakaz osiedlania się Żydów – przywilej De non tolerandis Judeis. Dopiero w XVI wieku ludność żydowska zamieszkała w okolicach Piotrkowa zaczęła przybywać na targi i jarmarki. W 1657 wojska Stefana Czarnieckiego dokonały krwawego pogromu Żydów w Piotrkowie. W 1679 król Jan III Sobieski zezwolił na założenie kahału, synagogi, kirkutu, mykwy, rzeźni i sklepów. W 1765 roku mieszkało tu 1107 Żydów. Piotrków Trybunalski był jednym z najważniejszych w Polsce żydowskich ośrodków wydawniczo-drukarskich . W 1939 mieszkało tu ok. 11 tys. osób pochodzenia żydowskiego. W październiku 1939 roku Niemcy utworzyli tu pierwsze getto na ziemiach polskich. Uwięzili w nim ok. 25 tys. osób z Piotrkowa i okolic. W dniach 15-21 października 1942 ok. 22 tys. osób wywieźli do obozu zagłady w Treblince ^[2].

• Wielka Synagoga
• Mała Synagoga
• Stara Synagoga

Turystyka

Jako prawie 800-letnie miasto, Piotrków może pochwalić się wieloma zabytkami najwyższej klasy. Niewątpliwie należą do nich Stare Miasto z zachowanym średniowiecznym układem urbanistycznym ale także piotrkowskie kościoły. Jednak w Piotrkowie można podziwiać nie tylko zabytki, w samym mieście znajduje się wiele miejsc godnych obejrzenia oraz obiektów rekreacyjnych.

Najważniejsze zabytki

• Stare miasto – staromiejski układ urbanistyczny sięga początkami średniowiecznej lokacji, zabudowa jest znacznie późniejsza. W obrębie rynku można obejrzeć ok. 142 kamienic o ciekawej architekturze. Po pożarze w 1835 r. przebudowano domy w stylu klasycystycznym. Wewnątrz niektórych zachowały się sklepienia kolebkowe, ślady podcieni, sklepione piwnice, sienie i belkowane stropy.
• Mury miejskie – Zachowane fragmenty wybudowane w XIV i XV w. za panowania Kazimierza Wielkiego. Wysokość murów 4,5 m, szerokość 2 m.
• Zamek królewski – zbudowany w latach 1512-1519 przez mistrza Benedykta z Sandomierza na polecenie Zygmunta I Starego.
• Wielka Synagoga (1791-1793), obecnie Miejska Biblioteka Publiczna. Zbudowana na miejscu poprzednie drewnianej z 1689 r. zniszczonej podczas pożaru w 1740.
• Mała Synagoga
• Cerkiew pw. Wszystkich Świętych (XIX w.)
• Wieża wodna (1925-1927) – ok. 50 m wysokości. Zabytek sztuki inżynierskiej.
• Pałac Jaxa Bykowskich (XV w.) – w 1604 przebudowany na pałac renesansowy.
• Kościół farny pw. św. Jakuba (XIII w.)
• Kościół Nawiedzenia Panny Marii (XIV w.) – zniszczony podczas najazdu szwedzkiego, w XVIII w. odrestaurowany. Wewnątrz zabytkowe obrazy z XVII i XVIII w.
• Kościół podominikański pw. św. Jacka i św. Doroty (XIV-XVII w.)
• Kościół i klasztor o.o. bernardynów (XVII w.) z cudownym obrazem Matki Boskiej Piotrkowskiej.
• Kościół oo. pijarów (XVII-XVIII w.) – obecnie ewangelicki. Budynki kolegium pijarów zaadaptowane na budynek więzienny użytkowany do 2004 r.
• Kościół pw. NP Marii Śnieżnej (XVII w.) – dawniej dominikanek, oparty o mur miejski.
• Kościół oo. jezuitów pw. św. Franciszka Ksawerego (XVIII w.), z cudownym obrazem Matki Bożej Trybunalskiej.
• Kolegium jezuickie (XVIII w.) – obecnie mieści się tu I LO im. Bolesława Chrobrego.
• Sąd Okręgowy (1905-1909), dawna siedziba władz guberni.
• Piotrkowska Manufaktura – budynek dawnej przędzalni przy ulicy Sulejowskiej
• Pałacyk Psarskich (XIX w.) Rozebrany przy budowie ronda u zbiegu ulic Sulejowskiej i Śląskiej

