Radio Televizioni Shqiptar - Polski Serwis Naukowy

Znaczek z lat 80. XX wieku, rozprowadzany wśród zagranicznych słuchaczy Radia Tirana

Radio Televizioni Shqiptar (RTSh, Albańskie Radio i Telewizja) – albański publiczny nadawca radiowo-telewizyjny z siedzibą w Tiranie. Pierwsza transmisja audycji Radio Tirana odbyła się 28 listopada 1938. Program emitowano na falach krótkich, z nadajnika o mocy 3 kW.

Abonament radiowo-telewizyjny – podatek przeznaczony na utrzymanie publicznej telewizji i radia. Najczęściej kryterium jego naliczania jest fakt posiadania odbiornika radiowego lub telewizora. W polskim prawie opłaty abonamentowe pobiera się za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych, przy domniemaniu, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika.

Język polski (polszczyzna) należy wraz z językiem czeskim, słowackim, pomorskim (kaszubskim), dolnołużyckim, górnołużyckim oraz wymarłym połabskim do grupy języków zachodniosłowiańskich, stanowiących część rodziny języków indoeuropejskich.

29 kwietnia 1960 roku odbyła się pierwsza transmisja programu telewizji albańskiej, z nadajnika znajdującego się w Tiranie. Jeszcze w 1976 roku program albańskiej telewizji trwał 4,5 godziny dziennie i był nadawany w godzinach wieczornych. W tym czasie poza wiadomościami i audycjami muzycznymi program zawierał także informacje o imprezach kulturalnych i omówienia książek.

Komunistyczna Partia Polska – nielegalna partia polityczna w PRL założona przez polskiego maoistę Kazimierza Mijala w 1965. Nie rozwinęła ona szerszej działalności. Skupiała kilkadziesiąt osób działających konspiracyjnie. W 1966 Kazimierz Mijal opuścił nielegalnie kraj i udał się do Albanii. Radio Tirana nadawało programy po polsku, popularyzując KPP. Za pośrednictwem ambasady albańskiej w Warszawie Mijal nadal kierował swoimi zwolennikami. Kilka osób związanych z KPP było pozbawionych wolności. Wśród nich byli: Stanisław Brodziński, Zbigniew Osten, Kazimierz Jarzębowski, Władysław Rowiński. KPP istniała do początku lat 70., kiedy została opanowana przez SB. Po wejściu w konflikt z Enverem Hodżą Mijal opuścił Albanię i wyjechał w 1978 do Chin. Do Polski powrócił nielegalnie w 1983 i nadal usiłował działać pod szyldem KPP, atakując rządy Jaruzelskiego. Mijal był krótko aresztowany w 1984. Formalnie KPP istniała do 1996, praktycznie nie prowadząc istotnej działalności.

Albania (Shqipëria, Republika Albanii – Republika e Shqipërise) – państwo w południowo-wschodniej Europie na Bałkanach, nad Morzem Adriatyckim. Graniczy z Grecją (282 km), Macedonią (151 km) oraz Kosowem (114 km) i Czarnogórą (173 km). Albania na zachodzie graniczy z morzem Adriatyckim i z morzem Jońskim na południowym zachodzie. Od Włoch oddziela ją cieśnina Otranto o szerokości ok. 72 km. Łączna długość granic lądowych wynosi 720 km, natomiast wybrzeża morskiego – 362 km.

Na rynku krajowym nadaje jeden kanał telewizyjny (TVSH) i dwa radiowe (Radio Tirana). Ponadto emituje także po jednym kanale radiowym i telewizyjnym dla zagranicy. Firma utrzymuje się z reklam, dotacji albańskiego rządu i abonamentu radiowo-telewizyjnego.

Radio Tirana nadawało również do 1989 audycje w języku polskim. Spikerami byli Albańczycy, którzy ukończyli studia filologiczne i byli przygotowywani językowo przez jedną z Polek mieszkających w Tiranie. (zob. Kazimierz Mijal, Komunistyczna Partia Polski (Mijal)).

Telewizja - dziedzina telekomunikacji przekazująca ruchomy obraz oraz dźwięk na odległość. W jednym miejscu za pomocą kamery i mikrofonu rejestruje się sygnał, który następnie jest transmitowany do dowolnego miejsca w zasięgu transmisji. Sygnał odbierany jest przez odbiornik telewizyjny i przetwarzany na obraz oraz dźwięk.

Bibliografia

Peter Prifti, Socialist Albania since 1944: Domestic and Foreign Developments, Cambridge 1978, s.131.