Pirat - marynarz - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy historii. Zapoznaj się również z: inne znaczenia tej nazwy.

Pirat – osoba, która napada w celu rabunkowym używając statku lub łodzi. Piraci atakują zwykle inne statki, ale mogą również napadać cele nabrzeżne.

W przenośni termin "pirat" stosowany jest również wobec szeregu innych osób, np. kopiujących i sprzedających nielegalnie nośniki z utworami artystycznymi, szczególnie z muzyką, w podobny sposób wzbogacających się na handlu nielegalnym oprogramowaniem komputerowym lub korzystających z takiego oprogramowania, nielegalnie nadających na falach radiowych, drastycznie łamiących niektóre przepisy ruchu drogowego (szczególnie dotyczące ograniczenia prędkości oraz prawa pierwszeństwa), podpinających się pod cudze linie telefoniczne (phreaking) itd. (zobacz: piractwo medialne, cracker, hacker).

Czaszka (łac. cranium) – struktura kostna lub chrzęstna, która służy jako szkielet głowy. Stanowi naturalną osłonę mózgu i innych narządów znajdujących się w głowie. Wzrost czaszki człowieka trwa nie tylko podczas życia płodowego, ale także przez 6 następnych lat. Możliwości wzrostu szybko jednak maleją, szczególnie po skostnieniu łączno-tkankowych ciemiączek.
Vincente Minnelli, właśc. Lester Anthony Minnelli (ur. 28 lutego 1903 w Chicago, zm. 25 lipca 1986 w Beverly Hills) – amerykański reżyser filmowy i teatralny. Zdobywca Oscara. Ojciec Lizy, aktorki i piosenkarki.

Historia

Who Shall be Captain (ilustracja Howarda Pyle'a)

Piractwo istniało od początków komunikacji morskiej. Najbardziej znanymi piratami byli piraci berberyjscy, również japońscy atakujący wybrzeża Chin. Rozkwit piractwa przypadł na XVI-XVII w., kiedy różni awanturnicy atakowali hiszpańskie statki przewożące złoto i srebro do ojczyzny.

Bukanier – termin określający żeglarzy wynajętych przez rządy Anglii, Francji i Holandii do walki z siłami Hiszpanii. Termin określał również piratów działających w regionach Indii Zachodnich. Nazwa pochodzi od francuskiego słowa boucan (barbecue), ponieważ często widziano tych piratów przyrządzających mięso na grillu. Centrum bukanierów była wyspa Tortuga, a następnie Jamajka. W 1671 roku zdobyli Panamę.
Malezja (malajski Malaysia) – państwo w Azji Południowo-Wschodniej, na Półwyspie Malajskim i wyspie Borneo; obszar 329 847 km², ludność 27 730 000 (5 września 2008), stolica Kuala Lumpur (ok. 1 500 000 mieszkańców), siedziba rządu w Putrajaya.

Epoka nabrała specyficznego, romantycznego klimatu dzięki książkom, hollywoodzkim filmom oraz m.in. grze firmy LucasArts o nazwie The Secret of Monkey Island. Opowieści o piratach charakteryzują się specyficzną atmosferą, z powtarzającymi się wątkami hiszpańskich galeonów, ukrytych skarbów, do których prowadzi tajemnicza mapa, rafy koralowe, dzikie dżungle Karaibów, czarna flaga z namalowaną białą czaszką i piszczelami tzw. Jolly Roger.

Robert Louis Stevenson (ur. 13 listopada 1850 w Edynburgu, zm. 3 grudnia 1894 w Vailima na Samoa) – szkocki powieściopisarz, poeta i reportażysta podróżny, główny reprezentant neoromantyzmu w literaturze angielskiej.
Szymon Wrzesiński (ur. 1976 we Wrocławiu) – polski historyk i publicysta, autor książek o tematyce historycznej. Absolwent Wydziału Nauk Historycznych i Pedagogicznych Uniwersytetu Wrocławskiego. Autor artykułów w czasopismach: Focus, Spotkania z Zabytkami, Gazeta Rycerska, Karkonosze, Turysta Dolnośląski, Psy Myśliwskie. Organizator wystaw w lwóweckiej Placówce Historyczno Muzealnej. W 2009 roku został uhonorowany tytułem Familiare Templi, nadanym przez Przeorat im. Księcia Henryka Brodatego OSMTH w Polsce.