Inne ciekawe miejsca

Architektura dawna:

• Aleje 3 Maja – budynki w stylu secesyjnym
• Dworzec kolejowy PKP – zachowany w złym stanie technicznym
• Hala targowa – obecnie budynek handlowo-rozrywkowy
• Budynek Państwowej Szkoły Muzycznej

Architektura współczesna:

• Bank Pekao S.A. przy al. Armii Krajowej
• Kryta Pływalnia OSiR przy ul. Belzackiej
• Kościół pw. Miłosierdzia Bożego przy ul. Łódzkiej
• Kościół pw. NMP Królowej Pokoju przy ul. Belzackiej
• Hala sportowa "Relax"
• Centrum handlowe Focus Mall przy ul. Słowackiego

Inne miejsca:

• Park im. Księcia Józefa Poniatowskiego z ogrodem botanicznym
• Rezerwat Dęby w Meszczach im. Jeremiego Kozłowskiego
• Cmentarz żydowski przy ul. Spacerowej
• Dawny cyklodrom przy ulicy Budki róg Partyzantów

Informacja turystyczna

• PTTK Oddział im. Michała Rawity Witanowskiego Piotrków Trybunalski,Plac Czarnieckiego 10
• Muzeum w Piotrkowie Trybunalskim, Plac Zamkowy 4,

Szlaki turystyczne

• Szlak Rekreacyjny Rzeki Pilicy

Struktura Powierzchni

Według danych z 2002^[3] powierzchnia miasta to 67,26 km², co stanowi 0.37% powierzchni całego województwa łódzkiego. Struktura powierzchni miasta:

• użytki rolne 52%
• użytki leśne 21%

Klimat

Ta sekcja jest zalążkiem. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

Demografia

Dane z 2006:

Wskaźniki ekonomiczne

Średni dochód na jednego mieszkańca dla Piotrkowa Trybunalskiego wynosi 2435,34 zł^[3]. Według danych z 2008 [1] w mieście było 3,5 tys. osób bez pracy a stopa bezrobocia wynosiła 10%.

Gospodarka

Od XIX w. ważny ośrodek przemysłu, m.in. szklarskiego (huty "Kara", "Hortensja", "Feniks"), włókienniczego (Zakłady Przemysłu Dziewiarskiego "Sigmatex" – dawna Piotrkowska Manufaktura), maszynowego (Fabryka Maszyn Górniczych "Pioma", Warszawskie Zakłady Mechaniczne – Polskie Zakłady Lotnicze WZM-PZL). Jedno z dwóch głównych miast PBOP

Logistyka

Obecnie, ze względu na dogodne położenie, wokół miasta powstaje kilka rozbudowanych centrów logistycznych. Swoje magazyny ulokowały tutaj takie firmy jak:

• IKEA – 10 ha
• Unilever – 4 ha (ProLogis Park Piotrków)
• Ahold – 2 ha (ProLogis Park Piotrków)
• Vobis – ProLogis Park Piotrków II
• Kaufland

Kompleksy magazynowe:

• Poland Central – Pod koniec sierpnia 2007 uruchomiono pierwszą halę magazynową w kompleksie Poland Central. Kolejne magazyny mają być budowane wkrótce. Docelowa powierzchnia tego kompleksu to 50 ha powierzchni magazynowej.
• Logistic City – Piotrków Distribution Center – Docelowa powierzchnia magazynowa centrum to 38 ha. W chwili obecnej powierzchnia magazynowa Logistic City wynosi ok. 90 tys. m² i trwa budowa kolejnego budynku magazynowego.

Swoje centrum logistyczne w okolicach Piotrkowa planuje wybudować także brytyjska firma Parkridge.

Przemysł

Piotrków to także przemysł maszynowo-precyzyjny, meblowy, papierniczy i szklarski. Swoją siedzibę ma tutaj Emerson, potentat w produkcji papieru komputerowego. W południowej części miasta działa nowoczesny browar "Kiper". Dobrze rozwinęły się firmy budowlane.

