Prunus - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy roślin. Zapoznaj się również z: miejscowość o tej nazwie.

Zobacz hasło śliwa w Wikisłowniku

Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
o śliwie

Morfologia (śliwa tarnina)

Owoce śliwy domowej

Pęd z kwiatami (śliwa domowa)

Pąki

Prunus L. – rodzaj krzewów i drzew z rodziny różowatych (Rosaceae Juss). Występuje w strefie umiarkowanej i ciepłej półkuli północnej, obecnie odmiany uprawne i ozdobne rozpowszechnione na całym świecie. Do rodzaju tego należą gatunki określane zwyczajowymi nazwami jako: brzoskwinia, czeremcha, czereśnia, laurowiśnia, morela, wiśnia, śliwa.

Śliwa wiśniowa, ałycza (Prunus cerasifera) – gatunek rośliny z rodziny różowatych. Pochodzi z Azji Zachodniej, Środkowej, Kaukazu i południowo-wschodniej Europy, rozprzestrzenił się także jako gatunek zawleczony w Australii i Nowej Zelandii, na Wyspach Brytyjskich, w Europie, w USA i tropikalnej Azji. W wielu krajach świata, również w Polsce, jest uprawiany.

Brzoskwinia (Persica Mill.) – grupa kilku gatunków roślin, które według większości ujęć taksonomicznych zaliczane są do rodzaju Prunus. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski zalicza jednak uprawiany również w Polsce gatunek brzoskwinię zwyczajną (Persica vulgaris) do oddzielnego rodzaju Persica (brzoskwinia).

Systematyka

W zależności od ujęcia systematycznego rodzaju albo wydziela się niektóre gatunki tego rodzaju w odrębnych rodzajach (rodzaj Prunus w wąskim znaczeniu), lub też traktowane są jako podrodzaje lub gatunki zbiorczego rodzaju (Prunus sensu lato). Synonimy

Amygdalopersica Daniel, Amygdalophora M. Roem., Amygdalopsis M. Roem., Amygdalus L., Armeniaca Scop., Cerapadus Buia, Ceraseidos Siebold & Zucc., Cerasus Mill., Emplectocladus Torr., Lauro-cerasus Duhamel, Laurocerasus M. Roem., Maddenia Hook. f. & Thomson, Padellus Vassilcz., Padus Mill., Persica Mill., Pygeum Gaertn.

System Cronquista – system klasyfikacji roślin okrytonasiennych. Został opracowany przez amerykańskiego botanika Arthura Cronquista (1919-1992) i opublikowany w jego dziełach: An Integrated System of Classification of Flowering Plants (1981) i The Evolution and Classification of Flowering Plants (1968, 2. wyd. 1988).

Morela pospolita, m. zwyczajna (Armeniaca vulgaris Lam.) – gatunek rośliny wieloletniej należący do rodziny różowatych. Pochodzi z Azji, w stanie dzikim występuje od Chin poprzez środkową Azję po Azję Mniejszą. Jest uprawiany w wielu krajach świata, również w Polsce.

Pozycja systematyczna wg APweb (2001...)

Rodzaj należący do plemienia Amygdaleae, podrodziny Spiraeoideae, rodziny różowatych (Rosaceae Juss.), rzędu różowców, kladu różowych w obrębie okrytonasiennych. Pozycja rodzaju wg systemu Reveala (1993-1994)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa różowe (Rosidae Takht.), nadrząd Rosanae Takht., rząd różowce (Rosales Perleb), podrząd Rosineae Rchb., rodzina różowate (Rosaceae Juss.), podrodzina Prunoideae (śliwowe), plemię Pruneae Horan., rodzaj śliwa (Prunus L.).

Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski – całościowa, krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Opracowana została przez Instytut Botaniki im. prof. W. Szafera PAN w Krakowie. Składa się z dwóch wydań.

Migdałowiec trójklapowy, migdałek trójklapowy (Prunus triloba Lindl.) – gatunek rośliny krzewiastej, należący do rodzaju Prunus. Występuje w Chinach i Korei. Introdukowany do Stanów Zjednoczonych. Nazwa "trójklapowy" wywodzi się od kształtu liści.

Podział rodzaju

Prunus alabamensis C. Mohr

Prunus alleghaniensis Porter

Prunus americana Marsh.

Prunus andersonii Gray

Prunus angustifolia Marsh.

Prunus armeniaca L. (syn. Armeniaca vulgaris Lam.) – morela pospolita

Prunus avium (L.) L. (syn. Cerasus avium (L.) Moench) – czereśnia

Prunus besseyi (Bailey) L. (syn. Prunus pumila var. besseyi ) – wiśnia piaskowa

Prunus caroliniana (P. Mill.) Ait.

