|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: Gra w piłkę nożną dwa razy w tygodniu pomaga znacznie obniżyć ciśnienie tętnicze, ustabilizować tętno i pozbyć się tkanki tłuszczowej - przekonują duńscy naukowcy. Jak podaje serwis Science Daily, badacze uważają tę formę aktywności fizyczn... Pył wulkaniczny składa się z minerałów, które występują na powierzchni Ziemi, dlatego z punktu widzenia środowiska jest w małym stężeniu w zasadzie obojętny - wyjaśnił w rozmowie z PAP rzecznik Państwowego Instytutu Geologicznego Mirosław Rutkowski. Wcześniej I... W centrum Giżycka ekshumowany jest XIX-wieczny cmentarz, dotąd wydobyto ponad sto dwadzieścia ciał. ,,Z mogił wyziera bieda mazurskiego miasteczka" - powiedział PAP archeolog Jerzy Marek Łapo. W miejscu dawnej nekropolii ma stanąć fontanna. Ekshumow... Unijni naukowcy odkryli prostą sztuczkę, dzięki której białka w komórkach mogą zostać prawidłowo rozmieszczone. Co więcej zespół wykazał, w jaki sposób odkrycie może przyczynić się do opracowania nowych metod leczenia nowotworów. Badania, których wy... Większość Polaków uważa, że zakażenie HIV ich nie dotyczy i tylko 9 proc. wykonało raz w życiu test na obecność wirusa. Tymczasem, Polska jest w czołówce krajów UE pod względem liczby zakażonych, którzy nie wiedzą o swojej infekcji - przypominają eksp...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
Przedgórze SudeckieCzy wiesz że...? Mylonit - skała kataklastyczna, metamorficzna powstała poprzez dynamiczną rekrystalizację. Złożona z drobnych pokruszonych i roztartych ziaren starszych skał powstałych w warunkach zmielenia i silnego roztarcia dowolnej skały wyjściowej, tworzących miazgę mylonityczną, objętą rekrystalizacją towarzyszącą mylonityzacji. Powstaje w trakcie metamorfizmu dyslokacyjnego głównie w strefach uskokowych o charakterze przesuwczym. Ślęża (w latach 1945-1948 Sobótka, niem. Zobtenberg – dokładne tł. Góra Sobótka) – najwyższy szczyt Masywu Ślęży, wznoszący się na wysokość 718 m n.p.m. Ze względu na imponujący wygląd, znaczną wysokość względną (ok. 500 m) oraz specyficzny mikroklimat zwana także Śląskim Olimpem. Od niej też, jak uważa większość naukowców[potrzebne źródło], wywodzi się nazwa plemienia Ślężan, którzy zamieszkiwali okolice tej góry. Przedgórze Sudeckie (cz. Krkonošsko-jesenické podhůří, Sudetské podhůří, niem. Sudetenvorland) (332.1) — obszar (makroregion) położony na północ od właściwych Sudetów, będący z nimi w łączności, jednak oddzielony od Sudetów wyraźną linią tektoniczną (uskok brzeżny sudecki). Obniżenie Podsudeckie (332.15) – według podziału fizycznogeograficznego Jerzego Kondrackiego i W. Walczaka mezoregion wchodzący w skład Przedgórza Sudeckiego.
Pierwsze poglądy na fizycznogeograficzną regionalizację Polski pojawiły się w dziele Jana Długosza, które przez wiele następnych stuleci jako jedyne było źródłem wiedzy geograficznej. Wyraźne ożywienie w tej dziedzinie nastąpiło dopiero na przełomie XIX i XX w., ponieważ większa była już znajomość warunków naturalnych kraju. W okresie tym publikowało wielu geografów, m.in.: Stanisław Staszic, Wincenty Pol, Antoni Rehman, Wacław Nałkowski, Stanisław Lencewicz czy Ludomir Sawicki. Każdy z nich miał własną koncepcję podziału Polski na regiony fizycznogeograficzne. Od północnego zachodu Przedgórze Sudeckie graniczy z Niziną Śląsko-Łużycką, od północnego wschodu z Niziną Śląską, od południowego wschodu, południa i południowego zachodu z Sudetami. Pod względem geologicznym należy do bloku przedsudeckiego. Zbudowane jest ze skał krystalicznych - metamorficznych i magmowych, poprzecinanych wystąpieniami wulkanicznych bazaltów i przykrytych płaszczem skał osadowych. Przedgórze Sudeckie do oligocenu stanowiło jedną całość z resztą Sudetów, nie uległo jednak ruchom wypiętrzającym i pozostało regionem równinnym. Obszar leży na wysokości od 200 do 350 m n.p.m. Urozmaicają go znacznie wyższe (do 718 m n.p.m. Ślęża) twardzielcowe wzniesienia zbudowane z gabra, amfibolitów, granitów, hornfelsów, gnejsów, łupków łyszczykowych, kwarcytów, marmurów, mylonitów, łupków kwarcowych i serpentynitów oraz bazaltów. Gleby pylaste (lessowe) sprzyjają rozwojowi rolnictwa. Obszar jest dość gęsto zaludniony, znajdują się tu liczne ośrodki przemysłowe (największe: Świdnica, Bielawa, Dzierżoniów). Uskok brzeżny sudecki – strefa nieciągłości oddzielająca Sudety od Przedgórza Sudeckiego i Niziny Śląskiej, a pod względem geologicznym Sudety od bloku przedsudeckiego. Biegnie w kierunku ESE–WNW. Ciągnie się od okolic Vidnavy (Republika Czeska) do Złotoryi. Dalszy przebieg uskoku na wschód i na zachód jest hipotetyczny. W czasie orogenezy alpejskiej, wzdłuż płaszczyzny uskoku, nastąpiło podniesienie Sudetów w stosunku do przedpola, jednak jego historia jest prawdopodobnie dużo starsza.