Przemysł maszynowy

• FMG PIOMA S.A. należąca do Grupy Famur wraz z Pioma Odlewnia sp. z o.o.
• Metzeler Automotive Profile Systems Piotrkow Sp.z.o.o.
• HÄRING – wytwarzająca części toczone dla takich koncernów jak Daimler AG, Bosch, Volkswagen-Audi.

Kultura

W Piotrkowie jest wiele miejsc w których człowiek może zetknąć się z wszelako pojętą kulturą. Życie miasta w ostatnich latach wzbogaciło się o szereg imprez kulturalnych, które dołączyły do już od dawna istniejących.

Biblioteki

• Miejska Biblioteka Publiczna im. Adama Próchnika w Piotrkowie Trybunalskim - (budynek wielkiej synagogi),
  • Oddział dla Dzieci - (budynek małej synagogi)
  • Filia 1
  • Filia 2
• Biblioteka Pedagogiczna w Piotrkowie Trybunalskim,
• Biblioteka Filii Uniwersytetu Humanistyczno - Przyrodniczego im. Jana Kochanowskiego w Piotrkowie Trybunalskim,

Muzea i galerie

• Muzeum w Piotrkowie Trybunalskim,
• Biuro Wystaw Artystycznych – Galeria Sztuki
• Ośrodek Działań Artystycznych "Galeria OFF"

Kina

• Kino "Pegaz", działające w ramach Miejskiego Ośrodka Kultury
• Multipleks Helios (5 sal - Focus Mall)

Inne ośrodki kulturalne

• Miejski Ośrodek Kultury - "Europejska scena Teatru im. Jaracza"
• Osiedlowy Klub Kultury "Jaskółczyn" - prowadzący między innymi dziecięce i młodzieżowe zespoły tańca

Wydarzenia cykliczne

• Dni miasta (pierwszy pełny weekend czerwca)
• Międzynarodowy Festiwal Sztuki Akcji – Interakcje – zapoczątkowany w 1999 roku
• Festiwal Kabaretowy – Trybunały Kabaretowe
• Dni muzyki kameralnej – organizowane w zabytkowej siedzibie Muzeum w Piotrkowie Trybunalskim
• Ogólnopolski konkurs literacki o "Rubinową Hortensję"
• Ogólnopolski konkurs pianistyczny im. I. J. Paderewskiego – odbywający się od 1991 roku, w Państwowej Szkole Muzycznej I i II stopnia w Piotrkowie Trybunalskim
• Międzynarodowe Spotkania Rzeźbiarzy – Skrzyżowania
• Ogólnopolski Festiwal Kultury i Sztuki Chrześcijańskiej NADZIEJA

Edukacja

• Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy Jana Kochanowskiego w Kielcach, filia w Piotrkowie Tryb.
• Wyższa Szkoła Społeczno-Ekonomiczna w Warszawie ośrodek kształcenia w Piotrkowie Tryb.
• Akademia Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi Zamiejscowy Ośrodek Dydaktyczny w Piotrkowie Trybunalskim
• Uniwersytet Medyczny w Łodzi, wydział zamiejscowy w Piotrkowie Tryb.
• Wyższa Szkoła Handlowa w Piotrkowie Trybunalskim
• Wyższa Szkoła Kupiecka w Łodzi, wydział zamiejscowy w Piotrkowie Tryb.

Poza tym w Piotrkowie Trybunalskim funkcjonuje obecnie:

• 14 przedszkoli samorządowych,
• 13 szkół podstawowych (w tym Szkoła Podstawowa nr 3 w ramach Zespołu Szkolno-Gimnazjalnego nr 1),
• 5 szkół gimnazjalnych (w tym Gimnazjum nr 3 w ramach Zespołu Szkolno-Gimnazjalnego nr 1),
• 1 zespół szkolno-gimnazjalny,
• 11 szkół ponadgimnazjalnych w tym Liceum Plastyczne
• Katolickie Liceum Ogólnokształcące SPSK (Stowarzyszenie Przyjaciół Szkół Katolickich)
• Katolickie Gimnazjum SPSK

