Roboam - Polski Serwis Naukowy

Roboam, Rechabeam (רחבעם, hebr. Rehav'am) (zm. ok. 914 p.n.e.) − postać biblijna, król Judy. Syn Salomona i Naamy, z pochodzenia Ammonitki.

Po śmierci Roboama królem Judy został jego syn Abiasz.

Daty panowania

Jako daty panowania podaje się lata:

931-914 p.n.e.

931-913 p.n.e.,

931/930-914/913 p.n.e.,

930-914 p.n.e.,

926-910 p.n.e.,

922-901 p.n.e.

Imię

Imię Rehabeam jest pochodzenia hebrajskiego i oznacza naród się rozmnożył, powiększył. W polskiej literaturze przedmiotu dość popularna jest grecka forma tego imienia Roboam.

Biblia, Pismo Święte (z greckiego βιβλίον, biblion – zwój papirusu, księga, l.m. βιβλία, biblia – księgi) – zbiór ksiąg, spisanych pierwotnie po hebrajsku, aramejsku i grecku, uznawanych przez żydów i chrześcijan za natchnione przez Boga. Biblia i poszczególne jej części posiadają odmienne znaczenie religijne dla różnych wyznań. Na chrześcijańską Biblię składają się Stary Testament i Nowy Testament. Biblia hebrajska – Tanach obejmuje księgi Starego Testamentu. Muzułmanie uważają, iż część Biblii[potrzebne źródło] (np. Księgi Mojżeszowe, Psalmy) powstała w wyniku boskiego objawienia, ale jej treść została zafałszowana.

Salomon, hebr. Szlomoh (שלמה), arab. Sulayman, Sulaiman, Süleyman, Solyman (سليمان), /Człowiek Pokoju/ (ur. około 1000 p.n.e., zm. około 931 p.n.e.) – prorok biblijny oraz Koranu, król Izraela, syn i następca króla Dawida. Wielki budowniczy. Swój dwór uczynił ośrodkiem kultury, głównie literatury. Według tradycji biblijnej słynął z mądrości. Na lata jego panowania przypada największa świetność monarchii hebrajskiej.

Panowanie

Był synem Salomona i Naamy, Ammonitki. Po śmierci ojca udał się do Sychem, gdzie miano go ogłosić królem. Tam opozycja na czele z przybyłym z Egiptu Jeroboamem synem Nebata zwróciła się z żądaniem, by zmniejszył ciężary nałożone przez Salomona. Roboam poprosił o trzy dni do namysłu, a następnie pod wpływem swoich młodszych doradców odrzucił żądanie, zapowiadając zwiększenie obciążeń. W efekcie Roboam został uznany królem jedynie przez Judę. Gdy ukamienowano Adonirama, przełożonego przymusowych robotników, wystraszony Roboam uciekł na rydwanie do Jerozolimy. Tymczasem zgromadzenie w Sychem obrało królem Jeroboama. W ten sposób doszło do definitywnego podziału państwa hebrajskiego na Królestwo Północne (Izrael), obejmujące obszar około 24000 kilometrów kwadratowych, i Południowe (Judę), wierne Roboamowi, obejmujące obszar około 8000 kilometrów kwadratowych.

Abihail (z hebr. mój ojciec jest siłą, mocą) - postać biblijna ze Starego Testamentu, prawdopodobnie żyła w X w., córka Eliaba, jedna z żon króla Roboama, matka Jeusza, Szeremiasza i Zahama.

Ammonici – starożytne plemię aramejskie, które w XII w. p.n.e. osiedliło się na terytorium Zajordania, na północy wschód od Moabu, między lewym dopływem Jordanu (Jabbokiem) i rzeką Arnon na południu. Kraj Ammonitów zwany był Ammonem. Wg Biblii wywodzące się od syna Lota. Po ucieczce z Sodomy ukrył się on wraz ze swoimi dwiema córkami w górach, które postanowiły upić ojca tak że z kazirodczego stosunku zrodzili się protoplaści Ammonitów i Moabitów (Rdz 19,30-38)[uwaga 1].

