Pojedynek w słońcu - Polski Serwis Naukowy

Pojedynek w słońcu (ang. Duel in the Sun) – western produkcji amerykańskiej w reżyserii Kinga Vidora z 1946 roku.

Fabuła

Teksas, 1880 rok. Amerykanin Scott Chavez ginie na szubienicy za zabójstwo swojej indiańskiej żony i jej kochanka. Po jego śmierci, Pearl, córka Chaveza, przyjeżdża zgodnie z życzeniem ojca do domu senatora McCanlesa, którego żonę, Laurę Belle, łączyło kiedyś ze Scottem uczucie. Senator, poruszający się od chwili upadku z konia na wózku inwalidzkim, jest człowiekiem władczym i stanowczym. Jego ranczo obejmuje setki tysięcy akrów ziemi. Podczas, gdy Laura Belle przyjmuje Pearl jak własną córkę, on od początku traktuje ją z lekceważeniem i niechęcią.

Dolar (dollar) to waluta wielu krajów świata. Dzieli się na 100 centów. Nazwa dolara - podobnie jak nazwa waluty Słowenii sprzed 1 stycznia 2007 - tolar, pochodzi od dawnej srebrnej monety – talara. Dolar został oficjalną jednostką monetarną USA w 1785 roku. Jednak zarówno samo słowo angielskie, jak i pieniądze o takiej nazwie istniały już wcześniej.

IMDb.com (The Internet Movie Database) – największa na świecie internetowa baza aktorów i filmów. Zawiera informacje o artystach i produkcjach z wielu części świata (w tym także polskich). Z bazy możemy się dowiedzieć między innymi o dorobku aktorów (reżyserów, scenarzystów, muzyków i innych osób związanych z produkcją i tworzeniem filmu), przeczytać krótkie syntetyczne biografie (przy niektórych osobach). Baza pozwala również sprawdzić informacje o filmach, serialach i produkcjach telewizyjnych (nawet tych w produkcji), jak również o nagrodach filmowych. Mankamentem bazy jest nieuwzględnianie charakterystycznych znaków diakrytycznych niektórych języków, w tym języka polskiego.

Dziewczyna budzi zainteresowanie obu synów McCanlesów. Obaj różnią się charakterami: młodszy Lewt jest porywczy i cyniczny, ma opinię hulaki i kobieciarza, starszy Jesse jest zrównoważony. Pearl ujmuje Jessego, ale ulega Lewtowi, który niemal siłą czyni z niej swoją kochankę.

Scenariusz - to materiał literacki będący podstawą realizacji fabuły. Scenariusz może sam w sobie stanowić utwór oryginalny, być przeróbką utworu dramatycznego zawierającego dialogi i odautorskie didaskalia, czy też przeróbką dzieła literackiego nie dramaturgicznego (adaptacja scenariuszowa opowiadania, powieści, noweli, itp.). Scenariusz przystosowuje dramat, słuchowisko, utwór niedramatyczny, itp. oraz składniki takiego utworu do wymagań sceny, filmu fabularnego, filmu dokumentalnego, spektaklu telewizyjnego czy nagrania radiowego. Scenariusz opierający się na specjalnie napisanym przez scenarzystę lub reżysera (film autorski), oryginalnym utworze dla filmu, zwany jest scenariuszem filmowym.

David O. Selznick (ur. 10 maja 1902 w Pittsburghu, zm. 22 czerwca 1965 w Hollywood) – jeden z hollywoodzkich producentów tzw. "złotego wieku kinematografii".

Imperium senatora zagraża szlak kolei żelaznej zbliżający się do granic jego ziem. W starciu z budowniczymi kolei Jesse przechodzi na ich stronę i zostaje wyklęty przez ojca. Musi opuścić dom. Przed wyjazdem wyznaje Pearl miłość, choć jednocześnie oświadcza, że nigdy nie zapomni jej tego, że wdała się w romans z jego bratem. Po jego wyjeździe Pearl stara się nakłonić Lewta do małżeństwa, ale ten rozwiewa jej nadzieje na ślub. Dziewczyna przyjmuje więc oświadczyny Sama Pierce'a, ale zaborczy Lewt zabija rywala. Jest za to poszukiwany listem gończym i musi uciekać do Meksyku. Pearl błaga go, aby zabrał ją ze sobą. Zostaje odrzucona. Po śmierci Laury Belle, dziewczyna przeżywa załamanie psychiczne. Z pomocą przychodzi jej Jesse, który - nieświadom śmierci matki – przybył do niej w odwiedziny. Zabiera Pearl ze sobą, lecz na wieść o tym Lewt znów upomina się o dziewczynę.

Meksyk (Meksykańskie Stany Zjednoczone, hiszp. – México, Estados Unidos Mexicanos, Méjico, nah. Mēxihco) – kraj w Ameryce Północnej. Sąsiaduje ze: Stanami Zjednoczonymi (na północy); Oceanem Spokojnym (na zachodzie i południu); Zatoką Meksykańską i Morzem Karaibskim (na wschodzie); Gwatemalą i Belize (na południu i południowym wschodzie).