Sport

• badminton Ruch Piotrków Trybunalski
• boks Ring Piotrków Trybunalski
• Brazylijskie Jiu Jitsu Strefa Walki Piotrków pod patronatem poznańskiej Strefy Walki
• kickboxing PSSW TOM CENTER
• piłka nożna Piotrcovia Piotrków Trybunalski
• piłka nożna Concordia Piotrków Trybunalski – jeden z najstarszych klubów w Polsce w 2009 roku obchodzi 100. rocznicę założenia.
• piłka nożna Polonia Piotrków Trybunalski
• piłka ręczna kobiet MKS Piotrcovia Piotrków Trybunalski
• piłka ręczna mężczyzn Focus Park Kiper Piotrków Trybunalski
• pływanie UKS "Delfin" Piotrków Trybunalski
• koszykówka UMKS Piotrcovia Piotrków Trybunalski
• szachy UKS Roszada
• tenis TUKS Kozica Piotrków Trybunalski
• tenis TUKS Nortenis Piotrków Trybunalski
• zapasy AKS Piotrków Trybunalski
• capoeira Lagoa Da Saudade, Companhia Pernas Pro Ar

Komunikacja

Piotrków Trybunalski stanowi ważny węzeł komunikacyjny. Przez miasto przebiegają drogi krajowe i międzynarodowe:

• Autostrada A1 (DK1, E75) Gdańsk – Toruń – Łódź – Piotrków Trybunalski – Częstochowa – Cieszyn – granica państwa
• droga krajowa nr 8 (E67) granica państwa – Kudowa-Zdrój – Wrocław – Piotrków Trybunalski – Warszawa – Białystok – Budzisko – granica państwa
• droga krajowa nr 12 granica państwa – Łęknica – Leszno – Kalisz – Piotrków Trybunalski – Radom – Lublin – Berdyszcze – granica państwa
• droga krajowa nr 91 Częstochowa – Radomsko – Piotrków Trybunalski

Drogi wojewódzkie:

• 716 – Piotrków Trybunalski – Koluszki

Miasto posiada bardzo rozbudowany system obwodnic w którego skład wchodzą obwodnice:

• północno-zachodnia
• wschodnia

W planach jest także budowa obwodnicy śródmiejskiej, mającej być w przyszłości drogą alternatywną dla płatnej autostrady A1 oraz obwodnicy południowej. W mieście znajduje się także lotnisko z utwardzonym pasem startowym.

Komunikacja miejska

W Piotrkowie Trybunalskim istnieje komunikacja autobusowa, obsługiwana przez MZK Piotrków Trybunalski, oraz linie obsługiwane przez przewoźników prywatnych.

W kwietniu 2009 roku MZK Piotrków Trybunalski obsługiwało 11 linii autobusowych (numery "0" – "10") i dysponowało następującym taborem:

• Jelcz L11 – 1 szt.
• Jelcz M081MB – 6 szt.
• Jelcz M121 – 1 szt.
• Jelcz 120M – 5 szt.
• MAN NL202 – 18 szt.
• MAN 11.190 - 1 szt.
• Mercedes 0405 - 2 szt.
• Neoplan N4016 1 szt.
• IVECO Otoyol - 1 szt.

Linie obsługiwane przez przewoźników prywatnych to "B", "J", "Z" oraz liczne linie minibusów.

Komunikacja kolejowa

Przez Piotrków przechodzi: Linia kolejowa nr 1

• Warszawa – Koluszki – Piotrków Trybunalski – Lubliniec/Częstochowa – Katowice

W Piotrkowie ponadto ma swój początek Linia kolejowa nr 24 przez Bełchatów do stacji Biały Ług.

Po istniejącej dawniej Piotrkowskiej Kolei Wąskotorowej do Sulejowa pozostały jedynie budynki stacji, tory w obrębie miasta bądź już zostały rozebrane, bądź zostaną rozebrane w najbliższym czasie.