Oprócz piractwa o charakterze typowo bandyckim, nastawionego na zyski prywatne piratów, rozwinęła się również oficjalna, zinstytucjonalizowana forma piractwa, dotowana i chroniona przez władców państw, a często i przez konkretne miasta nadmorskie. Więcej informacji na ten temat znajduje się pod hasłami bukanier, kaper oraz korsarz.

Kabir Bedi (w języku pendżabskim: ਕਬੀਰ ਬੇਦੀ, w języku hindi: कबीर बेदि, w języku urdu: کبِر بیدِ ; ur. 16 stycznia 1946 roku w Bombaju, w Indiach) - hinduski aktor półkrwi Anglik po matce.
Xbox - konsola gier wideo wyprodukowana przez Microsoft Corporation. Jej sprzedaż rozpoczęto w listopadzie 2001 roku. Xbox był pierwszą konsolą wyprodukowaną przez firmę Microsoft. Produkt szybko zdobył popularność. Microsoft wprowadził na rynek tę konsolę po wyprodukowaniu przez Sony PlayStation 2, a przed premierą Nintendo GameCube. Obie te firmy miały już pewne doświadczenie na rynku konsoli i przywiązanych użytkowników, lecz głównymi rynkami odbiorczymi dla produktu korporacji Microsoft miały być Stany Zjednoczone i Europa, które dotychczas zdominowane były przez urządzenia z Japonii. W listopadzie 2005 na rynku pojawił się następca Xboksa - Xbox 360. W 2009 roku Microsoft oświadczył, że zaprzestał wsparcia dla konsoli Xbox[potrzebne źródło]. Ostatnią[potrzebne źródło] grą wydaną na Xboksa był Madden NFL 09, dostępny w sprzedaży od dnia 12 Sierpnia 2008.[potrzebne źródło] Na początku lutego 2010 roku Microsoft ogłosił, że od z dniem 15 kwietnia 2010 roku odłączy usługę Xbox Live dla konsoli Xbox.

Obecnie wody Atlantyku są wolne od piractwa. Jednak na niektórych akwenach (gł. Azja Południowo-Wschodnia) ciągle jeszcze żegluga nie jest w pełni bezpieczna.

Do pirackich statków, na jakich pływano na terenie Morza Karaibskiego w XVI, XVII i w XVIII w. zaliczyć należy (w kolejności od najmniejszego do największego):

pinasę (mały okręcik, zwykle wykorzystywany jako eskorta),

slup (większy, bardzo zwrotny, z chęcią eksploatowany przez piratów),

bryg (statek średniej wielkości, najczęściej kupiecki),

bark (większy statek kupiecki),

galeon (wielki statek handlowo-wojskowy).

Stanowczą walkę z piractwem władze państw morskich podjęły na początku XVIII wieku. Zwykle wieszano ich na szubienicy publicznie. Kapitan William Kidd zawisł na stryczku w 1701. Problem piractwa istniał nadal na przełomie XVIII i XIX wieku, stając się m.in. jednym z głównych tematów polityki zagranicznej nowo utworzonych Stanów Zjednoczonych. Piractwo na wybrzeżu berberyjskim (Afryka Północna) i częste ataki na amerykańskie statki stanowiły argument za ściślejszą strukturą polityczną państwa. W odpowiedzi na zagrożenie pirackie utworzono też United States Navy. Na początku XIX wieku doszło do dwóch wojen berberyjskich. Casus belli stanowiła piracka działalność państewek północnoafrykańskich.

Haker (ang. hacker) – osoba, która szuka i ewentualnie wykorzystuje dziury bezpieczeństwa w oprogramowaniu komputerowym. Może też dzięki nim uzyskiwać dostęp do zabezpieczonych zasobów.
Hollywood – dzielnica miasta Los Angeles w Stanach Zjednoczonych i najważniejszy ośrodek amerykańskiej kinematografii. Słowo Hollywood jest używane jako skrótowa, popularna nazwa dla amerykańskiego przemysłu filmowo-telewizyjnego. Hollywood może pochodzić ze słów Holy i Wood (ang. Święty Las), lub holly (ang. ostrokrzew) i wood (ang. las).

