|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
 RSS
Dodaj do:
Warto przeczytać: Mechanizmy tworzenia się komet a nawet pochodzenie ziemskich oceanów - to zagadki, których rozwiązanie może przynieść obserwacja wody, wyparowującej z jąder komet. Zajmuje się tym m.in. grupa polskich astronomów, wykorzystujących kosmiczny teleskop Herschela. Kosmiczne Obserwator... Lepszej ochronie puszczy ma służyć Białowieski Program Rozwoju (BPR). Ministerstwo Środowiska planuje pozyskać 75 mln zł na poszerzenie Białowieskiego Parku Narodowego o ok. 12 tys. hektrów. Organizacje ekologiczne oceniają ten plan jako ni... 6 żubrów chce jeszcze w grudniu wysłać do hodowli w Czechach Białowieski Park Narodowy - poinformował dyrektor tego parku Zdzisław Szkiruć. Żubry mają trafić w Czechach do dwóch pokazowych hodowli zamkniętych w miejscowościach Mimon i Prachatice, któr... Bieszczadzki Park Narodowy rozpoczął w czwartek sprzedaż bonu miejskiego, który ma promować jego florę i faunę. Bon "Tuzin rysi" można nabywać m.in. w siedzibie BPN w Ustrzykach Dolnych.Jest to już kolejny bon z serii "Flora i Fauna Bieszczadzkieg... Zofia - takie imię wybrano dla jednego z 27 satelitów europejskiego systemu Galileo. Imienia satelicie użyczy 11-letnia Zosia Ćwir z Krasnegostawu, laureatka polskiej edycji konkursu plastycznego dla dzieci, którego wynik ogłoszono w poniedziałek w Wars...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
 Pogórze BukowińskieCzy wiesz że...? Obłazowa lub Obłazowa Skała – izolowana skała wapienna położona w miejscowości Nowa Biała w województwie małopolskim. Wznosi się na lewym brzegu Białki na wysokość 670 m n.p.m. Jej względna wysokość nad poziomem wody w Białce wynosi 53 m. Formalnie znajduje się na granicy Kotliny Orawsko-Nowotarskiej i Pogórza Gubałowskiego, pochodzi jednak z tego samego masywu skalnego co należąca już do Pienin Spiskich Kramnica znajdująca się po drugiej stronie Białki. Masyw ten rozcięty został przez Białkę, która dokonała tutaj szerokiego na 100 m przełomu. Dwie oddzielne obecnie skały tworzą skalną bramę po obu stronach Białki. Geologicznie jest to część Pienińskiego Pasa Skałkowego. Głodówka – polana położona przy szosie z Bukowiny Tatrzańskiej nad Morskie Oko. Administracyjnie należy do miejscowości Brzegi, geograficznie do mezoregionu zwanego Pogórzem Spisko-Gubałowskim. Znajduje się na wysokości 1070–1145 m na pochyłym stoku, nieco poniżej kulminacji wzniesienia Cyrhla nad Białką (1158 m). Ma powierzchnie ok. 6 ha i obecnie już coraz mniej jest użytkowana pastersko. Tuż przy szosie znajduje się niewielki parking, zaraz obok, w jej zakolu, znajduje się drugi, większy. Na parkingach tych często zatrzymują się samochody i autobusy wycieczkowe, turyści podziwiają stąd panoramę Tatr z Głodówki. Była ona słynna już w początkach turystyki tatrzańskiej w XIX wieku, wówczas nad Morskie Oko również jeżdżono (furmankami) przez Bukowinę Tatrzańską. O panoramie tej Walery Eljasz-Radzikowski w 1874 pisał: „Objechałem całe Tatry naokoło i przekonałem się, że znikąd się one wspanialej nie przedstawiają” Cisowa Skała lub Cisowa Skałka – pojedyncza skała na granicy Pogórza Gubałowskiego i Kotliny Orawsko-Nowotarskiej. Jest widoczna z szosy Nowa Biała – Białka Tatrzańska, znajduje się po prawej stronie, naprzeciwko znajdującej się tuż przy szosie skały Obłazowej i parkingu. Cisowa Skała znajduje się pośród dużych łąk. Na południe od niej znajduje się niższa Grzebieniasta Skałka. Obydwie wchodzą w skład tzw. Skalic Nowotarskich. 
 Pogórze Bukowińskie, nazywane też Pogórzem Gliczarowskim – część Pogórza Spisko-Gubałowskiego, położona pomiędzy dolinami Białego Dunajca i Białki. Nazwa pochodzi od znajdującej się w jego obrębie miejscowości Bukowina Tatrzańska (lub Gliczarów). Skalice Nowotarskie – część Pienińskiego Pasa Skałkowego ciągnąca się od okolic wsi Stare Bystre po Przełom Białki pod Krempachami. Jest to długi i wąski pas oddzielonych od siebie ostańców, zbudowanych głównie z mało odpornych na wietrzenie wapieni, margli, łupków ilastych i iłowców kredowych. W kolejności od zachodu na wschód są to: Szeligowa 711 m n.p.m., Skałka Rogoźnicka 708 m, Ranisberg 738 m, Grzebieniasta Skałka, Cisowa Skałka 686 m, Obłazowa 670 m. Stanowią najbardziej na północ wysuniętą część Pogórza Gubałowskiego i Pogórza Bukowińskiego i tworzą granicę między tymi pogórzami a Kotliną Nowotarską.
Zofia Radwańska-Paryska (ur. 3 maja 1901 w Warszawie, zm. 24 października 2001 w Zakopanem) – botaniczka, taterniczka, pisarka. Żona i współtowarzyszka pracy Witolda Henryka Paryskiego. GranicePogórze to przylega bezpośrednio do Tatr, stanowiąc zakończenie grzbietów ciągnących się od Tatr w północnym kierunku. Ścisłe wyznaczenie granicy między Tatrami a Pogórzem Bukowińskim nie jest możliwe. Według autorów Wielkiej encyklopedii Tatrzańskiej za umowną północną granicę Tatr przyjmuje się Drogę Oswalda Balzera. Niektórzy dokładniej precyzują tę granicę. Od zachodu graniczy z Rowem Podtatrzańskim, za granicę przyjmuje się dolną część potoku Poroniec i jego dopływ Cichą Wodę (Cichowiańską Wodę). Na wschodzie Pogórze Bukowińskie ciągnie się po dolinę Białki od Łysej Polany po Białkę tatrzańską. Od północnej strony opada do Kotliny Orawsko-Nowotarskiej. Za granicę między tymi regionami przyjmuje się pas Skalic Nowotarskich z Obłazową i Cisową Skałą, które zalicza się do Pogórza Bukowińskiego. Cicha Woda lub Cichowiańska Woda – potok będący lewym dopływem Porońca. Wielka Encyklopedia Tatrzańska jako prawidłową podaje nazwę Cichowiańska Woda, uzasadniając to tym, że nazwa pochodzi od miejscowości Małe Ciche. Urzędowy wykaz wód płynących Polski natomiast podaje nazwę Cicha Woda.
Małe Ciche – wieś podhalańska w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie tatrzańskim, w gminie Poronin, około 5 kilometrów na południe od Poronina i 3 kilometry na wschód od Murzasichla (ścieżką przez las). Leży nad Filipczańskim Potokiem. Zamieszkana przez około 400 mieszkańców. Grzbiety górskieNależą do niego dwa grzbiety, pomiędzy którymi spływa potok Poroniec. Zachodni to Zgorzeliskowy Dział; krótszy i nierozgałęziający się grzbiet Zadniego Wierchu (1062 m) i Wierchu Zgorzelisko (1105 m), znajdujący się pomiędzy potokiem Poroniec i Filipczańskim Potokiem. Dużo dłuższy jest wschodni Brzegowski Dział ciągnący się od Wierchporońca nad doliną potoku Poroniec i doliną rzeki Białka. Grzbietem tym przez polanę Głodówka biegnie szosa z Bukowiny Tatrzańskiej do Łysej Polany. Znajduje się w nim najwyższe wzniesienie Pogórza Bukowińskiego – Cyrhla nad Białką (1158 m). Od grzbietu tego odchodzi wiele bocznych ramion, a pomiędzy dwoma północnymi spływa potok Leśnica. W jednym z bocznych ramion znajduje się najdalej położone na zachód wzniesienie tego pogórza – Galicowa Grapa (982 m). Białka – rzeka w woj. małopolskim, prawy dopływ Dunajca, o długości 41 km (wraz ze źródłowym potokiem Biała Woda) i powierzchni dorzecza 230 km².