Komunikacja autobusowa

Głównym przewoźnikiem międzymiastowym jest Przedsiębiorstwo PKS Piotrków Trybunalski. Obsługuje linie dalekobieżne do Warszawy, Lublina i Wrocławia oraz linie lokalne do Łodzi, Sulejowa, Tomaszowa Mazowieckiego, Bełchatowa, Żarnowa i innych miejscowości. Ważną rolę odgrywają też zrzeszeni przewoźnicy prywatni, obsługujący linie miejskie oraz podmiejskie, w tym do Sulejowa i Tomaszowa.

Komunikacja lotnicza

W Piotrkowie Trybunalskim działa lotnisko sportowe zdolne do przyjmowania samolotów kategorii dyspozycyjnej czy taksówek powietrznych.

Nabliższym portem lotniczym jest oddalony od centrum Piotrkowa Trybunalskiego o 42 km Międzynarodowy Port Lotniczy im. Władysława Reymonta w Łodzi. Ponadto miasto jest oddalone o około 133km od Portu lotniczego Warszawa Okęcie i około 137 km od Portu Lotniczego Katowice -Pyrzowice

Kościoły i związki wyznaniowe

• Kościół rzymskokatolicki^[4]
  • Parafia Miłosierdzia Bożego
  • Parafia Najświętszej Maryi Panny Królowej Pokoju
  • Parafia Najświętszego Serca Jezusowego
  • Parafia Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny
  • Parafia Świętego Brata Alberta Chmielowskiego
  • Parafia Świętego Jacka i Świętej Doroty
  • Parafia Świętego Jakuba Apostoła
• Kościół prawosławny
• Kościoły protestanckie
  • Kościół Ewangelicko-Augsburski – parafia, ul. Rwańska 6
  • Kościół Ewangelicznych Chrześcijan – zbór w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Stodolniana 2
  • Kościół Zielonoświątkowy – zbór w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Zamurowa 10
  • Kościół Boży w Chrystusie – wspólnota "Jezus Żyje"
  • Kościół Adwentystów Dnia Siódmego
• Inne
  • Świecki Ruch Misyjny "Epifania" – zbór w Piotrkowie Trybunalskim, Al. 3 Maja 10/22.

Ludzie Piotrkowa Trybunalskiego

Prezydenci Piotrkowa Trybunalskiego

• Jan Bieńkowski – 13 sierpnia - 28 września 1914
• Eugeniusz Bieganowski – 28 września - 15 października 1914
• Felicjan Kępiński – 15 października 1914 przed 4 stycznia 1915
• Ludwik Krzemieniewski – przed 4 stycznia - 25 stycznia 1915
• Jan Bieńkowski – od 25 stycznia 1915
• Kazimierz Szmidt – od 1924 do 10 czerwca 1931
• Wacław Wroński - 1973 - 1975 jako naczelnik miasta
• Antoni Sokalski – 1976 - 1981
• Waldemar Kelm – 1981 - 1982
• Henryk Artowicz – 1982 - 1985
• Stanisław Kwapiński – 1985 - 1990
• Zbigniew Podlewski – 1990
• Michał Rżanek – 1990 - 1996
• Andrzej Pol – 1996 - 2002
• Waldemar Matusewicz – 2002 - 2006
• Krzysztof Chojniak – od 2006

Zobacz też

 Z tym tematem związana jest kategoria: Ludzie związani z Piotrkowem Trybunalskim.

Filmy kręcone w Piotrkowie Trybunalskim

Najbardziej znane filmy, które wykorzystały Piotrków Trybunalski jako naturalną scenografię to:

• "Ewa chce spać" (1957, reż. Tadeusz Chmielewski)
• "Vabank" (1981, reż. Juliusz Machulski)
• "Misja specjalna" (1987, reż. Janusz Rzeszewski)
• "Psy" (1992, reż. Władysław Pasikowski)
• "Uprowadzenie Agaty" (1993, reż. Marek Piwowski)
• "Syzyfowe prace" (1998, reż. Paweł Komorowski)
• "Pan Tadeusz" (1999, reż. Andrzej Wajda)
• "Jakub kłamca" (1999, reż. Peter Kassovitz)
• "Przeprowadzki" (2000, reż. Leszek Wosiewicz)
• "Przedwiośnie" (2001, reż. Filip Bajon)
• "Masz na imię Justine" (2005, reż. Franco de Pena)

