Podejście systemowe - Polski Serwis Naukowy

Podejście systemowe – zrodziło się na gruncie terapii oraz psychoterapii rodzinnej. Jako ogólna teoria dotycząca rodziny, bazująca na przedstawionych poniżej założeniach z powodzeniem jest stosowana także w innych dziedzinach nauki o rodzinie i działalności praktycznej jak praca socjalna czy pedagogika.

Ujęcie wychodzące z założenia Arystotelesa, że całość jest czymś więcej niż sumą części. Oznacza, że rodzina jest traktowana jako nowy byt, system, w którym każda z jednostek wpływa na wszystkich pozostałych członków systemu rodzinnego. Zmiana w jednym elemencie powoduje zmianę w całym systemie.

Teoria systemów bazuje na pojęciu system, pierwotnie była teorią biologiczną, następnie została rozwinięta i poszerzona przez cybernetyków i inżynierów (inżynieria systemowa), są w niej też nurty nauk społecznych jak socjologia i ekonomia. Ostatnio staje się też punktem odniesienia w kognitywistyce i informatyce i dąży do coraz to szerszych uogólnień jako "systemika" (ang. systemics) lub "ogólna teoria systemów".
Praca socjalna – interdyscyplinarna działalność zawodowa mająca na celu pomoc osobom i rodzinom we wzmacnianiu lub odzyskiwaniu zdolności do funkcjonowania w społeczeństwie poprzez pełnienie odpowiednich ról społecznych oraz tworzenie warunków sprzyjających temu celowi. Nieco inaczej praca socjalna definiowana jest przez Helenę Radlińską, określa ją ona mianem wydobywania i pomnażania sił ludzkich, na ich usprawnianiu i organizacji wspólnego działania dla dobra ludzi.

Główne wyrażenia związane z podejściem systemowym, to:

ekwipotencjalność – podobne przyczyny mogą wywoływać różne skutki.

ekwifinalność – te same skutki, mogą być wywoływane przez różne przyczyny

całościowość – system rodzinny to nowa całość, przy zachowaniu indywidualności każdego z członków systemu – jednocześnie noszą oni ślady oddziaływania na nich ich systemu rodzinnego.

przyczynowość kolista – zachowania osób wzajemnie się wzmacniają, trudno jest ustalić które było przyczyną a które skutkiem.

Oznacza to, że ujęcie systemowe nie przyjmuje prostej zależności przyczynowo-skutkowej, jednak jej cyrkularność. Wynika z tego, że element A ma wpływ na element B, ten zaś na C, co kończy się przełożeniem znów na A.

Psychoterapia (od gr. ψυχή psyche = dusza i therapein = leczyć) to zbiór technik leczących lub pomagających leczyć rozmaite schorzenia i problemy natury psychologicznej. Wspólną cechą wszystkich tych technik jest kontakt międzyludzki, w odróżnieniu od leczenia czysto medycznego.
Arystoteles (gr. Ἀριστοτέλης, Aristotelēs, ur. 384 p.n.e., zm. 7 marca 322 p.n.e.) – jeden z trzech, obok Platona i Sokratesa najsławniejszych filozofów greckich. Stworzył opozycyjny do platonizmu i równie spójny system filozoficzny, który bardzo silnie działał na filozofię i naukę europejską. Chrześcijańska odmiana arystotelizmu zwana tomizmem była od XIII w. i jest do dziś uważana za oficjalną filozofię Kościoła Katolickiego. Założyciel szkoły filozoficznej znajdującej się w Ogrodach Likejonu (od nazwy sąsiadującej z nimi świątyni Apollina Likejosa), co stało się źródłosłowem słowa "Liceum".

Porównanie ujęcia rodziny

Socjologicznie rodzina to mała grupa społeczna. Psychologia ujmuje rodzinę jako wspólnotę osób połączonych więzami emocjonalnymi, będącą w stanie zaspokajać potrzebny swoich członków.

Systemowe rozumienie rodziny, określa system rodzinny jako organizm (systemy biologiczne) mający swój własny świat, indywidualną i niepowtarzalną organizację życia oraz układ stosunków wzajemnych między członkami systemu.

Psychoterapia systemowa to grupa szkół terapeutycznych inspirowanych psychologią systemową oraz ogólną teorią systemów. Nurt w psychoterapii, zwany także interakcyjnym. Jego rozwój przypada na lata 40. i 50. w USA.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)