|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
 RSS
Dodaj do:
Warto przeczytać: "Truizmem stało się już twierdzenie, że współczesna gospodarka opiera się na wiedzy. Jest oczywiste, że tylko regiony potrafiące zapewnić swoim mieszkańcom realizację takich właśnie potrzeb, mają szansę stać się motorami rozwoju i atrakcyjnym... Ponad czterdzieści susłów moręgowanych wypuścili 5 sierpnia na łąki w Jakubowie Lubińskim (Dolnośląskie) przyrodnicy z Polskiego Towarzystwa Ochrony Przyrody "Salamandra". Jak poinformował kierownik projektu dr Andrzej Kepel, celem akcji jest zwię... Ponad stu pięćdziesięciu obcokrajowców przyjechało w niedzielę do Cieszyna, żeby wziąć udział w 21. Letniej Szkole Języka, Literatury i Kultury Polskiej Uniwersytetu Śląskiego - poinformował rzecznik prasowy szkoły Marcin Maciołek. Kurs w ramach 21. Letniej Szkoły J... Studenci Politechniki Śląskiej po raz trzeci wystartują w wyścigu The Greenpower Corporate Challenge, który odbędzie się 29 kwietnia 2012 r. na słynnym torze wyścigowym Silverstone w Wielkiej Brytanii. Tym razem ubiegłoroczni zdobywcy drugiego miejsca, wystartu... Rola powstań śląskich jest marginalizowana, choć powinny być ważnym elementem budowy regionalnej tożsamości i wiedzy o Śląsku - uważa specjalizujący się w dziejach regionu historyk z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach prof. Zygmunt Woźniczka. W latach 1919-1...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
 Pogórze Spisko-GubałowskieCzy wiesz że...? Magura Witowska (słow. Oravická Magura) – wznoszący się na 1232 m n.p.m. szczyt regionu Magura Witowska (część Pogórza Spisko-Gubałowskiego), w paśmie granicznym między Polską a Słowacją (dokładniej pomiędzy miejscowościami Witów i Orawice). Przed otwarciem granic istniało na szczycie turystyczne przejście graniczne. Południowe i zachodnie stoki Magury Witowskiej opadają do Doliny Cichej Orawskiej, spływające z nich potoki zasilają Cichą Wodę Orawską i Orawicę, natomiast północno-wschodnie opadają do doliny Czarnego Dunajca. Przez grzbiet Magury Witowskiej przebiega europejski dział wodny pomiędzy zlewiskami Morza Czarnego i Bałtyku. We wschodnim kierunku od szczytu Magury Witowskiej odchodzi ramię łączące ją z Przysłopem Witowskim. Storzan bezlistny (Epipogium aphyllum) – gatunek byliny z rodziny storczykowatych. Roślina bardzo rzadka. Jest tzw. rośliną saprofityczną, tj. korzystającą ze współżycia z grzybami. Obłazowa lub Obłazowa Skała – izolowana skała wapienna położona w miejscowości Nowa Biała w województwie małopolskim. Wznosi się na lewym brzegu Białki na wysokość 670 m n.p.m. Jej względna wysokość nad poziomem wody w Białce wynosi 53 m. Formalnie znajduje się na granicy Kotliny Orawsko-Nowotarskiej i Pogórza Gubałowskiego, pochodzi jednak z tego samego masywu skalnego co należąca już do Pienin Spiskich Kramnica znajdująca się po drugiej stronie Białki. Masyw ten rozcięty został przez Białkę, która dokonała tutaj szerokiego na 100 m przełomu. Dwie oddzielne obecnie skały tworzą skalną bramę po obu stronach Białki. Geologicznie jest to część Pienińskiego Pasa Skałkowego. 
 Pogórze Spisko-Gubałowskie (514.13) – południowa, najwyższa część Obniżenia Orawsko-Podhalańskiego, od północy ograniczona Pienińskim Pasem Skałkowym, który we wschodniej części przechodzi w pasmo górskie Pienin, od południa zaś oddzielona od Tatr obniżeniem Rowu Podtatrzańskiego. Widlicz Isslera (widłak Isslera) (Diphasiastrum issleri (Rouy) Holub) - gatunek rośliny z rodziny widłakowatych. Widlicz, którego czas od wykiełkowania do wzrostu twa 20 lat. Niewiele roślin dożywa "dorosłości".
