Powiat sandomierski - Polski Serwis Naukowy

Powiat sandomierski - powiat w Polsce (województwo świętokrzyskie), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Sandomierz.

W skład powiatu wchodzą:

gminy miejskie: Sandomierz

gminy miejsko-wiejskie: Koprzywnica, Zawichost

gminy wiejskie: Dwikozy, Klimontów, Łoniów, Obrazów, Samborzec, Wilczyce

miasta: Sandomierz, Koprzywnica, Zawichost

Historia

Początki powiatu sandomierskiego sięgają czasów Korony Królestwa Polskiego.

Od tamtego czasu powiat sandomierski istnieje nieprzerwanie, jedynie z krótkimi przerwami w XX w. w latach 1939-1944 oraz 1973-1999.

Kunów – miasto w województwie świętokrzyskim, w powiecie ostrowieckim, położone nad rzeką Kamienną. Jest siedzibą miejsko-wiejskiej gminy Kunów. Prawa miejskie w latach 1365-1867 i ponownie od 1990.

Gmina Koprzywnica to gmina miejsko-wiejska w województwie świętokrzyskim, w powiecie sandomierskim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie tarnobrzeskim.

Wg rejestrów z 1508 roku powiat sandomierski obejmował Sandomierz, Osiek, Opatów, Połaniec, Zawichost, Solec, Piórków, Łagów, Bodzentyn, Kunów, Ćmielów.

W 1571 roku powiat sandomierski liczył 46 836 mieszkańców.

Wg dystrybucji soli na zjeździe deputatów z województwa sandomierskiego w Nowym Mieście Korczynie w dniu 12 sierpnia 1688, należnej na dobra szlacheckie ziemskie za lata 1667 - 1668 r., powiat sandomierski obejmował 1 445 1/4 łanów.

Gminy

Demografia

Liczba ludności (dane z 31 grudzień 2010):

Sandomierz to miasto i gmina miejska w województwie świętokrzyskim, w powiecie sandomierskim, położona nad rzeką Wisłą (268,5 km od jej źródła i 673,7 km od jej ujścia do Morza Bałtyckiego), na siedmiu wzgórzach (stąd miasto nazywane jest czasem "małym Rzymem"), na granicy Wyżyny Sandomierskiej. Przemysłowa część miasta, zwana Nadbrzeziem leży na prawym brzegu Wisły, w Kotlinie Sandomierskiej, graniczy z Tarnobrzegiem, z którym tworzy konurbację. Nazwa miasta pochodzi od imienia Sędomir, rozpowszechnionego w całej Słowiańszczyźnie (por. czes., rus. i serbsko-chor. Sudomir).

Gmina Klimontów – gmina wiejska w województwie świętokrzyskim, w powiecie sandomierskim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie tarnobrzeskim.

Budżet

Rysunek 1.1 Dochody ogółem w UR Sandomierz (1995-1998) i SP Sandomierz (1999-2010) w latach 1995-2010 (w zł)

Rysunek 1.2 Wydatki ogółem w UR Sandomierz (1995-1998) i SP Sandomierz (1999-2010) w latach 1995-2010 (w zł)

Według danych z roku 2010 średni dochód na mieszkańca wynosił 4 588,29 zł (tj. — stan na 31 XII; przy 4 569,13 zł w zestawieniu na 30 VI); jednocześnie średnie wydatki na mieszkańca kształtowały się na poziomie 5 065,52 zł (tj. — stan na 31 XII; przy 5 044,37 zł w zestawieniu na 30 VI).

Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.

Solec-Zdrój – wieś uzdrowiskowa w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie buskim, w gminie Solec-Zdrój, na łagodnym wzniesieniu na skraju Wyżyny Małopolskiej i Kotliny Sandomierskiej nad rzeką Rzoską, 17 km na południowy wschód od Buska-Zdroju.

Rysunek 1.1 Dochody ogółem w Budżecie Powiatu Sandomierz w latach 1999-2010 (w zł)

Rysunek 1.2 Wydatki ogółem w Budżecie Powiatu Sandomierz w latach 1999-2010 (w zł)

Według danych z roku 2010 średni dochód na mieszkańca wynosił 994,15 zł (tj. — stan na 31 XII; przy 990,00 zł w zestawieniu na 30 VI); jednocześnie średnie wydatki na mieszkańca kształtowały się na poziomie 1 060,89 zł (tj. — stan na 31 XII; przy 1 056,46 zł w zestawieniu na 30 VI).

Ćmielów - miasto w powiecie ostrowieckim, w województwie świętokrzyskim. Siedziba władz miejsko-wiejskiej gminy Ćmielów. Według danych z 31 grudnia 2004 miasto miało 3222 mieszkańców.

Reforma administracyjna Polski weszła w życie 1 stycznia 1999 i wprowadziła 3-stopniową strukturę podziału terytorialnego. Oprócz województw rządowo-samorządowych i istniejących od 1990 roku gmin przywrócono także zlikwidowane w 1975 powiaty. Reforma miała na celu budowę samorządności, usprawnienie działań władz w terenie i przybliżenie ich do obywatela. Zmniejszono liczbę województw z 49 do 16. Większość miast, które straciły prawa miast wojewódzkich, weszły do grupy powiatów grodzkich, czyli miast na prawach powiatu.

Przypisy

Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2008 r. (GUS), [1]
Stan i struktura ludności oraz ruch naturalny w przekroju terytorialnym. Stan w dniu 31 XII 2010 r. (pol.). GUS. [dostęp 2012-02-08].
↑ Lucyna Nowak, Joanna Stańczyk, Agnieszka Znajewska: Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2009 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2009-11. ISSN 1734-6118. (pol.)
↑ Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset (pol.). regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].

Linki zewnętrzne

Sandomierz, sandomierskie klimaty