Poślizg - Polski Serwis Naukowy

Poślizg

Budowa maszyn

W budowie maszyn zjawisko występujące, gdy dwie stykające się powierzchnie poruszają się względem siebie. Poślizg może być pożądany (np. w sprzęgłach poślizgowych, hamulcach ciernych) lub szkodliwy (np. w przekładniach pasowych). Szczególnym przypadkiem poślizgu jest poślizg toczonego koła.

Hamulec cierny - hamulec, w którym pomiędzy członem hamowanym i hamującym występuje połączenie cierne. Człon hamujący (czynny) dociskany jest do hamowanego (biernego) przy wykorzystaniu mechanizmu wspomagania mechanicznego, hydraulicznego, pneumatycznego lub elektrycznego. Człon czynny jest zazwyczaj metalowym elementem lub parą elementów, którym część cierna - okładzina - wykonana jest z trudno ścierającego się oraz zapewniającego wysoki współczynnik tarcia materiałów takich jak żeliwo, staliwo, tkanina azbestowa nasycana żywicą epoksydową, wełna metalowa nasycona żywicą epoksydową, drewno, skóra, korek, filc itp. Wraz z odkryciem szkodliwości azbestu wykładziny zawierające tę substancję zostały wycofane z użycia i zastąpione innymi tworzywami kompozytowymi o podobnych właściwościach fizycznych.

Podstawy konstrukcji maszyn, w skrócie PKM - dziedzina wiedzy wchodząca w skład inżynierii mechanicznej, obejmująca projektowanie i dobór typowych elementów mechanizmów i maszyn.

Silniki elektryczne

W silniku elektrycznym asynchronicznym poślizg opisuje różnicę między prędkością obrotową wirnika $n$ a prędkością synchroniczną $n_s$ (prędkość wirowania pola magnetycznego), wynikającą z liczby par biegunów i częstotliwości prądu zasilającego: $s=\frac {n_s - n} {n_s} =1-{n \over n_s}$

Pojazdy i przekładnie pasowe

W transporcie poślizg określa różnicę pomiędzy prędkością obwodową koła jezdnego lub pasowego, a prędkością liniową pojazdu pasa. Jest definiowany przez współczynnik poślizgu s:

Sprzęgło poślizgowe - sprzęgło, w którym przeniesienie mocy następuje poprzez połączenie cierne. Zwykle para lub więcej elementów ciernych dociskanych jest do siebie za pomocą elementów pomocniczych zwykle cięgien lub/i sprężyn. W momencie, gdy moment siły na wale przekracza maksymalne jaki sprzęgło jest zdolne przenieść, pomiędzy parami elementów ciernych powstaje poślizg. Sprzęgła cierne pełnią także rolę zabezpieczającą mechanizm przed przeciążeniem. Ze względu na to, że w czasie poślizgu energia mechaniczna zamieniana jest w cieplną, często konieczne jest chłodzenie sprzęgła. Zwykle stosuje się chłodzenie olejowe.

Transport (łac. transportare przenieść; przewieźć) – przemieszczanie ludzi, ładunków (przedmiot transportu) w przestrzeni przy wykorzystaniu odpowiednich środków (środków transportu). Potrzeby transportowe należą do grupy potrzeb wtórnych człowieka i są związane z faktem różnego rozmieszczenia przestrzennego zasobów, skupisk ludzkich i miejsc pracy. Transport towarzyszył ludzkości od samych początków rozwoju cywilizacji. Jest to, obok łączności, dział gospodarki, które zwiększają użyteczność dóbr poprzez ich przemieszczanie w przestrzeni. Transport jest ściśle powiązany z pozostałymi działami gospodarki. Jego rozwój warunkuje ich rozwój i odwrotnie – gorszy rozwój gospodarki lub transportu wiąże się z pogorszeniem sytuacji odpowiednio w transporcie i gospodarce. W połączeniu z logistyką oraz spedycją, transport wchodzi w skład branży TSL (transport-spedycja-logistyka).

$s={v - v_{0} \over v}={v - \omega r \over v}$ gdzie $v$ – prędkość liniowa pojazdu $v_{0}$ – prędkość obwodowa koła $\omega$ – prędkość kątowa koła $r$ – promień koła

Dla wartości współczynnika s=1 koła są zablokowane, natomiast dla s=0 pojazd porusza się bez poślizgu.

Zobacz też

Poślizg (krystalografia)

Poślizg (droga)