Portugalska Afryka Zachodnia - kolonia portugalska istniejÄ…ca w latach 1879-1975.

Początkiem kolonizacji tego rejonu było zajęcie w 1575 terenów dzisiejszej Luandy. Wkrótce po tym Portugalczycy zyskali sobie przychylność niektórych władców plemiennych na wybrzeżu i udało im się je podbić. Wyjątek stanowili władcy Królestwa Kongo, które dominowało w regionie i było nieprzychylne Europejczykom. Trwające od drugiej połowy XVI wieku napięcia kongijsko-portugalskie przerodziły się w trwające przez większość wieku XVII wojny. Ich kulminacją była bitwa pod Mbwila 29 października 1655, w której kongijskie odziały królewskie poniosły druzgocącą klęskę. Jednak jakiś czas później Portugalczycy przegrali ważną bitwę w Kitomba. Tubylcy zwycięstwo i podniesienie morale, zawdzięczali cieszącej się wielkim autorytetem królowej Nzinze. Królestwo Konga zostało ostatecznie pokonane przez Portugalię pod koniec lat 80-tych XVII wieku. Oznaczało to że może ona skupić na dalszej ekspansji w rejonie.

Jednak wnętrze kraju pozostało niezdobyte aż do połowy XIX w. Pierwsze próby jego podbicia, podjęto już w 1755 roku. Jednak zakończyła się niepowodzeniem. W międzyczasie końcu XVII wieku stosunki między, dotychczas lojalnymi wodzami a kolonialistami pogorszyły się, głownie z powodu tego, że tubylczy wodzowie nie mieli już dochodów z niewolnictwa. Wkrótce rejon stał się centrum portugalskiego handlu niewolnikami. Po uzyskaniu niepodległości przez Brazylię w 1822, stała się główną portugalską kolonią, inwestorzy z Europy zbijali majątki na plantacjach kawy, trzciny, bananów. W owym czasie rozpoczął się również tzw. Wyścig o Afrykę. I w obawie przez brytyjskimi zakusami, zaczęto gromadzić siły w regionie. W 1871 Portugalia przy użyciu swoich najlepszych żołnierzy rozpoczęła proces podbijania wnętrza kraju, a w 1879 w ich rękach znajdował się cały obszar interioru. Na początku XX wieku gubernatorzy portugalscy musieli sprostać problemowi separatyzmu antyeuropejskiego wśród Kunhamasów z Kunene, szczepu plemienia Herero, zamieszkujących południe kraju. Zachęceni przez współplemieńców, zamieszkujących sąsiednią, niemiecką kolonię. We wrześniu 1904, wywołali rewoltę. W pobliżu granicy z Niemiecką Afryką Południowo-Zachodnią, wybuchły walki. Portugalska kolumna wysłana do jej tłumienia straciła w sumie 300 żołnierzy w tym 114 europejczyków. Mimo sukcesu Portugalczyków walki wybuchały ponownie w 1905 i 1907. W Wigilię 24 grudnia 1914 roku, została zaatakowana przez Niemców. Jednak rząd portugalski, mimo tego faktu wypowiedział wojnę państwom centralnym dopiero dwa lata później. Wywołało to powszechne oburzenie i niechęć miejscowej elity w stosunku do rządu w Lizbonie. Po 1945 roku, nasiliły się antagonizmy na tle rasowym, spowodowane masowym osiedlaniem się Portugalskich osadników. W 1951 stała się portugalską prowincją zamorską. Od 1961 trwały zacięte walki między armią kolonialną a antyportugalską partyzantką, której sporą część stanowili potomkowie białych osadników. W 1975 po rewolucji goździków stała się niepodległym państwem. Obecnie nazywa się Angola.