Piractwo w XXI wieku

Osobny artykuł: Piraci somalijscy.

Obecnie za najbardziej niebezpieczne rejony pod względem zagrożenia piractwem uchodzą: Karaiby, Zatoka Adeńska, Cieśnina Malakka.

W maju 2000 roku odnaleziono wrak polskiego jachtu Sadyba u wybrzeży Somalii. Nigdy nie odnaleziono Krzysztofa Zabłockiego, samotnego podróżnika. Wg źródeł somalijskich był ofiarą piratów.

W 2007 roku zgłoszono około 31 pirackich napadów.

W 2008 roku odnotowano już 26 pirackich napadów, głównie w okolicach Somalii, między innymi:

luty 2008: piraci porwali holownik duński Svitzer korsakov z załogą brytyjsko-rosyjską. Za statek został zapłacony okup w wysokości 700 tysięcy dolarów

4 kwietnia 2008 został porwany luksusowy jacht francuski Le Ponant przez somalijskich piratów wyposażonych w nawigację GPS i telefony satelitarne. Porwanie to zostało dokonane dla okupu. 9 kwietnia z wojskowej bazy Francji wypłynął okręt wojenny d'Arc i przy pomocy sił powietrznych zakładników 11 kwietnia 2008 udało się odbić.

20 kwietnia 2008 roku:piraci zdobyli abordażem i następnie uprowadzili trawler hiszpański Playa de Bakio. Okup wyniósł 1,2 mln dolarów.

27 maja 2008: porwano statek Amiya Scan z załogą rosyjsko-filipińską.

2 czerwca 2008 roku Rada Bezpieczeństwa ONZ uchwaliła rezolucję nr 1816 zezwalającą na ściganie piratów na wodach terytorialnych Somalii (za zgodą rządu somalijskiego). Rezolucja jest ważna przez 6 miesięcy W ściganie piratów w okolicach Somalii prawdopodobnie zaangażują się tzw. Połączone siły 150, czyli związek sił morskich flot wojennych kilku państw działających w pobliżu Somalii (m.in. V flota US Navy).

w czerwcu 2008 Stany Zjednoczone zaproponowały pomoc swojej floty w ściganiu piratów Tajlandii oraz Malezji . Oba państwa nie zgodziły się na działania na ich wodach terytorialnych.

*12 listopada 2008: Rosyjski okręt "Nieustraszymyj" wspólnie z brytyjską jednostką "Cumberland" uniemożliwił piratom uprowadzenie duńskiego transportowca na wodach Zatoki Adeńskiej

15 listopada 2008: somalijscy piraci porwali tankowiec MT Sirius Star z ładunkiem 2 mln. baryłek ropy

W dniach 4-6 kwietnia 2009 r. uprowadzono łącznie pięć statków, pochodzących z Wielkiej Brytanii, Tajwanu, Niemiec, Francji oraz Jemenu

8 kwietnia porwano duński statek Maersk Alabama pływający pod banderą amerykańską. Załoga odparła atak, ale uprowadzono kapitana Richarda Phillipsa, obywatela amerykańskiego. 12 kwietnia kapitan został odbity przez oddział Navy SEALs. Był to pierwszy zarejestrowany przypadek ataku piratów na statek amerykański w XXI wieku.

Komputer osobisty (ang. personal computer) – mikrokomputer przeznaczony przede wszystkim do użytku osobistego, spotyka się je zarówno w domach, jak i biurach. Mają zazwyczaj postać desktopów albo notebooków. Służą głównie do uruchamiania oprogramowania biurowego, dostępu do zasobów Internetu, prezentacji treści multimedialnych (tekst, obrazy, dźwięki, filmy i inne), jak i gier.
Piractwo medialne – potoczne określenie działalności polegającej na nielegalnym kopiowaniu i posługiwaniu się własnością intelektualną (programami komputerowymi, muzyką, filmami itp.) bez zgody autora lub producenta i bez uiszczenia odpowiednich opłat.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)