Nizina Śląsko-Łużycka (317.7) - rozległa równina w południowo-zachodniej Polsce i południowo-wschodnich Niemczech. Jest to najdalej na południowy wschód wysunięty fragment (makroregion podprowincji Nizin Sasko-Łużyckich). Od północy graniczy z Wzniesieniami Łużyckimi z Wałem Mużakowa, od północy i północnego wschodu z Wałem Trzebnickim, od wschodu z Niziną Śląską, od południa z Sudetami (Pogórzem Zachodniosudeckim). W skład Przedgórza Sudeckiego wchodzą:
Czy wiesz że...? beta Serpentynit - skała metamorficzna utworzona w strefie epi metamorfizmu regionalnego niskiego stopnia, powstała w wyniku metasomatozy hydrotermalnej. Nazwa pochodzi od minerałów serpentynowych, które są głównym składnikiem tej skały. Opisana w 1823 roku przez A. von Humbolta (łac. serpens - żmija, wąż - z uwagi na ich częste plamiste zabarwienie, a także żyłkową i falistą budowę.)
Równina Świdnicka (332.12) – wg podziału fizycznogeograficznego Jerzego Kondrackiego i W. Walczaka mezoregion wchodzący w skład Przedgórza Sudeckiego. Obejmuje środkową część Przedgórza. Jest to obszar położony na północ od właściwych Sudetów, oddzielony od nich wyraźną linią tektoniczną (uskok brzeżny sudecki). Od północnego wschodu graniczy z Niziną Śląską, od południowego wschodu i południa z Masywem Ślęży, od południowego zachodu z Obniżeniem Podsudeckim i od północnego zachodu ze Wzgórzami Strzegomskimi.
Blok przedsudecki - jednostka geologiczna w południowo-zachodniej Polsce. Od południa graniczy z Sudetami linią uskoku sudeckiego brzeżnego; od północy z monokliną przedsudecką i monokliną śląsko-krakowską linią uskoku środkowej Odry; od zachodu graniczy z perykliną Żar; od wschodu ze strefą śląsko-morawską. Zbudowany ze skał metamorficznych i magmowych. Przykryty częściowo skałami osadowymi wieku od permu do plejstocenu, których miąższość rośnie ku północy.
Równina - wielkopowierzchniowa forma ukształtowania powierzchni. Stanowi ją płaski lub prawie całkowicie poziomy (nachylenie do 3 st.) teren. Równiny mogą występować na obszarach nizin, wyżyn, lub gór (doliny rzek lub wierzchowiny), charakter równinny mają znaczne powierzchnie den oceanów.
Marmur (z gr. μάρμαρος marmaros) – skała metamorficzna powstała z przeobrażenia wapieni, rzadziej dolomitów. Składa się głównie z krystalicznego kalcytu lub dolomitu (marmur dolomitowy). Niewielka część geologów definiuje jako marmur wyłącznie skały węglanowe przeobrażone w warunkach głębokiego metamorfizmu strefy kata (temperatury 500-700 st. C, wysokie ciśnienie), skały przeobrażone w strefach niższego metamorfizmu (epi i mezo) nazywając wapieniem krystalicznym. Przeważnie jednak terminu "wapień krystaliczny" używa się w przypadku skał metamorficznych jako synonimu marmuru dla każdej skały węglanowej poddanej metamorfizmowi.
Skały osadowe (sedymentacyjne) – jeden z trzech głównych typów skał (obok skał magmowych i metamorficznych) budujących skorupę ziemską, powstają przez nagromadzenie się materiału przynoszonego przez czynniki zewnętrzne (np. wodę, lodowiec, wiatr), na skutek jego osadzania się lub wytrącania z roztworu wodnego. Nauka zajmująca się powstawaniem skał osadowych to sedymentologia.
Kwarcyt - skała metamorficzna, która powstała przez przeobrażenie piaskowców i mułowców zbudowanych niemal wyłączne z okruchów kwarcu. W Polsce kwarcyty występują głównie w masywach metamorficznych Sudetów. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |