Roman May - Polski Serwis Naukowy

Wizerunek Romana Maya na cokole pomnika "Siewca" dłuta Marcina Rożka w Luboniu

Roman May (24 stycznia 1846 w Szamotułach - 2 kwietnia 1887 w Poznaniu) – chemik, nauczyciel, działacz społeczny, przemysłowiec.

Był synem szamotulskiego dekarza Jana Maya i Zuzanny z domu Werner. W 1858 rozpoczął naukę w poznańskim Gimnazjum św. Marii Magdaleny, jednak został z niego wydalony w 1863 za udział w powstaniu styczniowym. Maturę zdał w 1869 w Głogowie, po czym rozpoczął studia na Uniwersytecie Wrocławskim, które zakończył doktoratem w 1874.

Biologia (z gr. βίος (bios) - życie i λόγος (logos) - słowo, nauka) – gałąź nauki zajmująca się badaniem życia. Nauka ta skupia się na charakterystyce, klasyfikacji oraz zachowaniu organizmów żywych, jak również sposobie powstawania nowych gatunków oraz zależnościami między nimi a środowiskiem naturalnym.

Ferdinand Julius Cohn (ur. 24 stycznia 1828 we Wrocławiu, zm. 25 czerwca 1898 tamże) – niemiecki botanik i mikrobiolog. Razem z Robertem Kochem uznawany jest za jednego z twórców bakteriologii.

Następnie przez pewien okres był asystentem znanego biologa Ferdinanda Cohna. W roku szkolnym 1875/76 uczył chemii w gimnazjum realnym w Poznaniu, jednak zwolniono go za nieodmawianie modlitwy w języku niemieckim. Po tym epizodzie wyjechał do Saksonii, w okolice Drezna, do fabryki chemicznej. Zapoznawszy się z tamtejszymi metodami wrócił do Poznania i dzięki pomocy finansowej teścia, Antoniego Kratochwila, zbudował dobrze prosperującą fabrykę nawozów fosforowych na Starołęce. W późniejszym okresie działalność zakładu została przeniesiona do Lubonia.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Wyższa Szkoła Rolnicza im. Haliny – dawna szkoła wyższa, założona przez Augusta Cieszkowskiego we wsi Żabikowo, która rozpoczęła swoją działalność 21 listopada 1870 roku i była wówczas jedyną wyższą uczelnią na ziemiach polskich pod zaborem pruskim. Dzięki kadrze oraz dorobkowi naukowemu i dydaktycznemu Wyższej Szkoły Rolniczej w Żabikowie powołany został Wydział Rolniczo-Leśny - jeden z pierwszych wydziałów, utworzonej w 1919 roku w Poznaniu, Wszechnicy Piastowskiej, przemianowanej rok później na Uniwersytet Poznański. Oprócz Augusta Cieszkowskiego - inicjatora i fundatora szkoły, związani byli z nią między innymi: Władysław Niegolewski i Roman May. Obecnie zabytkowy budynek dawnej uczelni leży na terenie miasta Luboń, w części zwanej Starym Luboniem.

Roman May działał również w licznych towarzystwach, wśród których najważniejszym było Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk, w którym od 1883 pełnił funkcję kierownika zbiorów przyrodniczych, a od 1886 był sekretarzem Wydziału Przyrodniczego. W ramach PTPN często prowadził bezpłatne wykłady z geologii, chemii i biologii. Poza tym w latach 1882-84 prowadził kursy gorzelniane przy Wyższej Szkole Rolniczej w Żabikowie. Brał również udział w pracach Towarzystwa Technicznego, Pożyczkowego i Przemysłowego, kierował Wydziałem Technicznym Centralnego Towarzystwa Gospodarczego i wielu innych.

Żabikowo (niem. Zabikowo, 1939–1945 Poggenburg) – północno-zachodnia część Lubonia. Jedna z trzech (obok Starego Lubonia i Lasku) dzielnic miasta, nieposiadająca odrębności administracyjnej, która podobnie jak dwie pozostałe przywoływana jest jedynie do celów statystycznych, a także żyje w świadomości mieszkańców Lubonia.

Luboń – miasto w centralnej części województwa wielkopolskiego, w powiecie poznańskim, położone nad rzeką Wartą, w jej Poznańskim Przełomie. Stosunkowo duża liczba mieszkańców w porównaniu do niewielkiej powierzchni 13,5 km², na której rozciąga się miasto sprawia, że Luboń znajduje się na liście stu najgęściej zaludnionych miast w Polsce. Obecnie działa tu przemysł chemiczny - Luvena, budowlany oraz wiele innych podmiotów gospodarczych; dawniej występował również przemysł spożywczy i metalurgiczny.

Po śmierci pochowano go na cmentarzu świętomarcińskim w Poznaniu, a podczas II wojny światowej, gdy cmentarz zlikwidowano, jego szczątki przeniesiono do Lubonia, gdzie spoczywa do dziś. Jego córka, Stanisława, była żoną Cyryla Ratajskiego.

Zobacz też

Zakłady Chemiczne Luboń

Pałac Anderschów w Poznaniu - tu mieścił się sklep chemiczny R.Maya

Bibliografia

Antoni Gąsiorowski, Jerzy Topolski (red.) Wielkopolski Słownik Biograficzny, Warszawa-Poznań 1983, PWN ISBN 83-01-02722-3