Rea - księżyc - Polski Serwis Naukowy

Rea (Saturn V) – drugi co do wielkości księżyc Saturna, odkryty w 1672 roku przez włoskiego astronoma Giovanni Cassiniego.

Nazwa

Reja (Rea, gr. Ῥέα Rhea) – w mitologii greckiej, jedna z tytanid, siostra i żona Kronosa. Spłodziła z nim bogów olimpijskich: Hestię, Demeter, Herę, Hadesa, Posejdona, Zeusa. Reę, często utożsamianą z Kybele, przedstawiano na wozie zaprzężonym w lwy i w diademie z wież obronnych, który nosiła na głowie.

Tetyda (też: Tethys; Saturn III) – piąty co do wielkości księżyc Saturna. Jest prawie pięć razy mniejsza od Tytana. Mała gęstość Tetydy pozwala przypuszczać, że składa się ona prawie w całości z lodu wodnego, podobnie jak Dione i Rea.

Saturn – szósta planeta Układu Słonecznego pod względem oddalenia od Słońca. Jest to gazowy olbrzym, drugi pod względem masy i wielkości po Jowiszu, a przy tym paradoksalnie o najmniejszej gęstości ze wszystkich planet całego Układu Słonecznego. Saturn znany był już w świecie starożytnym. Charakterystyczną jego cechą są pierścienie składające się głównie z lodu i (w mniejszej ilości) z odłamków skalnych. Obecnie znamy 61 naturalnych satelitów Saturna (3 niepotwierdzone ostatecznie). Nazwa planety pochodzi od imienia rzymskiego boga – Saturna.

Powierzchnia

Osobny artykuł: Ukształtowanie powierzchni Rei.

Charakterystyka fizyczna

Rea jest lodowym księżycem, o gęstości 1,2 kg/m. Najbardziej prawdopodobny model budowy wewnętrznej zakłada, że wewnątrz istnieje skalne jądro otoczone lodem wodnym, które skupia 1/3 masy.

Język grecki albo greka — język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi.

Demeter (także Demetra, gr. Δημήτηρ Dēmētēr, łac. Ceres) – w mitologii greckiej bogini płodności Ziemi, urodzaju, ziemi uprawnej, zbóż, rolnictwa. Jej córką jest Kora.

Atmosfera

W 2010 sonda Cassini odkryła obecność bardzo rzadkiej atmosfery wokół księżyca. W atmosferze odkryto tlen i dwutlenek węgla - jest to pierwsza atmosfera poza Ziemią w której odkryto ślady tlenu. Atmosfera pojawia się okresowo kiedy Rea przechodzi przez pole magnetyczne Saturna, wysokoenergetyczne cząstki złapane w polu magnetycznym planety wchodzą w reakcję z powierzchnią księżyca uwalniając przy tym atomy tlenu. Pochodzenie dwutlenku węgla nie jest jeszcze znane. Według jednej z teorii może powstawać na skutek reakcji tlenu z bogatymi w węgiel ziarnami, które mogą pochodzić z samego księżyca lub z mikrometeorytów opadających na jego powierzchnię. Atmosfera Rei jest około 5 bilionów razy mniej gęsta od atmosfery Ziemi.

Naturalny satelita (księżyc) – ciało niebieskie pochodzenia naturalnego, obiegające planetę lub planetoidę. Słowo "Księżyc" pisane wielką literą oznacza tylko i wyłącznie naturalnego satelitę Ziemi.

Cassini-Huygens - wspólna bezzałogowa misja kosmiczna NASA, ESA i Włoskiej Agencji Kosmicznej ASI, mająca na celu badanie Saturna oraz wykonanie serii dobrej jakości zdjęć. Szczególnym obiektem jej badań jest Tytan.

Kwestia istnienia pierścieni Rei

Osobny artykuł: Pierścienie Rei.

Obserwacje sondy Cassini wykonane podczas jej przelotu w pobliżu Rei w 2005 roku sugerowały, że Rea może posiadać kolisty system pierścieni, składający się z trzech wąskich pasm materii. Byłby to pierwszy księżyc, wokół którego odkryto pierścienie. O tym niepotwierdzonym odkryciu poinformowało czasopismo Science w wydaniu z 6 marca 2008 roku.

Hipotetyczny układ pierścieni planetarnych wokół księżyca Saturna, Rei, którego istnienie miało tłumaczyć występowanie symetrycznego obszaru obniżonej ilości elektronów, wykrytego przez sondę kosmiczną Cassini podczas jej przelotu w pobliżu Rei w 2005 roku. Gdyby istnienie tego systemu pierścieni zostało potwierdzone, Rea byłaby pierwszym księżycem, wokół którego odkryto ich występowanie.

Dwutlenek węgla (CO2, nazwa systematyczna: ditlenek węgla lub tlenek węgla(IV)) – nieorganiczny związek chemiczny, tlenek węgla na IV stopniu utlenienia.

Jednak badania przestrzeni wokół księżyca, wykonane podczas kolejnych przelotów sondy Cassini w pobliżu Rei, nie potwierdziły występowania tam cząstek materii tworzącej pierścienie. W rezultacie 29 lipca 2010 ogłoszono, że przypuszczenia co do istnienia tych pierścieni były bezzasadne.

American Association for the Advancement of Science (AAAS) – międzynarodowa organizacja non-profit zajmująca się ogólnie pojętym rozwojem nauki. Założone cele realizuje poprzez inicjatywy takie jak prowadzenie polityki naukowej, organizowanie programów międzynarodowych i kształcenia naukowego. AAAS jest także wydawcą licznych biuletynów naukowych, książek, raportów i czasopism, m.in. prestiżowego magazynu „Science”, z liczbą czytelników szacowaną na około milion, oraz EurekAlert! – strony internetowej informującej o najnowszych odkryciach naukowych. American Association for the Advancement of Science zostało założone w 1848 roku jako pierwsza stała amerykańska organizacja mająca na celu promowanie nauki, a jego pierwszym prezydentem został William Charles Redfield. W przeciągu pierwszych pięćdziesięciu lat istnienia AAAS kilkukrotnie było bliskie upadku i dopiero połączenie z magazynem „Science”, który zawiódł jako prywatne przedsięwzięcie, doprowadziło do odrodzenia zarówno czasopisma, jak i organizacji. Kadencja prezydenta American Association for the Advancement of Science trwa rok. Prezydentami AAAS oprócz Redfielda byli także m.in.: Louis Agassiz (1851), Othniel Charles Marsh (1878), Edward Drinker Cope (1896), Theodore Gill (1896), Charles Walcott (1923), Alfred Romer (1966) i Stephen Jay Gould (2000). Obecnie organizacja zrzesza 262 towarzystwa naukowe oraz akademie i służy w sumie około 10 milionom osób. Dostępne dla wszystkich członkostwo w American Association for the Advancement of Science zapewnia m.in. prenumaratę „Science”. AAAS składa się z 24 sekcji, organizujących sympozja podczas corocznych spotkań oraz zapewniających ekspertyzy dla projektów AAAS.

Kybele (hetyckie Kubaba, gr. Kybele lub Kybebe, łac. Cybele lub Cybebe) to frygijska bogini płodności, urodzaju, wiosny i miast obronnych. Była czczona od tysiącleci w całej Azji Mniejszej jako Wielka Macierz. Na jej cześć tańczyli Korybanci. W mitologii frygijskiej młodym kochankiem Kybele był Attis.

Zobacz też

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Rea (księżyc)

księżyce Saturna zestawienie podstawowych danych

największe księżyce Saturna: Tytan, Japet, Dione, Tetyda i Enceladus

chronologiczny wykaz odkryć planet, planet karłowatych i ich księżyców w Układzie Słonecznym

Przypisy

Dale P. Cruikshank. Generating an Atmosphere. „Science”. 330 (6012), s. 1755-1756, 2010-12-24. doi:10.1126/science.1200473.
DOI:10.1126/science.1198366
Thin Air: Oxygen Atmosphere Found on Saturn's Moon Rhea. [dostęp 2010-12-01].
Geraint H. Jones, et al.. The Dust Halo of Saturn's Largest Icy Moon, Rhea. „Science”. 319 (5868), s. 1380–1384. AAAS. doi:10.1126/science.1151524. PMID 18323452 (ang.). [dostęp 2010-10-01].
Wokół Rei nie ma jednak pierścieni (pol.). astronomia.teleskopy.net, 2010-07-29. [dostęp 2010-09-02].
Lauren Gold: No rings around Saturn's Rhea, astronomers find (ang.). Cornell University Cronicle Online, 2010-07-29. [dostęp 2010-09-02].

Linki zewnętrzne

Rhea