Ratusz w Świdnicy - Polski Serwis Naukowy

Ratusz w Świdnicy (2006)

Ratusz w Świdnicy położony jest w centrum miasta, przy Rynku 37.

Historia

Pierwotny budynek ratusza, wybudowany w stylu gotyckim, był budowlą dwupiętrową, powstałą w wyniku dokonanej w latach 1329-1336 przebudowy domu kupieckiego z 1291.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Portal – architektoniczne, ozdobne obramienie drzwi wejściowych w kościołach, pałacach, ratuszach, bogatszych kamienicach, czasami także drzwi wewnętrznych.

Odbudowa - luty 2012

Wieża nowego ratusza spłonęła w pożarze miasta w 1393. Odbudowaną i odrestaurowaną wieżę, jak i cały ratusz, strawił kolejny wielki pożar 9 maja 1528. Wieżę i ratusz odbudowano pieczołowicie w latach 1548-1555. Budynek w niezmienionym kształcie przetrwał do 1716, kiedy to z kolejnego pożaru ocalały tylko północno-zachodni narożnik ratusza i kapliczka ratuszowa. Kolejna już odbudowa gmachu ratusza, dzięki której budynek zawdzięcza swój dzisiejszy wygląd, została przeprowadzona w latach 1717-1720. Wieża ratuszowa przetrwała jedynie do 1757 roku kiedy to zburzyły ją wojska austriackie. Mimo to Świdniczanie w 1765 po raz kolejny odbudowali symbol miasta. Odbudowana wieża była repliką wieży kościoła parafialnego w skali 1:2 (osiągnęła wysokość 50 m).

Barok (z por. barroco – "perła o nieregularnym kształcie", lub z fr. baroque – "bogactwo ozdób") – główny kierunek w kulturze środkowo i zachodnioeuropejskiej, którego trwanie datuje się na zakres czasowy od końca XVI wieku do XVIII wieku. Barok obejmował wszystkie przejawy działalności literackiej i artystycznej, a także filozofię i architekturę. U jego podstaw leżał sprzeciw wobec renesansowego klasycyzmu, głęboka religijność, mistycyzm i egzystencjalny niepokój.

Polichromia - wielobarwna ozdoba malarska ścian, sufitów, podniebienia sklepień, rzeźb stosowana do dekoracji wewnętrznych i zewnętrznych. Polichromie wykonywano nie tylko na materiałach kamiennych i tynkach, ale także na drewnie, wewnątrz i na zewnątrz pomieszczeń w budownictwie sakralnym i świeckim.

Ratusz 5.03.2012, zakończenie instalacji zwieńczenia wieży

Wieża ratusza przetrwała I oraz II wojnę światową w dobrym stanie.

5 stycznia 1967 o godzinie 15.16 wieża świdnickiego ratusza runęła w wyniku nieudolnie przeprowadzanego remontu samej wieży oraz rozbiórki sąsiednich budynków. Na początku czerwca 2010 rozpoczęto odbudowę wieży; 5.03.2012 kilka minut po godzinie 15 zamontowano hełm wieńczący wieżę; planowany termin całkowitego ukończenia prac to wiosna 2012. Trwa również renowacja samego ratusza, w którym obecnie mieści się Muzeum Dawnego Kupiectwa.

Gotyk – styl w architekturze i innych dziedzinach sztuk plastycznych (rzeźbie, malarstwie i sztuce sepulkralnej), który powstał i rozwinął się w połowie XII wieku we Francji (Anglosasi uważają, że w Anglii) i swoim zasięgiem objął zachodniochrześcijańską Europę.

I wojna światowa – pomiędzy od czasu wojen napoleońskich na kontynencie europejskim zakończony klęską Państw Centralnych, likwidacją mocarstw Świętego Przymierza i powstaniem w Europie Środkowej i południowej licznych państw narodowych. Mimo ogromu strat i wstrząsu nimi wywołanego wojna ta nie rozwiązała większości konfliktów, co doprowadziło do wybuchu II wojny światowej 21 lat po jej zakończeniu.

Architektura

Na zewnątrz uwagę przykuwają rzeźby kamienne. Figura św. Jana Nepomucena pochodząca z 1718, figura św. Floriana z 1720 umiejscowione w narożnikach budynku. W szczytowej części elewacji zewnętrznej znajdują się kamienne posągi książąt świdnicko-jaworskich. Patrząc od lewej są to: Bolko I, Bernard, Bolko II oraz Karol IV. Na uwagę zasługuje także główny portal z balkonem oraz kartuszem z herbem miasta pochodzący z 1720.

Austria, Republika Austrii (Österreich ?/i, Republik Österreich ?/i) – państwo położone w Europie Środkowej, federacja dziewięciu krajów związkowych (landów).

Świdnica z racji swej burzliwej historii i dynamicznego rozwoju posiada wiele cennych zabytków architektury sakralnej, mieszczańskiej jak i przemysłowej. Uniknięcie zniszczeń w czasie II wojny światowej pozwoliło zachować drugi co do wielkości (po Wrocławiu) zespół zabytkowej architektury. Niestety lata powojenne nie przysłużyły się świdnickiej starówce. Od kilku lat jest ona sukcesywnie restaurowana, a zatwierdzony przez Zarząd Miasta plan rewitalizacji i rewaloryzacji starego miasta zakłada kompleksowe prace renowacyjne miejskiej starówki. Nocą wiele z kamienic na rynku, jak i niektóre obiekty starego miasta są iluminowane.

We wnętrzach ratusza przetrwała gotycka, ozdobiona barokowym wykuszem Izba Rajców Miejskich z XVI wieku oraz drewniana polichromia z tego samego wieku.

Zobacz też

Zabytki Świdnicy

Świdnica

Bibliografia

"Świdnica Plan Miasta", PPWK im. E.Romera, Warszawa-Wrocław, A.Szymanek, 1993, nr. Katalogowy 33-136-02

"Sudety", C.Skała, 2006 Wydawnictwo Pascal Bielsko-Biała ISBN 83-7304-582-1

"Świdnica-Panorama Miasta", W.Zdziarski, Wydawnictwo Marago 2002