Położna - Polski Serwis Naukowy

Położna to osoba posiadająca odpowiednie wykształcenie, potwierdzone dyplomem, do opieki nad kobietą w każdym okresie jej życia.

Zawód położnej jest zawodem samodzielnym, chronionym ustawą z 1996 r. (z późniejszymi zmianami). Do kompetencji położnej należą:

rozpoznawanie ciąży,

kierowanie na badanie konieczne do wczesnego rozpoznania ciąży podwyższonego ryzyka,

monitorowanie płodu z wykorzystaniem aparatury medycznej,

opieka nad kobietą w ciąży fizjologicznej,

prowadzenie fizjologicznego porodu i połogu,

badanie i opieka nad noworodkiem i niemowlęciem do 6 tygodnia życia,

edukacja zdrowotna kobiet (oraz ich rodzin) w zakresie m.in. przygotowania do życia w rodzinie i metod planowania rodziny,

doradztwo dietetyczne w ciąży,

podejmowanie koniecznych działań w sytuacjach nagłych, do czasu przybycia lekarza, w tym ręczne wydobycie łożyska i przyjmowanie porodu z położenia miednicowego,

profilaktyka chorób kobiecych i patologii położniczych.

Położna ma prawo także do samodzielnego udzielania określonych świadczeń zapobiegawczych, diagnostycznych, leczniczych i rehabilitacyjnych.

Ciąża, brzemienność – u samic ssaków łożyskowych oraz torbaczy okres od zapłodnienia do porodu oraz całokształt zmian zachodzących w tym okresie w organizmie zapłodnionej samicy.

Łożysko (łac. placenta) – przejściowy narząd płodowy występujący u ssaków łożyskowych, który tworzy się dzięki kosmkom kosmówki zagłębiających się w ścianie macicy, łączących się z błoną ściany tego narządu. Za pomocą łożyska zarodek otrzymuje z krwi matki pokarm i tlen, a oddaje dwutlenek węgla oraz zbędne produkty przemiany materii.

Obecnie, aby móc wykonywać zawód położnej, należy skończyć wyższe studia zawodowe (3-letnie studia licencjackie, po których otrzymuje się tytuł zawodowy licencjata położnictwa) oraz zdobyć prawo wykonywania zawodu. Kształcenie można kontynuować na 2-letnich uzupełniających studiach magisterskich. Inną drogą dokształcania są kursy kwalifikacyjne, kursy specjalistyczne i specjalizacje, które położne mogą zdobyć m.in. z pielęgniarstwa operacyjnego, ginekologicznego, neonatologicznego, środowiskowo-rodzinnego, a także z zarządzania.

Niemowlę, okres niemowlęcy – dziecko od urodzenia do końca pierwszego roku życia. Wyodrębnienie to w psychologii rozwojowej dokonywane ze względu na szczególną wagę rozwoju małego dziecka w tym okresie. Wyodrębnienie okresu niemowlęctwa jest ważne także z uwagi na mnogość i intensywność przemian zachodzących w organizmie dziecka w tym czasie. Pierwszy miesiąc życia dziecka jest okresem noworodkowym.

Lekarz – osoba posiadająca właściwe kwalifikacje, potwierdzone wymaganymi dokumentami, do udzielania świadczeń zdrowotnych, w szczególności do: badania .

Położne mogą pracować w publicznych i niepublicznych zakładach opieki zdrowotnej (w szpitalach na oddziałach: położniczym, ginekologicznym, neonatologicznym, patologii ciąży oraz na sali porodowej), a także mogą zakładać i prowadzić prywatne (indywidualne lub grupowe) praktyki położnicze.

Pielęgniarka/pielęgniarz - samodzielny pracownik ochrony zdrowia sprawujący opiekę medyczną nad pacjentem (podawanie leków, wykonywanie iniekcji, wlewów dożylnych), asystujący przy zabiegach, operacjach, wypełniający zlecenia lekarskie w procesie diagnostyki, leczenia i rehabilitacji, zajmujący się szeroko rozumianą edukacją zdrowotną i promocją zdrowia. Dawniej posiadał wykształcenie średnie (liceum medyczne, medyczne studium zawodowe), a obecnie wyższe pierwszego (licencjat pielęgniarstwa), drugiego stopnia (magister pielęgniarstwa) lub trzeciego stopnia (doktor nauk medycznych). Zasady i warunki wykonywania zawodu pielęgniarki reguluje ustawa z dnia 7 listopada 2007 roku o zawodach pielęgniarki i położnej. Na podstawie art. 6 tej ustawy Minister Zdrowia określa rodzaj i zakres świadczeń zapobiegawczych, diagnostycznych, leczniczych i rehabilitacyjnych udzielanych przez pielęgniarkę albo położną samodzielnie bez zlecenia lekarskiego.

Połóg (łac. puerperium) jest to okres z reguły trwający sześć tygodni, w czasie którego dochodzi do cofania się zmian, które wystąpiły w organizmie kobiety w czasie ciąży i porodu. W czasie połogu następuje:

Położna pracująca w szpitalu, tzw. odcinkowa, podlega położnej/pielęgniarce (na sali porodowej tylko położnej) oddziałowej, ta - położnej/pielęgniarce naczelnej/przełożonej, a ta - zastępcy dyrektora szpitala ds. pielęgniarstwa. Położną z lekarzem łączy więź merytoryczna, a nie służbowa, co oznacza, że lekarz nie jest zwierzchnikiem położnej, a równorzędnym partnerem w pracy.

Sala porodowa – element szpitala położniczego (bądź położniczo- ginekologicznego) w którym prowadzone są porody. Sala porodowa zawiera fotel porodowy, kącik noworodkowy, elementy wspomagające pierwszy okres porodu np.: drabinki, worek sako, wanna z hydromasażem lub prysznic oraz kącik odpoczynkowy, np. dla partnera.

Noworodek – dziecko urodzone po 22. tygodniu ciąży. Noworodkiem jest dziecko do ukończenia 28. dnia życia. Prawidłowa masa (waga) noworodka urodzonego o czasie waha się w granicach od 2500 g do 4000 g, a długość od 50 cm do 62 cm.

Lista specjalizacji położniczych

Położna specjalista organizacji i zarządzania

Położna specjalista pielęgniarstwa epidemiologicznego

Położna specjalista pielęgniarstwa ginekologicznego

Położna specjalista pielęgniarstwa neonatologicznego

Położna specjalista pielęgniarstwa położniczego

Położna specjalista pielęgniarstwa rodzinnego

Położna specjalista promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej

Zobacz też

pielęgniarka

Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.