Rewolucja cen - Polski Serwis Naukowy

Rewolucja cen (inflacja monetarna)- zjawisko wzrostu cen, które od początku XVI wieku objęło całą Europę. Najbardziej wzrosły ceny produktów żywnościowych, nieco słabiej towarów rzemieślniczych, najwolniej zaś płac pracowników najemnych.

Przykład Londynu

Dla przykładu w latach 1475-1620 w Londynie ceny żywności wzrosły- 5,5 razy, artykułów rzemieślniczych- 2,5 razy, płaca murarza zaś- 2 razy.

Przyczyny

Już w 1568 roku Jean Bodin skojarzył gwałtowny wzrost cen z napływem dużej ilości kruszcu z kolonii hiszpańskiej w Ameryce (tzw. Teoria kwantytatywna wzrostu cen). W latach 1531-1631 Hiszpania przywiozła do Europy około 159 ton złota i 140 tys ton srebra. Znaczny wzrost ilości srebra spowodował spadek jego wartości, a w efekcie wzrost cen towarów i usług. [Odmienną teorię tj. że to nie napływ kruszcu spowodował wzrost inflacji - na podstawie badań izotopowych prezentują francuscy naukowcy Źródło:

[1]

Burżuazja (z fr. bourgeoisie - mieszkańcy miast) – pierwotnie synonim mieszczaństwa, następnie ogółu przedsiębiorców i osób zamożnych. Od końca XV wieku jest to określenie górnych, zamożnych warstw mieszczaństwa. Burżuazji przypisuje się swoisty styl życia: model rodziny, upodobania, hierarchię wartości, itp.

Popyt (ang. demand) – funkcja przedstawiająca kształtowanie się relacji pomiędzy ceną dobra (towary i usługi), a ilością (liczbą sztuk) jaką konsumenci chcą i mogą nabyć w określonym czasie, przy założeniu niezmienności innych elementów charakteryzujących sytuację rynkową (ceteris paribus). Wykresem tej funkcji jest tzw. krzywa popytu. Należy zwrócić uwagę na różnicę pomiędzy "popytem", a "wielkością popytu". Popyt to cała funkcja, natomiast wielkość popytu to ilość dobra, jaką konsumenci chcą nabyć przy danej cenie. "Wielkość popytu przy cenie p" jest więc konkretnym elementem funkcji, któremu na krzywej popytu odpowiada jeden punkt.

Wzrost liczby ludności (z 69 mln do 89 mln w ciągu XVI stulecia) doprowadził do wzrostu popytu na żywność.

Ogólna aktywizacja życia gospodarczego i przyspieszenie rozwoju gospodarki towarowo-pieniężnej, które wywołały wzrost podaży.

Celowe psucie pieniądza, które przynosiło zyski właścicielom mincerni (władcom i feudałom), przyspieszało zjawisko inflacji.

Skutki

Inflacja była korzystna dla dłużników zaciągających pożyczki (burżuazji i przedsiębiorców), natomiast przynosiła straty posiadaczom ziemskim (otrzymującym rentę czynszową w stałej wysokości) i pracownikom najemnym.

Wzrost cen artykułów żywnościowych był korzystny dla krajów rolniczych (zwłaszcza środkowowschodniej Europy) i doprowadził do ugruntowania w nich gospodarki folwarczno-pańszczyźnianej (refeudalizacja).

Źródła

Jan Szpak: Ekonomiczne konsekwencje wielkich odkryć geograficznych. Inflacja monetarna. W: Historia Gospodarcza Powszechna. Warszawa: Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne 2003. Strony 108-109.