Po powrocie do swojej stolicy Roboam rozpoczął przygotowania do wojny z Izraelem, ale pod wpływem słów Szemajasza, proroka Jahwe, zrezygnował ze zbrojnej rozprawy ze zbuntowanymi plemionami.

Przez pierwsze trzy lata panowania Roboam pozostawał wierny kultowi jahwistycznemu. Odbudował warowne miasta Betlejem, Etam, Tekoę, Bet-Sur, Soko, Adullam, Gat, Mareszę, Zif, Adoraim, Lakisz, Azekę, Soreę, Ajjalon i Hebron. W tym czasie do Judy napłynęła spora fala emigrantów z Królestwa Północnego - byli to głównie lewici, uchodzący po tym, jak Jeroboam wprowadził kult bałwochwalczy.

Naama (hebr.: נַעֲמָה, oznaczające przyjemny, miły) – postać biblijna, żona Salomona, Ammonitka. Matka Roboama. Informacje o niej podaje 1 Księga Królewska (1 Krl 14,21; 14,31)oraz 2 Księga Kronik (2 Krn 12,13).

Język hebrajski (hebr. עִבְרִית, trb. iwrit) – język z grupy kananejskiej języków semickich, należący do afroazjatyckiej rodziny językowej, zapisywany alfabetem hebrajskim.

Później Roboam opowiedział się za kultami pogańskimi. Za jego panowania odrodził się też nierząd sakralny.

W piątym roku panowania Roboama państwo Judy zostało najechane przez faraona, którego źródła biblijne nazywają Sziszakiem (identyfikuje się go zwykle z Szeszonkiem I). W celu uniknięcia zburzenia Jerozolimy przez wojska faraona Roboam przekazał jako okup wszystkie skarby świątynne.

Roboam zerwał też z pokojową polityką względem Królestwa Północnego z okresu początków rządów, prowadząc wojnę z Jeroboamem I.

Żony i potomstwo

Roboam miał 18 żon i 60 nałożnic. Doczekał się 28 synów i 60 córek. Źródła biblijne wymieniają z imienia trzy żony. Były to:

Machalat, córka Jerimota, syna Dawida;

Abihail, córka Eliaba, syna Jessego;

Maaka, zapewne córka Uriela z Gibea i wnuczka Absaloma.

Z małżeństwa z Abihail pochodzili synowie:

Jeusz,

Szemariasz,

Zaham.

Z małżeństwa z Maaką pochodzili synowie:

Abiasz,

Attaj,

Ziza,

Szelomit.

Przypisy

Gershon Galil.
James B. Pritchard, Wielki Atlas Biblijny, Oficyna Wydawnicza "Vocatio", Warszawa 1994, ISBN 83-85435-47-6, str. 9, a także Edwin R. Thiele.
Cz. P. Bosak, Postacie Nowego Testamentu. Słownik-konkordancja, Poznań-Pelplin 1996, s. 615.
J. E. Morby, Dynastie świata, Kraków 1995, ISBN 83-7006-263-6, s. 50.
G.E. Wright, F.V. Wilson. Za: Alfred Tschirschnitz: Dzieje ludów biblijnych. Cz. VIII: Tablice chronologiczne. Warszawa: M. Sadren i S-ka, 1994, s. 286. ISBN 83-86340-00-3.
William F. Albright.
Praca zbiorowa: Egipt. Świat faraonów. Firma Księgarska Jacek Olesiejuk sp. z o.o., 2008, s. 271. ISBN 978-83-7512-989-2.

Bibliografia

Atlas Biblijny, Warszawa 1990, s. 138.

Bosak P. Cz. OP, Postacie Nowego Testamentu. Słownik-konkordancja, Poznań - Pelplin 1996, s. 615-616.