Orawica (słow. Oravica) – rzeka na Słowacji, lewobrzeżny dopływ Orawy. Powstaje na wysokości ok. 834 m n.p.m. w Dolinie Cichej Orawskiej przy Szatanowej Polanie z połączenia dwóch potoków: Cichej Wody Orawskiej i Juraniowego Potoku. Płynie do Orawic w ogólnym północno-zachodnim kierunku na granicy dwóch regionów geograficznych Tatr Zachodnich i Pogórza Spisko-Gubałowskiego, z obu tych regionów zbierając wodę. W Orawicach, tuż poniżej kąpieliska termalnego, na wysokości około 790 m n.p.m. łączy się ze spływającym z Tatr potokiem Bystra. Tutaj też spuszczane są do niej ciepłe wody odpadowe z kąpieliska termalnego. Następnie płynie Doliną Orawicką w północnym kierunku przez Witanową, gdzie zmienia kierunek na zachodni, później przepływa przez Trzcianę, gdzie skręca w kierunku południowo-zachodnim i na wysokości 567 m w okolicach Twardoszyna uchodzi do Orawy. TopografiaW ramach Pogórza Spisko-Gubałowskiego wyróżnić możemy następujące części: Opis regionuW granicach Polski Pogórze Spisko-Gubałowskie ma powierzchnię ok. 370 km². Zbudowane jest z nieco zdyslokowanego i zapadającego z południa na północ fliszu karpackiego a jego wierzchowina ma powierzchnię erozyjno-denudacyjną. Ma ona duże nachylenie, co świadczy o jej nierównomiernym wypiętrzaniu. Stoki południowe są krótkie i strome, stoki północne bardziej łagodne i przecięte płytkimi dolinami. Na głównych dolinach występują zbudowane ze żwirów tarasy plejstoceńskie. Jest silnie zabudowane, przy czym zabudowania znajdują się nie tylko w dnach dolin, ale również na ich stokach i na wierzchowinie, sięgając do wysokości 1100 m n.p.m. W wyniku dużego zaludnienia lasy w polskiej części zostały silnie przetrzebione. W większych lasach na Pogórzu Spiskim utworzono rezerwat przyrody Niebieska Dolina. Z bardzo rzadkich w Karpatach gatunków roślin występują: bagno zwyczajne, podejźrzon rutolistny, storczyk drobnokwiatowy, storzan bezlistny, tojad Kotuli, turzyca dwupienna, widlicz Isslera, zarzyczka górska. Większość z nich jest rzadka również w całej Polsce. Słowacka część regionu jest silniej zalesiona. Storczyk drobnokwiatowy (Orchis ustulata L., właśc. Neotinea ustulata (L.) R.M.Bateman, Pridgeon & M.W.Chase, Lindleyana 12: 122 (1997)) – gatunek rośliny należący do rodziny storczykowatych (Orchidaceae). Po odkryciu polifiletycznego charakteru rodzaju Orchis gatunek ten włączony został do rodzaju Neotinea. Tu opisany jest pod nazwą tradycyjną ze względu na utrzymanie jej stosowania w polskojęzycznych źródłach nomenklatorycznych.
Kopec (1251 m) – najwyższy szczyt Pogórza Orawskiego na Słowacji. Według polskich autorów wchodzi ono w skład Pogórza Skoruszyńskiego, to zaś należy do Pogórza Spisko-Gubałowskiego. W tłumaczeniu na język polski nazwa Kopec oznacza Kopiec i pochodzi od kopulastego kształtu szczytu. Północna granica Pogórza Gubałowskiego i Bukowińskiego z Kotliną Orawsko-Nowotarską przebiega wzdłuż linii tektonicznej, na której znajdują się liczne wapienne skałki. Większe z nich to Żdżar w Maruszynie (773 m), Cisowa Skała (668 m) i Obłazowa (670 m) pod Nową Białką, Ranisberg (także Ranysborg lub Raniszberg, 678 m) koło Szaflar. Wokół jednej z tych skałek (Skałka Rogoźnicka 708 m), na zachodnich granicach Pogórza Gubałowskiego utworzono rezerwat przyrody Skałka Rogoźnicka. Pogórze Skoruszyńskie – zachodnia część Pogórza Spisko-Gubałowskiego, położona na zachód od doliny Orawicy. Jest to niewysokie pasmo górskie znajdujące się niemal całkowicie na Słowacji. Wyróżnia się w nim:
Maruszyna – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowotarskim, w gminie Szaflary. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego. Przypisy
 Zarzyczka górska (Cortusa matthioli L.) – gatunek byliny należący do rodziny pierwiosnkowatych. Pochodzi z środkowej i południowo-zachodniej Europy. W Polsce jest gatunkiem rzadkim, na terenie sąsiedniej Słowacji występuje dość licznie, w niektórych miejscach masowo.