Biały Dunajec – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie tatrzańskim, na wysokości 660-950 m n.p.m.siedziba gminy Biały Dunajec. Opis regionuZbudowane jest z fliszu karpackiego, którego warstwy są lekko przemieszczone i zapadają z południa na północ. Grzbiety górskie są w większości zalesione, głównie świerkowym lasem, ale na bardziej łagodnych ich stokach oraz w dolinie potoków rozłożyły się miejscowości: Małe Ciche, Biały Dunajec, Gliczarów Górny, Gliczarów Dolny, Leśnica, Groń, Szaflary, Bukowina Tatrzańska, Białka Tatrzańska, Brzegi. Górna część pogórza włączona została miejscami w obszar Tatrzańskiego Parku Narodowego. Dolna, północna część nie ma już charakteru pogórza, jest bowiem równinna i pokryta stożkami napływowymi ostatniego zlodowacenia, jednak według podziału Jerzego Kondrackiego pogórze to ciągnie się aż po pas wapiennych skałek. Jerzy Aleksander Kondracki (ur. 1 listopada 1908 w Warszawie, zm. 13 kwietnia 1998 koło Villach w Austrii) – polski geograf, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, autor najbardziej znanej regionalizacji fizycznogeograficznej Polski.
Brzegowski Dział – główny grzbiet Pogórza Bukowińskiego. Jest przedłużeniem grzbietu Tatr. Biegnie nim szosa z Bukowiny Tatrzańskiej na Łysą Polanę. Nazwa pochodzi od miejscowości Brzegi, oraz od tego, że grzbietem tym biegnie dział wodny między Porońcem (po zachodniej stronie grzbietu) a Białką (po wschodniej stronie grzbietu). Pogórze Bukowińskie jest regionem gęsto zaludnionym. Dawniej ludność utrzymywała się z rolnictwa i pasterstwa, obecnie głównie z turystyki i rekreacji. Jego przylegająca do Tatr część stała się głównym ośrodkiem narciarskim (Bukowina Tatrzańska, Białka Tatrzańska, Brzegi, Małe Ciche). W Bukowinie Tatrzańskiej otwarto kąpieliska z wodami termalnymi. Flisz karpacki – to seria naprzemianlegle ułożonych warstw skał osadowych morskiego pochodzenia, składająca się z ławic i warstw na przemian zlepieńców, piaskowców, mułowców i iłowców, rzadziej rogowców i margli. Powstała na dnie mórz wskutek działalności tzw. prądów zawiesinowych, które doprowadziły do charakterystycznego, frakcjonalnego uwarstwienia.
Brzegi – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie tatrzańskim, w gminie Bukowina Tatrzańska, granicząca ze Słowacją. Znajduje się w otulinie Tatrzańskiego Parku Narodowego. 
Przypisy
Poroniec – potok łączący się z Zakopianką i tworzący razem z nią rzekę Biały Dunajec. Ma źródła na wysokości ok. 1055 m n.p.m. na stokach Wierchporońca, pomiędzy Polaną Poroniec a Drogą Oswalda Balzera. Głównymi jego dopływami są potoki: Cichowiańska Woda, Budzów Potok (czyli Wyżacki Potok), Chowańców Potok i Jesionków Potok (wszystkie lewobrzeżne). Uchodzi do Zakopianki w Poroninie na wysokości ok. 730 m n.p.m.
Kotlina Orawsko-Nowotarska (514.11) – północna, najniższa część Obniżenia Orawsko-Podhalańskiego, między Beskidami na północy a Pogórzem Spisko-Gubałowskim na południu. Część znajdująca się w Polsce ma powierzchnię 369 km²; dno kotliny równinne. Przez kotlinę przebiega europejski dział wodny, który dzieli ją na 2 części:
Czy wiesz że...? beta Tatrzański Park Narodowy, utworzony w 1954, jest jednym z 23 parków narodowych na terenie Polski. (Rozporządzenie o utworzeniu z dniem 1 stycznia 1955 Tatrzańskiego Parku Narodowego zostało wydane przez Radę Ministrów 30 października 1954 r.)
Wierchporoniec, Wierch Poroniec (nazwa gwarowa Poroniec) – zalesiony grzbiet górski o wysokości 1105 m n.p.m., który według przyjętych przez większość geografów granic mezoregionów znajduje się na Pogórzu Gliczarowskim (część Pogórza Spisko-Gubałowskiego), na jego granicy z Tatrami. Przebiega przez niego Droga Oswalda Balzera z Zakopanego do Morskiego Oka oraz droga przez Bukowinę Tatrzańską do polsko-słowackiego przejścia granicznego w Łysej Polanie. Odległość do Zakopanego – 17,6 km, do Łysej Polany – 3,7 km. Znajduje się tutaj płatny parking dla samochodów osobowych. W lasach wokół wierchu występują jelenie, głuszce, czasami niedźwiedzie i wilki.
Szaflary – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowotarskim, w gminie Szaflary. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego. Położona jest na pograniczu dwóch regionów geograficznych: Kotlina Nowotarska i Pogórze Bukowińskie, pod względem historyczno-etnograficznym należy doPodhala.
Rów Podtatrzański (514.14) – mezoregion fizycznogeograficzny leżący u północnego podnóża Łańcucha Tatrzańskiego, czyli Tatr i Gór Choczańskich i stanowiący część Obniżenia Orawsko-Podhalańskiego. Od północy ograniczony jest progiem Pogórza Spisko-Gubałowskiego. Na zachodzie zaczyna się na Słowacji w okolicach Dolnego Kubina i ciągnie się poprzez Wielkie Borowe, Zuberzec, Orawice, Dolinę Cichą Orawską, kotlinę w widłach Kirowej Wody i Siwej Wody oraz Kotlinę Zakopiańską. Wschodnią granicę stanowi dość wysoki dział wodny Białki i potoku Porońca. Po stronie słowackiej granicę tworzą tu dolny odcinek Jaworowego Potoku od Jaworzyny Spiskiej do Podspadów i bruzda, w której rozłożona jest wieś Zdziar (ma ona równoleżnikowy przebieg).
Biały Dunajec – rzeka płynąca przez Tatry i Podhale. Jest prawym dopływem Dunajca. Ma długość 31 km oraz powierzchnię dorzecza 224 km². Wypływa z Tatr Zachodnich jako Małołącki Potok, później Cicha Woda i Zakopianka. Łączy się z Porońcem, tworząc Biały Dunajec. Wiosną i latem silne wezbrania wód (wahania wody w ciągu roku średnio do 3,4 m).
Witold Henryk Paryski (ur. 10 września 1909 w Pittsburgh w stanie Pensylwania, USA, zm. 16 grudnia 2000 r. w Zakopanem) – krajoznawca, taternik, przewodnik tatrzański i ratownik TOPR-u, alpinista, działacz ochrony przyrody, absolwent medycyny, autor wielu prac o Tatrach i Podtatrzu. Autor przewodnika taternickiego Tatry Wysokie oraz (razem z żoną Zofią Radwańską-Paryską) Wielkiej Encyklopedii Tatrzańskiej.
Galicowa Grapa – szczyt o wysokości 980 m n.p.m. na Pogórzu Gliczarowskim (Bukowińskim) należącym do Pogórza Spisko-Gubałowskiego, w gminie Poronin. Nazwa pochodzi od popularnego w rejonie nazwiska Galica. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |
