Polskie Linie Oceaniczne - Polski Serwis Naukowy

Polskie Linie Oceaniczne (PLO) – polskie przedsiębiorstwo żeglugowe (armator) z siedzibą w Gdyni.

Historia

PLO powstało jako przedsiębiorstwo państwowe w 1951 z połączenia spółek: Gdynia-America Line (GAL), Żegluga Polska i Polsko-Brytyjskie Towarzystwo Okrętowe. Po utworzeniu firmy rozpoczął się jej stopniowy rozwój. Dokonano zakupu wielu jednostek, zwiększono zatrudnienie. W latach 1951-1954 spółka była też m.in. właścicielem sopockiego Grand Hotelu. Tonaż statków wzrastał, aby w latach 60. osiągnąć poziom 800.000 DWT. W 1967, w związku z blokadą Kanału Sueskiego, statki PLO, wykonujące rejsy na Daleki Wschód, zmuszone były opływać Afrykę. W 1969 flagowym statkiem spółki przestał być MS Batory, którego zezłomowano w 1971. Jego miejsce zajął nowocześniejszy TSS Stefan Batory.

MS Batory – polski statek pasażerski, transatlantyk. Jednostka bliźniacza MS Piłsudski. Statek wszedł do służby w 1936. Pływał do roku 1969; złomowany w 1971. Miał przydomek „Lucky Ship”.

Polska Żegluga Morska (PŻM, też Polsteam, Polish Steamship Company) – szczecińskie, państwowe przedsiębiorstwo armatorskie; najstarsze w Polsce, posiadające własną flotę 72 statków o łącznej nośności ok 2,1 mln DWT.

Lata 70. stanowiły okres dalszego wzrostu tonażu floty PLO. Tonaż ten pod koniec dekady wynosił ok. 1,2 mln DWT przy 176 statkach, noszących znak armatorski PLO. Zatrudnienie wynosiło ok. 10.000 osób, z czego blisko 80 % stanowiła kadra pływająca. Przewozy sięgały 5 mln ton. Także w tamtym czasie z PLO do PŻM przekazano statki, uprawiające żeglugę trampową. Pozwoliło to na skonsolidowanie sektora żeglugowego w Polsce. Rozpoczęto także przewozy kontenerów, z początku w małych ilościach, mocowanych bezpośrednio na pokładach statków nie dostosowanych do przewozu kontenerów w znaczących ilościach.

Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.

Stan wojenny został wprowadzony 13 grudnia 1981 r. na terenie całej Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej na mocy uchwały Rady Państwa z dnia 12 grudnia 1981 r., podjętej niejednogłośnie na polecenie Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego (pozakonstytucyjnego tymczasowego organu władzy, faktycznie nadrzędnego wobec konstytucyjnych władz państwowych), poparty przez Sejm PRL uchwałą z dnia 25 stycznia 1982 r.. Został zawieszony 31 grudnia 1982 r., a zniesiono go 22 lipca 1983 r.

Wprowadzenie stanu wojennego w 1981 ograniczyło obroty przedsiębiorstwa, które zaczęło przynosić straty. Rozpoczął się proces ograniczania działalności. Złomowano starsze jednostki, niektóre nowsze sprzedawano. Pod koniec lat 80. XX wieku flota PLO skurczyła się do 97 statków.

Afryka – drugi pod względem wielkości kontynent na Ziemi, ma 30,3 mln km² powierzchni, czyli ponad 20,3% ogólnej powierzchni lądowej naszego globu. Przechodzi przez niego południk 0°, obydwa zwrotniki i równik.

Morze Bałtyckie, Bałtyk – płytkie morze śródlądowe na szelfie kontynentalnym w Europie północnej. Połączone z Morzem Północnym przez Cieśniny Duńskie (Sund, Mały i Wielki Bełt) oraz Kattegat i Skagerrak. Za zachodnią granicę Bałtyku właściwego przyjmuje się cieśninę Sund i próg podwodny ciągnący się na głębokości 18–20 m od przylądka Gedser (wyspa Falster) do przylądka Darßer Ort (Darß); na zachód od tej linii znajduje się akwen Bałtyku Zachodniego o powierzchni ok. 8000 km² nazywany przez Niemców także Beltsee; akwen ten obejmuje m.in. część wód cieśnin duńskich (oprócz Małego i Wielkiego Bełtu) a także mniejsze: Alsenbelt, Fehmarnbelt, Langelandsbælt.

