Planetoidy bliskie Ziemi - Polski Serwis Naukowy

Planetoidy bliskie Ziemi (ang. Near-Earth asteroids, NEA) – planetoidy z klasy obiektów bliskich Ziemi, których perihelium orbity znajduje się w pobliżu orbity Ziemi i jest mniejsze niż 1,3 j.a.

Niektóre z tych planetoid poruszają się na tyle blisko ziemskiej orbity, że mogą powodować niebezpieczeństwo zderzenia z Ziemią. Z drugiej strony NEA są łatwo osiągalne dla statków kosmicznych. Jak dotąd dwie planetoidy bliskie Ziemi zostały odwiedzone przez sondy kosmiczne: 433 Eros (Near Earth Asteroid Rendezvous, NASA) i 25143 Itokawa (misja Hayabusa, JAXA).

Planetoida (planeta + gr. eídos postać), asteroida (gr. asteroeidés – gwiaździsty), planetka (ang. minor planet) – ciało niebieskie o małych rozmiarach - od kilku metrów do czasem ponad 1000 km, obiegające gwiazdę centralną (w Układzie Słonecznym - Słońce), posiadające stałą powierzchnię skalną lub lodową, bardzo często – przede wszystkim w przypadku asteroid mniejszych i mało masywnych – o nieregularnym kształcie, często noszącym znamiona kolizji z innymi podobnymi obiektami.

Planetoida przecinająca orbitę Marsa – planetoida, której orbita przecina orbitę Marsa. Lista znanych planetoid tej kategorii znajduje się poniżej. Na liście znajdują się też wyjątkowe planetoidy:

Według stanu na dzień 12 lutego 2010 roku znanych jest 6708 planetoid bliskich Ziemi. Ich rozmiary nie przekraczają 32 km (1036 Ganymed). Łącznie istnieją prawdopodobnie dziesiątki tysięcy NEA, przy czym, jak wynika z obserwacji wykonanych za pomocą satelity WISE, około 980 z nich ma średnicę powyżej 1 kilometra, a około 19,5 tys. - pomiędzy 100 a 1000 metrów.

Grupa planetoidy Aten - planetoidy bliskie Ziemi, które krążąc wokół Słońca poruszają się przeważnie wewnątrz ziemskiej orbity. Półoś wielka ich orbity jest mniejsza od 1 j.a., a ich aphelia są zwykle większe niż peryhelium Ziemi.

Obiekty bliskie Ziemi (NEO od ang. Near-Earth objects) to planetoidy, komety i duże meteoryty, których orbity znajdują się blisko (odległość peryhelium < 1,3 j.a.) orbity Ziemi, i które mogą więc stanowić niebezpieczeństwo dla Ziemi. Zależnie od ich rozmiarów i bliskości, obiekty NEO są też łatwiejsze w dostępie dla sond kosmicznych z Ziemi i są ważne dla przyszłych badań naukowych i rozbudowy komercyjnej. Niektóre planetoidy bliskie Ziemi mogą być osiągane ze znacznie mniejszą zmianą prędkości (ΔV) niż Księżyc.

Klasyfikacja NEA

Ze względu na orbitę, wyróżnia się cztery rodziny planetoid bliskich Ziemi:

Grupa Atiry – Grupa planetoid o półosi wielkiej a < 1 j.a., których aphelium znajduje się bliżej niż peryhelium Ziemi: Q < 0,983. Ich orbity leżą w całości wewnątrz orbity ziemskiej (choć niekoniecznie w tej samej płaszczyźnie).

Grupa Atena – Grupa planetoid o półosi wielkiej a < 1 j.a., których aphelium leży w przedziale 0,983 < Q ≤ 1,0167. Przeważnie poruszają się wewnątrz ziemskiej orbity.

Grupa Apolla – Grupa planetoid o półosi wielkiej a ≥ 1 j.a. natomiast aphelium Q < 1,017 j.a.

Grupa Amora – Grupa planetoid o półosi wielkiej a > 1 a peryhelia nieznacznie wykraczają poza orbitę Ziemi (1,017 – 1,3 j.a.). Planetoidy z tej grupy często przecinają orbitę Marsa, nie przecinają jednak orbity Ziemi.

Zobacz też

Skala Torino

Planetoidy przecinające orbitę Wenus

Planetoidy przecinające orbitę Ziemi

Planetoidy przecinające orbitę Marsa

Potencjalnie niebezpieczne asteroidy

(153591) 2001 SN263 - najbliższa Ziemi planetoida potrójna

Przypisy

Dane według Bazy danych małych ciał Układu Słonecznego Jet Propulsion Laboratory JPL Small-Body Database Search Engine (ang.)
NASA Space Telescope Finds Fewer Asteroids Near Earth (ang.). NASA.gov - Mission News, 2011-09-29. [dostęp 2011-09-30].
NEO Groups. NASA Near Earth Object Program.

Linki zewnętrzne

Near Earth Asteroids (ang.) - obszerny zbiór faktów z historii badań nad NEA