Prunus cerasifera Ehrh. – śliwa wiśniowa (ałycza)

Prunus cerasus L. – (syn. Cerasus vulgaris) – wiśnia pospolita

Prunus depressa Pursh

Prunus domestica L. – śliwa domowa

Prunus domestica L. var. insititia (L.) Fiori & Paoletti (syn. Prunus insititia L.) – śliwa domowa lubaszka

Prunus domestica L. var. italica (Borkh.) Gams – śliwa domowa renkloda

Prunus domestica L. var. syriaca (Borkh.) Janch – śliwa domowa mirabelka

Prunus dulcis (P. Mill.) D.A. Webber (syn. Amygdalus communis L.) – migdałowiec zwyczajny

Prunus emarginata (Dougl. ex Hook.) D. Dietr.

Prunus fasciculata (Torr.) Gray

Prunus fremontii S. Wats.

Prunus fruticosa Pallas (syn. Cerasus fruticosa) – wiśnia karłowata, wisienka stepowa

Prunus geniculata Harper

Prunus glandulosa Thunb.

Prunus gracilis Engelm. & Gray

Prunus havardii (W. Wight) S.C. Mason

Prunus hortulana Bailey

Prunus ilicifolia (Nutt. ex Hook. & Arn.) D. Dietr.

Prunus japonica Thunb. ex Murray

Prunus laurocerasus L. (syn. Laurocerasus officinalis Roem.) – laurowiśnia wschodnia

Prunus lusitanica L.

Prunus mahaleb L. (syn. Cerasus mahaleb (L.) Mill.) – wiśnia wonna (antypka)

Prunus maritima Marsh.

Prunus mexicana S. Wats.

Prunus minutiflora Engelm.

Prunus mume Siebold & Zucc. – morela japońska

Prunus munsoniana W. Wight & Hedrick

Prunus murrayana Palmer

Prunus myrtifolia (L.) Urban

Prunus nigra Ait.

Prunus occidentalis Sw.

Prunus padus L. (syn. Padus avium Mill.) – czeremcha pospolita

Prunus pensylvanica L. f.

Prunus persica (L.) Batsch (syn. Persica vulgaris) – brzoskwinia zwyczajna

Prunus pleuradenia Griseb.

Prunus pumila L.

Prunus rivularis Scheele

Prunus salicina Lindley – śliwa japońska

Prunus serotina Ehrh. (syn. Padus serotina (Ehrh.) Borkh.) – czeremcha amerykańska

Prunus serrulata Lindl. (syn. Cerasus serrulata Lindl.) – wiśnia piłkowana

Prunus spinosa L. – śliwa tarnina

Prunus subcordata Benth.

Prunus subhirtella Miq.

Prunus tenella Batsch

Prunus texana F.G. Dietr.

Prunus tomentosa Thunb. – wiśnia kosmata

Prunus triloba Lindl. (syn. Amygdalus triloba (Lindl.) Ricker) – migdałowiec trójklapowy

Prunus umbellata Ell.

Prunus virens (Woot. & Standl.) Shreve

Prunus virginiana L. (syn. Padus virginiana (L.) M. Roem.) – czeremcha wirginijska

Podział rodzaju wg systemu Cronquista

Amygdalus (L.) Focke migdał, migdałek.

Armeniaca – morela

Cerasus (Mill.) Focke czereśnia, wiśnia.

Laurocerasus (Duhamel) Rehder – laurowiśnia

Lithocerasus – wisienka

Padus (Mill.) A.Gray – czeremcha

Persica – brzoskwinia

Prunus L. – śliwa w wąskim znaczeniu (gatunki określane w języku polskim nazwą śliwa)

Gatunki flory Polski określane nazwą śliwa

śliwa domowa (Prunus domestica L.) – gatunek uprawiany

śliwa tarnina, tarnina Prunus spinosa L.

śliwa wiśniowa, ałycza Prunus cerasifera Ehrh. – antropofit zadomowiony

Przypisy

↑ Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-29].
Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-05-05].
D. Potter, T. Eriksson, R. C. Evans, S. Oh, J. E. E. Smedmark, D. R. Morgan, M. Kerr, K. R. Robertson, M. Arsenault, T. A. Dickinson, C. S. Campbell. Phylogeny and classification of Rosaceae. „Plant Systematics and Evolution”. 266, s. 5-43, 2007. doi:10.1007/s00606-007-0539-9.
Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Prunus (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-02-22].
Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.