Zmiany systemowe w Polsce po 1989 wymusiły głębokie zmiany w PLO, które musiało przejść gruntowną restrukturyzację. Państwo nie interesowało się losami żeglugi. Należało szukać oszczędności. Znacząco ograniczono działalność, zatrudnienie. 29 czerwca 1999 roku przedsiębiorstwo państwowe PLO zostało przekształcone w spółkę akcyjną. W 1999 wszystkie spółki, wchodzące w skład grupy PLO zatrudniały już zaledwie ok. 3 tys. osób. Obecnie podejmowane są próby ponownego zwiększenia udziału PLO w światowych przewozach drogą morską.

Kontener – zazwyczaj metalowa skrzynia o zunifikowanych wymiarach, służąca do przewozu drobnicy zapakowanej zazwyczaj w opakowania kartonowe, paczki, skrzynie, worki, które czasami dodatkowo mogą być umieszczone na europaletach. Ujednolicenie wymiarów pozwala przyspieszyć operacje za- i wyładunku oraz stosować wyspecjalizowany sprzęt. W dużej liczbie przypadków kontener chroni przewożony ładunek przed uszkodzeniami mechanicznymi i warunkami atmosferycznymi. Popularność tej metody transportu ładunków sprawiła, że w typowym szkielecie kontenera transportowane są także np. cysterny czy ładunki jednostkowe.

POL-Levant (POL-Levant Linie Żeglugowe Spółka z o.o.) – polska firma żeglugowa. Jej statki pływają pomiędzy portami Polski, Skandynawii, Europy Zachodniej, Afryki Północnej i Azji Mniejszej. Powstała 1 maja 1993 roku przez wyodrębnienie z Polskich Linii Oceanicznych.

Działalność

Obecnie w skład grupy kapitałowej PLO wchodzi 12 spółek-córek, z których 2 są w stanie likwidacji. Najważniejszą spółką jest POL-Levant, której głównym zadaniem jest świadczenie usług o profilu stricte żeglugowym. Zajmuje się ona m.in. utrzymywaniem regularnych połączeń tonażem konwencjonalnym oraz RORO na morzach: Bałtyckim, Północnym oraz Śródziemnym.

Przedsiębiorstwo państwowe - przedsiębiorstwo, którego wyłącznym właścicielem jest państwo, a ściślej rzecz biorąc Skarb Państwa. Jest osobą prawną, do której stosuje się przepisy ustawy z dnia 25.09.1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych (Dz. U. z 2002 r. Nr 112, poz. 981). Należy je odróżnić od spółek kontrolowanych przez Skarb Państwa, które z prawnego punktu widzenia nie są przedsiębiorstwami państwowymi, ale spółkami uregulowanymi w Kodeksie spółek handlowych.

Daleki Wschód (Azja Wschodnia) – nazwa stosowana dla określenia obszaru wschodniej Azji, ciągnącego się wzdłuż wybrzeży Pacyfiku. Najczęściej do tego regionu zalicza się Japonię, Koreę Południową, Koreę Północną, Republikę Chińską (Tajwan) oraz wschodnie tereny Chińskiej Republiki Ludowej. Niekiedy włącza się również Mongolię, kraje Azji Południowo-Wschodniej położone na Archipelagu Malajskim i Półwyspie Indochińskim oraz wschodnie obszary Rosji oraz rzadko Tybet.

Pozostałe spółki PLO zajmują się m.in. organizacją zaopatrzenia statków oraz rekrutacją załóg.

Zobacz też

Portal:
Żegluga

Euroafrica Linie Żeglugowe

Polska Marynarka Handlowa

Linki zewnętrzne

Zobacz hasło PLO w Wikisłowniku

Strona Polskich Linii Oceanicznych