King Wallis Vidor (ur. 8 lutego 1894 w Galveston w stanie Teksas w USA - zm. 1 listopada 1982), amerykański reżyser filmowy, którego kariera trwała blisko 70 lat.

Realizacja

Realizację obrazu rozpoczął William Dieterle, zamierzając nakręcić typowy film rozrywkowy. W procesie produkcji film stał się ostatecznie prestiżową produkcją za dużą, jak na owe czasy, sumę 11 mln dolarów, i największym przebojem kasowym pierwszych lat powojennych w Ameryce.

Kodeks Haysa (ang. Hays Code, Production Code, The Motion Picture Production Code of 1930) – spisany w latach 30. XX w. kodeks zajmujący się dopuszczalnością scen przedstawianych w filmach produkowanych i dystrybuowanych w Stanach Zjednoczonych. Nazwa pochodzi od nazwiska Williama Harrisona Haysa, amerykańskiego polityka i dyrektora generalnego poczty, któremu powierzono stworzenie kodeksu.

Dziki Zachód (ang. Old West lub Wild West) – popularne określenie zachodnich terenów Stanów Zjednoczonych, odnoszące się do okresu XIX i pierwszej dekady XX wieku.

Zmian dokonał producent David O. Selznick, który dostrzegł w adaptowanej powieści Nivena Buscha materiał na śmiały obyczajowo dramat. Sam napisał scenariusz, zmieniając go zresztą wielokrotnie już w trakcie realizacji, a reżyserię powierzył znanemu twórcy, Kingowi Vidorowi. Sławna obsada aktorska, rozmach produkcyjny i dbałość o poziom artystyczny miały uprzedzić ewentualne zarzuty cenzury, powołującej się na sformułowany jeszcze w latach 30. tzw. Kodeks Haysa, zabraniający m.in. ukazywania na ekranie związków nieślubnych.

William Dieterle; właściwie Wilhelm Dieterle (ur. 15 lipca 1893 w Ludwigshafen nad Renem - zm. 8 grudnia 1972 w Ottobrunn) - niemiecki reżyser i aktor filmowy tworzący także od początku lat 30. w Hollywood. Był nominowany do Oscara za reżyserię filmu Życie Emila Zoli (1937).

Western – gatunek filmu fabularnego, powieści awanturniczej, albo też sztuki scenicznej obejmujący utwory, których akcja rozgrywa się w okresie kolonizacji i stabilizowania się życia na terenach zachodnich stanów USA, zwanych Dzikim Zachodem. Jest charakterystyczną formą amerykańską, chociaż był uprawiany również przez twórców rodem z Europy.

Selznick, chcąc lansować swoją żonę, Jennifer Jones, dążył do maksymalnego rozbudowania wątku melodramatycznego. Vidor skłaniał się natomiast ku stworzeniu epickiego obrazu ukazującego upadek tradycyjnego Dzikiego Zachodu, na który, wraz z budową kolei wkracza cywilizacja. Wskutek sporów reżyser wycofał się z produkcji, ale film udało się ukończyć.

Jennifer Jones, właśc. Phylis Lee Isley (ur. 2 marca 1919 w Tulsa w stanie Oklahoma, zm. 17 grudnia 2009 w Malibu) – aktorka amerykańska, laureatka Oscara za rolę pierwszoplanową w filmie Pieśń o Bernadetcie (1943).

Koń domowy (Equus caballus L.) – ssak nieparzystokopytny z rodziny koniowatych. Koń został udomowiony prawdopodobnie na terenie północnego Kazachstanu w okresie kultury Botai tj. około 3,5 tys. lat p.n.e. Przodkiem konia domowego były prawdopodobnie koń Przewalskiego i tarpan oraz wymarłe azjatyckie konie tundrowe i leśne[potrzebne źródło]. Ważna jest informacja, iż koń Przewalskiego wcale jeszcze nie wyginął, a tarpan odnajduje zamienną odmianę w koniku polskim[potrzebne źródło]. Takie same z wyglądu, stają się nowocześniejszymi potomkami wymarłych tarpanów[potrzebne źródło]. W styczniu 2007 zespół naukowców z Massachusetts Institute of Technology i Uniwersytetu Harvarda poinformował, że stworzył wstępną mapę genomu konia. Wysokość konia mierzy się w kłębie specjalną laską zoometryczną. Niegdyś najpopularniejsze zwierzę pociągowe, następnie wyparte przez maszyny (zob. traktor, kombajn). Dziś używany w celach rekreacyjnych i sportowych, jako zwierzę pociągowe – jedynie w biedniejszych gospodarstwach. Przeciętna długość życia koni wynosi 25-30 lat.

Linki zewnętrzne

Pojedynek w słońcu w bazie Internet Movie Database (IMDb) (ang.)