Prowincja Jaén - Polski Serwis Naukowy

Jaén jest prowincją położoną na południu Hiszpanii, na obszarze wspólnoty autonomicznej Andaluzji. Graniczy na zachodzie z Kordobą, na północy z Ciudad Real, na wschodzie z Albacete, a na południowym wschodzie z Grenadą. Jej stolicą jest miasto Jaén.

Powierzchnia prowincji wynosi 13 498 km², a jej liczba ludności 662 751 mieszkańców (2006). Jedna szósta część ludności prowincji zamieszkuje stolicę i jej obszar metropolitarny. Gęstość zaludnienia wynosi 49,09 os./km². Jaén składa się z 97 municypiów (gmin), z których najważniejsze, obok stolicy, to Linares, Úbeda, Andújar, Martos i Alcalá la Real, które mają ponad 20 000 mieszkańców.

Lista Światowego Dziedzictwa Kulturowego i Przyrodniczego Ludzkości - lista obiektów objętych szczególną ochroną międzynarodowej organizacji UNESCO, filii ONZ, ze względu na ich unikatową wartość kulturową bądź przyrodniczą dla ludzkości. Lista obejmuje (w czerwcu 2009) 890 obiektów w 148 krajach, w tym 689 obiektów dziedzictwa kulturowego (K), 176 przyrodniczego (P) i 25 mieszanych (K, P). W sprawie wpisania danego obiektu na listę decyduje Komitet Światowego Dziedzictwa w trakcie corocznej sesji, począwszy od 1977 roku. Nominacje zgłaszane są przez poszczególne kraje.
Linares – miasto w południowej Hiszpanii, w andaluzyjskiej prowincji Jaén, centrum górnicze rud srebra i ołowiu. W 2006 r. miasto liczyło ponad 61 tys. mieszkańców.

Klimat, który może zaklasyfikować do typu śródziemnomorskiego z różnymi podtypami (subtropikalny, łagodny i kontynentalny), znajduje się pod całkowitym wpływem Doliny Gwadalkiwiru, która otwarta na Atlantyk warunkuje cyrkulację atmosferyczną prowincji. Dzięki tej dolinie wilgotne masy powietrza oceanicznego docierają do Andaluzji wiosną i jesienią powodując obfite opady atmosferyczne; w pozostałych okresach, przede wszystkim po stronie zachodniej Gór Betyckich.

UNESCO (ang. United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization; Organizacja Narodów Zjednoczonych do Spraw Oświaty, Nauki i Kultury; łac. unesco – łączę się w jedno) – organizacja wyspecjalizowana ONZ, której podstawowym celem jest wspieranie współpracy międzynarodowej w dziedzinie kultury, sztuki i nauki, a także wzbudzanie szacunku dla praw człowieka, bez względu na kolor skóry, status społeczny i religię.
Despeñaperros jest przełomem rzeki Despeñaperros położonym w municypium Santa Elena, na północy prowincji Jaén (Hiszpania). Junta de Andalucía ustanowiła tutaj park narodowy o powierzchni 7 649 hektarów, głównie dzięki walorom geologicznym i krajobrazowym, ale także z powodu bogactwa flory i fauny.

Jaén jest prowincją, która ma bardzo duży potencjał z punktu widzenia jej licznego, bogatego i różnorodnego dziedzictwa. Bogactwo zabytków, wysoka jakość życia, śródziemnomorskie lasy oliwne, piękno krajobrazu i szlachetność mieszkańców najlepiej definiują tą prowincję.

Sierra Morena – łańcuch górski, stanowiący południową granicę Mesety Iberyjskiej. Powstały w paleogenie, w orogenezie alpejskiej. Bardziej niż o strukturze fałdowej można mówić o kombinacji odkształceń (zginań) i uskoków, z obecnością skał starszych wraz z innymi bardziej plastycznymi i młodymi. Faktycznie jest bardziej formą przejściową między Mesetą a Doliną Gwadalkiwiru niż łańcuchem górskim.
Bitwa pod Las Navas de Tolosa (lub Colossas) miała miejsce 16 lipca 1212 roku. Uznawana za jeden z ważniejszych punktów zwrotnych historii średniowiecznego Półwyspu Iberyjskiego. Była przełomową bitwą w trakcie trwania rekonkwisty, która zakończyła się ostatecznym wyparciem Saracenów (Arabów) z zachodniej Europy.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

Czy wiesz że...? beta

Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.

Oliwka europejska (syn. oliwnik europejski, oliwka uprawna, drzewo oliwne) Olea europaea L. – gatunek drzewa należący do rodziny oliwkowatych. Jest nieznany ze stanu naturalnego. Uprawiana jest w rejonie Morza Śródziemnego i wielu innych obszarach o ciepłym klimacie: Wyspy Kanaryjskie, Krym, Kaukaz, południowo-zachodnia Afryka, Indie, Japonia, Kalifornia, Bermudy, Jamajka, Ameryka Południowa.

Albacete - prowincja w południowo-wschodniej Hiszpanii, współtworząca wspólnotę autonomiczną Kastylia-La Mancha. Graniczy z prowincjami: Cuenca, Walencja, Alicante, Murcja, Grenada, Ciudad Real i Jaén. Stolicą i największym miastem jest Albacete. Prowincję zamieszkuje 397 493 mieszkańców (INE 2008), powierzchnia wynosi 14 926 km.

Prowincja Ciudad Real to region administracyjny we wspólnocie autonomicznej Kastylia-La Mancha w Hiszpanii ze stolicą w Ciudad Real. Od północy graniczy z prowincją Toledo, na pólnocnym-wschodzie z prowincją Cuenca, na wschodzie z prowincją Albacete, na południowym wschodzie z prowincją Jaén, na południowym zachodzie z prowincją Cordoba oraz na zachodzie z prowincją Badajoz. Liczy 497 691 mieszkańców (2005) i zajmuje 19 813 km².

Park Narodowy Sierra de Cazorla, Segura i Las Villas jest położony na wschodzie i północnym wschodzie prowincji Jaén (Hiszpania), zajmuje obszar 214 300 hektarów, co oznacza, że jest największą przetrzenią podlegającą ochronie prawnej w Hiszpanii i drugą w Europie. Został ogłoszony rezerwatem biosfery przez UNESCO w 1983 roku, jest także obszarem wchodzącym w skład sieci Natura 2000 na podstawie Dyrektywy Ptasiej Unii Europejskiej (z hiszp. Zona de Especial Protección para las Aves - Obszar Specjalnej Ochrony Ptaków) od 1987. Jest tak rozległy, że leży na terenie 23 municypiów z 80 000 mieszkańców, stopień ochrony różni się w zależności od obszary pozwalając na większości terytorium na prowadzenie różnych działalności ekonomicznych.

Grenada - prowincja w Hiszpanii, w Andaluzji, mająca stolicę w mieście o tej samej nazwie. Liczba mieszkańców wynosi 860 898 (INE, 2005), a powierzchnia - 12 531 km². Graniczy z prowincjami: Málaga, Kordowa, Jaén, Albacete, Murcja i Almería oraz z Morzem Śródziemnym.

Andaluzja (hiszp. Andalucía, z arab. Al-Andalus, pierwotnie od plemienia Wandalów) - najludniejsza i druga pod względem powierzchni wspólnota autonomiczna położona w południowej Hiszpanii, obejmuje większą część regionu historycznego o tej samej nazwie oraz pasmo górskie na północy Sierra Morena. Graniczy na północy z Estremadurą i Kastylią-La Manchą, na wschodzie Murcją, a na zachodzie z Portugalią. Jest to region rolniczo-przemysłowy, z rozwiniętym górnictwem, uprawami oliwek, bawełny, dębu korkowego, cytrusów, palm daktylowych.