Kuraszowski Wierch, czasami nazywany Kurasówką (1038 m) – szczyt w polskiej części Pogórza Spiskiego. W wielu przewodnikach i mapach turystycznych, a także w opracowaniach naukowych jest uznawany za najwyższy szczyt polskiej części Pogórza Spiskiego, jednakże według najnowszej i dokładnej mapy Geoportalu w tym samym grzbiecie, nieco na południe od niego jest jeszcze drugi szczyt – Dudasowski Wierch o tej samej niemal wysokości. Geoportal dla Kuraszowskiego Wierchu podaje wysokość 1037,6 m, dla Dudasowskiego Wierchu 1037,8 m.
Czy wiesz że...? beta Cisowa Skała lub Cisowa Skałka – pojedyncza skała na granicy Pogórza Gubałowskiego i Kotliny Orawsko-Nowotarskiej. Jest widoczna z szosy Nowa Biała – Białka Tatrzańska, znajduje się po prawej stronie, naprzeciwko znajdującej się tuż przy szosie skały Obłazowej i parkingu. Cisowa Skała znajduje się pośród dużych łąk. Na południe od niej znajduje się niższa Grzebieniasta Skałka. Obydwie wchodzą w skład tzw. Skalic Nowotarskich.
Przysłop Witowski (1164 m m n.p.m.) – szczyt regionu Magura Witowska (część Pogórza Skoruszyńskiego), w paśmie granicznym między Polską a Słowacją (dokładniej pomiędzy miejscowościami Witów i Orawice). Granica nie przebiega jednak przez sam wierzchołek Przysłopu, lecz około 50 m na południowy zachód od niego (słupek II/265). Południowe stoki Magury Witowskiej opadają do Doliny Cichej Orawskiej, a spływające z nich potoki zasilają Cichą Wodę Orawską, północne do doliny Czarnego Dunajca, wschodnie do potoku uchodzącego do Czarnego Dunajca. W zachodnim kierunku Przysłop Witowski poprzez rozległą i mało wybitną przełęcz sąsiaduje z wyższą od niego Magurą Witowską (1232 m). W północnym kierunku odchodzi od Przysłopu Witowskiego opadający do doliny Czarnego Dunajca grzbiet Hurchociego Wierchu.
Pierwsze poglądy na fizycznogeograficzną regionalizację Polski pojawiły się w dziele Jana Długosza, które przez wiele następnych stuleci jako jedyne było źródłem wiedzy geograficznej. Wyraźne ożywienie w tej dziedzinie nastąpiło dopiero na przełomie XIX i XX w., ponieważ większa była już znajomość warunków naturalnych kraju. W okresie tym publikowało wielu geografów, m.in.: Stanisław Staszic, Wincenty Pol, Antoni Rehman, Wacław Nałkowski, Stanisław Lencewicz czy Ludomir Sawicki. Każdy z nich miał własną koncepcję podziału Polski na regiony fizycznogeograficzne.
Bagno zwyczajne (Ledum palustre L.), zwane też bagnem pospolitym, bagniakiem, dzikim rozmarynem, rozmarynem leśnym – gatunek rośliny z rodziny wrzosowatych.
Plejstocen – epoka, która wraz z holocenem stanowi okres czwartorzędu, który jest formalnie trzecim okresem w erze kenozoicznej. Trwał od 2,588 mln lat temu (obejmując piętro gelas, dawniej zaliczane do pliocenu) do początku holocenu 11700 lat temu (przed rokiem 2000). Plejstocen nieformalnie nazywany jest też epoką lodowcową, lub epoką lodową, w której olbrzymie lodowce kontynentalne (lądolody) pokryły wielką część Europy, łącznie z Polską, a także inne obszary strefy umiarkowanej, a więc zachodnią Syberię, Amerykę Północną, Grenlandię, Tybet, Ziemię Ognistą, Argentynę, Tasmanię.
Białka – rzeka w woj. małopolskim, prawy dopływ Dunajca, o długości 41 km (wraz ze źródłowym potokiem Biała Woda) i powierzchni dorzecza 230 km².
Flisz karpacki – to seria naprzemianlegle ułożonych warstw skał osadowych morskiego pochodzenia, składająca się z ławic i warstw na przemian zlepieńców, piaskowców, mułowców i iłowców, rzadziej rogowców i margli. Powstała na dnie mórz wskutek działalności tzw. prądów zawiesinowych, które doprowadziły do charakterystycznego, frakcjonalnego uwarstwienia. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |
