|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: Bitwa nad Niemnem, rozegrana pod koniec września 1920 r., ostatecznie przypieczętowała polskie zwycięstwo w wojnie z bolszewicką Rosją, potwierdzając militarne zdolności marszałka Józefa Piłsudskiego. Po klęsce pod Wa... W dniach 13-15 sierpnia 1920 r. na przedpolach Warszawy rozegrała się decydująca bitwa wojny polsko-bolszewickiej. Określana mianem "cudu nad Wisłą" i uznawana za 18. przełomową bitwę w historii świata zadecydowała o... Bitwa graniczna z Niemcami została przegrana w ciągu kilku pierwszych dni. 3 września Wielka Brytania i Francja wypowiedziały wojnę III Rzeszy. Konflikt z Polską przekształcił się tym samym w wojnę światową. Wybuch wojny w krótkim cz... Wtorkowy poranek 15 lipca 1410 roku był chłodny. Po całonocnej ulewie pozostał tylko niewielki deszcz. Wiatr był na tyle silny, że zrezygnowano z rozstawienia królewskiego namiotu kaplicznego. Na trzeci sygnał trębacza, 40-tysięczna armia polsko-litewska dosiadła... Bitwa pod Grunwaldem - jedna z największych wiktorii oręża polskiego - nie przyniosła równie znamienitych owoców politycznych. Choć było o niej głośno w całej Europie, niewykorzystanie zwycięstwa z 1410 r. okazało się w perspektywie następnych wieków tragiczne. Geneza ...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
PlatejeCzy wiesz że...? Bitwa - zbrojne starcie sił zbrojnych stron prowadzących wojnę, mające zwykle duży lub decydujący wpływ na przebieg lub wynik operacji, kampanii a nawet wojny. We współczesnej terminologii wojskowej bitwa to kilka jednoczesnych lub kolejnych operacji prowadzonych siłami kilku współdziałających ze sobą frontów lub grup armii przy udziale lotnictwa i ewentualnie marynarki wojennej. Potocznie bitwą określa się każde większe starcie zbrojne. Kserkses I (pers. خشایارشا, Chszajarsza)(ur. ok. 517 p.n.e., zm. 465 p.n.e.) – szachinszach perski z dynastii Achemenidów. Panował w latach 485 p.n.e.-465 p.n.e. Sparta (gr. Σπάρτη Sparte, Λακεδαίμων Lakedaimon, Lacedemon) – starożytne miasto oraz terytorium polis w południowej Grecji, na półwyspie Peloponez, główny ośrodek miejski Lakonii. Plateje (stgr. Plataiai: Πλάταια lub Πλαταιαί) – małe greckie miasto w Beocji przy granicy z Attyką. W VI wieku p.n.e. znalazło się pod silnym naciskiem Teb żądających przyłączenia go do Związku Beockiego. W roku 519 p.n.e. Platejczycy poprosili o pomoc Spartę. Spartanie, którym nade wszystko chodziło o poróżnienie Teb z Atenami, poradzili Platejczykom, by zwrócili się o pomoc do tyranów ateńskich, Pizystratydów. Cel Sparty został osiągnięty. Doszło do wojny, a w decydującej bitwie górą byli Ateńczycy. Przesunęli też zaraz granice Platejów (i pobliskiego Hysiaj), a samo miasto przyłączyli do Attyki. Nie należało ono jednak do systemu wyborczego Aten, a więc jego mieszkańcy nie byli pełnoprawnymi obywatelami. Około 1000-osobowy kontyngent Platejczyków walczył u boku Ateńczyków pod Maratonem. Grecja (gr. Ελλάδα Elláda, IPA: [e̞ˈlaða] lub Ελλάς Ellás, IPA: [e̞ˈlas], tr. Yunanistan), Republika Grecka (Ελληνική Δημοκρατία Ellinikí Dimokratía, IPA: [e̞ˌliniˈci ðimo̞kraˈtiˌa]) – kraj w południowo-wschodniej części Europy, położony na krańcu Półwyspu Bałkańskiego. Graniczy z Albanią, Republiką Macedonii i Bułgarią na północy oraz z Turcją na wschodzie. Ma dostęp do czterech mórz: Morza Egejskiego, Morza Kreteńskiego na wschodzie, Morza Jońskiego na zachodzie oraz Morza Śródziemnego od południa.