Media

Wykaz tradycyjnych mediów piotrkowskich:

• Telewizja:
  • Informacje Piotrkowskie
• Radio:
  • Radio Strefa FM (dawniej Radio Piotrków)
• Prasa:
  • Tydzień Trybunalski
  • Ziemia Piotrkowska
  • 7 Dni Piotrków – lokalny dodatek do Dziennika Łódzkiego
  • KurieR - Kultura i Rzeczywistość

Wykaz internetowych mediów piotrkowskich:

• Radio:
  • Radio Ławeczka
  • Radio Gol
• Prasa:
  • portal ePiotrkow.pl
  • portal Piotrkowianie.com
  • portal NaszPiotrkow.pl
  • portal MojPiotrkow.pl
  • portal trybunalscy.pl

Podział na osiedla

W Piotrkowie Trybunalskim nazwa "osiedle" ma dwa znaczenia: 1/ Tradycyjne – istniejące osiedla 2/ Administracyjne – Jednostki Pomocnicze Gminy (odpowiednik dzielnic w większych miastach lub sołectw w gminach) W niektórych przypadkach nazwy pokrywają się: np. Wierzeje.

Współpraca zagraniczna

Współpraca zagraniczna Piotrkowa Trybunalskiego obejmuje przede wszystkim płaszczyznę kulturalną, oświatową, naukową, gospodarczą czy sportową ze swoimi miastami partnerskimi, z którymi podpisało umowę o wzajemnej współpracy oraz z miastami zaprzyjaźnionymi.

Zobacz też

• Gubernia piotrkowska
• Województwo piotrkowskie
• MZK Piotrków Trybunalski
• Okręg wyborczy Piotrków Trybunalski
• Parlament
• Piotrkowska grupa rockowa Daimonion
• Piotrkowska Kolej Wąskotorowa
• Powiat piotrkowski
• Trybunał Koronny
• Związek Miast Polskich
• Związek Powiatów Polskich
• Ludność Piotrkowa Trybunalskiego
• Cmentarz żołnierzy sowieckich w Piotrkowie Trybunalskim
• Stary cmentarz żydowski w Piotrkowie Trybunalskim
• Nowy cmentarz żydowski w Piotrkowie Trybunalskim

Przypisy

Linki do innych stron:

• Oficjalna Strona Piotrkowa Trybunalskiego
• Współczesne zdjęcia Piotrkowa
• Linki do stron powiązanych z Piotrkowem Trybunalskim w katalogu Open Directory Project
• Mapy: Autopilot • Google Maps • Targeo • Zumi
• Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi

p • d • e Miejsca obrad sejmów I Rzeczypospolitej Korona Królestwa Polskiego Bydgoszcz • Lublin • Parczew • Piotrków • Radom • Sandomierz (sejmik generalny przy królu) • Warszawa Rzeczpospolita Obojga Narodów Grodno • Toruń • Warszawa

p • d • e Województwo łódzkie Miasta na prawach powiatu Łódź • Piotrków Trybunalski • Skierniewice Powiaty bełchatowski • brzeziński • kutnowski • łaski • łęczycki • łowicki • łódzki wschodni • opoczyński • pabianicki • pajęczański • piotrkowski • poddębicki • radomszczański • rawski • sieradzki • skierniewicki • tomaszowski • wieluński • wieruszowski • zduńskowolski • zgierski

p • d • e Miasta województwa łódzkiego Miasta powiatowe Bełchatów • Brzeziny • Kutno • Łask • Łowicz • Łódź • Łęczyca • Opoczno • Pabianice • Pajęczno • Piotrków Trybunalski • Poddębice • Radomsko • Rawa Mazowiecka • Sieradz • Skierniewice • Tomaszów Mazowiecki • Wieluń • Wieruszów • Zduńska Wola • Zgierz Miasta gminne Aleksandrów Łódzki • Biała Rawska • Błaszki • Drzewica • Działoszyn • Głowno • Kamieńsk • Koluszki • Konstantynów Łódzki • Krośniewice • Ozorków • Przedbórz • Rzgów • Stryków • Sulejów • Tuszyn • Szadek • Uniejów • Warta • Zelów • Złoczew • Żychlin