Pauzaniasz – wódz spartański z przełomu VI i V w. p.n.e., dowódca w bitwie pod Platejami, pretendent do korony królewskiej Sparty po śmierci Leonidasa. W roku 479 p.n.e., podczas wyprawy Kserksesa, pod Platejami doszło do decydującej bitwy lądowej, w której zjednoczone siły Hellenów pod dowództwem regenta spartańskiego, Pauzaniasza pokonały silną armię Mardoniusza. W roku 431 p.n.e. miał miejsce tzw. incydent platejski, który zapoczątkował wojny peloponeskie: na skutek zdrady do miasta wdarł się 300-osobowy oddział hoplitów tebańskich. Platejczycy uderzyli na nich, 120 zabili, resztę wzięli do niewoli. Gdy pod murami pojawiła się liczniejsza armia beocka, mieszkańcy miasta zagrozili uśmierceniem jeńców, wobec czego dowódca tebański nakazał wycofanie się. Platejczycy nie wywiązali się z obietnicy uwolnienia jeńców i dokonali na nich rzezi. Wkrótce pojawiły się wojska ateńskie i obsadziły miasto. Obie zwaśnione strony uznały incydent za powód do wojny. W roku 428 p.n.e., po długim oblężeniu, Plateje skapitulowaly wobec wojsk spartańskich. Mężczyzn stracono, kobiety i dzieci sprzedano w niewolę, a miasto zrównano z ziemią. Związek Beocki - konfederacja miast beockich, która powstała w VI wieku p.n.e. w obliczu zagrożenia tesalską ekspansją w Grecji Środkowej. Do poleis założycielskich związku, którym udało się odeprzeć Tesalię, należały: Teby (dysponujące ok. 2/5 powierzchni Beocji), Tanagra, Haliartos, Koroneja, Tespie, Akraifnia. Miasta te od ok. 525 roku p.n.e. biły monetę związkową z charakterystyczną tarczą beocką z wcięciami na brzegach na awersie. Prawdopodobnie początkowo w związku nie znalazło się Orchomenos - rywal Teb posiadający ok. 1/5 powierzchni równiny beockiej, ale już ok. 500 roku p.n.e. członkami były wszystkie poleis Beocji z wyjątkiem Platei będącej w sojuszu z Atenami. Związek był kilka razy rozwiązywany przez wrogów, jego problemami były też z jednej strony dążenia Teb do przewodnictwa w konfederacji, z drugiej próby usamodzielnienia się niektórych miast, jednak jego pozycja w Grecji z biegiem czasu rosła. Kiedy zimą 379/378 roku p.n.e. Tebańczycy pod wodzą Pelopidasa zrzucili jarzmo spartańskie i w wyniku walk ponownie powołali do życia sojusz (bez Orchomenos - sojusznika Sparty), stał się on bazą Teb dla ich próby zdobycia hegemonii w całej Grecji. Związek tego okresu był organizacją przypominającą polis - istniało zgromadzenie wszystkich obywateli Beocji (zbierało się w Tebach), kolegium siedmiu tzw. beotarchów (czterech pochodziło z Teb) dysponowało szerokimi uprawnieniami politycznymi i władzą wojskową. W 371 p.n.e. wojska związku dowodzone przez beotarchę Epaminondasa rozbiły armię Sparty pod Leuktrami, a później wkroczyły na Peloponez, gdzie kolejnymi zwycięstwami poważnie osłabiły pozycję Spartan na półwyspie. W 370 roku p.n.e. do sojuszu dołączyło Orchomenos, w 364 Teby podporządkowały sobie Tesalię, ale za cenę śmierci Pelopidasa. W tym samym roku zniszczyły Orchomenos pod pretekstem antydemoktratycznego spisku. Hegemonia Teb w Grecji zakończyła się w 362 p.n.e. wraz ze śmiercią Epaminondasa w bitwie pod Mantineją.
Attyka (gr. Αττική, łac. Attica) to kraina historyczna we wschodniej starożytnej Grecji, granicząca z Beocją oraz Megarą. Obecnie również region administracyjny (περιφέρεια - periféria) w Republice Greckiej, graniczący z regionami Grecja Środkowa i Peloponez. W roku 338 p.n.e., po bitwie pod Cheroneją, Macedończycy ogłosili niezależność Platejów, ale odbudować je kazał dopiero Aleksander Wielki. Bibliografia
Czy wiesz że...? beta Pizystratydzi – ród rządzący Atenami (z krótkimi przerwami) w latach 561- 510 p.n.e. jako tyrani. Założycielem dynastii był Pizystrat, syn ateńskiego arystokraty Hippokratesa, po kądzieli kuzyn Solona. Po jego śmierci rządy przejęli jego synowie Hippiasz i Hipparch, którzy sprawowali władzę aż do czasu usunięcia tyranii w Atenach w 510.
Starożytna Macedonia – antyczne królestwo na Półwyspie Bałkańskim, którego historyczne centrum znajdowało się na terytorium obecnej północno-środkowej Grecji, a w miarę rozwoju terytorialnego objęło również część obszarów obecnej Republiki Macedonii i południowo-zachodniej Bułgarii.
Wojny peloponeskie (V w. p.n.e.) – dwa konflikty zbrojne w starożytnej Grecji między Atenami i Spartą, w które zostały wplątane prawie wszystkie greckie państwa.
Beocja (gr. Βοιωτία,Boiotia, łac. Beotia) – kraina historyczna w środkowej starożytnej Grecji między Zatoką Koryncką a cieśninami Eubejską i Ewripos. Obecnie Beocja (Viotia) jest prefekturą w Republice Greckiej w regionie administracyjnym Grecja Środkowa, ze stolicą w Liwadii. Graniczy z nomarchiami Attyka Zachodnia i Attyka Wschodnia (region Attyka) oraz prefekturami Fokida i Ftiotyda (Grecja Centralna). Powierzchnia prefektury Beocja wynosi 2952 km², zamieszkuje ją około 130,7 tys. ludzi (stan z 2005 roku).
Tyran (gr. τύραννος tyrannos) – osoba sprawująca nieograniczoną władzę, zdobytą niezgodnie z prawem. Rządy tyrana (lub tyranów) noszą nazwę tyranii.
Język starogrecki albo greka starożytna – ogólna nazwa okresu w rozwoju języka greckiego, trwającego od okresu archaicznego przez okres klasyczny aż po okres hellenistyczny w dziejach starożytnej Grecji. W takim ujęciu nazwa "język starogrecki" odnosi się do następujących faz rozwojowych języka:
Aleksander III Wielki (Ἀλέξανδρος ὁ Μέγας Aleksandros ho Megas) zwany też Aleksandrem Macedońskim (gr. Ἀλέξανδρος ὁ Τρίτος ὁ Μακεδών Aleksandros ho Tritos ho Makedon); ur. 20 albo 26 lipca 356 p.n.e. w Pelli, zm. 10 czerwca 323 p.n.e. w Babilonie – król Macedonii z dynastii Argeadów w latach 336-323 p.n.e.. Jest powszechnie uznawany za wybitnego stratega i jednego z największych zdobywców w historii ludzkości. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |