Routemaster RML2401 na trasie nr 38

Routemaster przejeżdżający przez Piccadilly Circus

Dwa autobusy Routemaster w Londynie

Routemaster oraz jego następcy – współczesny autobus piętrowy z lewej oraz autobus przegubowy w tle

Rampa autobusu

AEC Routemaster – model autobusu piętrowego (ang. double-decker) produkcji AEC, jeden z symboli Londynu, produkowany w latach 1954-1968 w setkach sztuk.

Model

Wygląd i funkcjonalność autobusu przysporzyła mu dużą popularność wśród londyńczyków i turystów. Głównymi jego zaletami jest tylne wejście w rodzaju rampy oraz obecność konduktora, wymuszona tym, że kabina kierowcy jest odizolowana od wnętrza. Tylna rampa pozwala dużej ilości pasażerów na wsiadanie i wysiadanie nie tylko na przystankach, ale również podczas postoju na światłach, czy też w czasie powolnej jazdy w korku. Konduktor pobiera opłaty za przejazd w trakcie jazdy, co znacznie redukuje czas postoju na przystankach. Autobusy te miały jednak też wady: zbyt niską wysokość pokładów co utrudniało stanie na pokładzie dolnym oraz przechodzenie przez górny pokład (stanie na piętrze było zabronione). Mało miejsca było też na nogi co oznaczało mniej wygodną podróż dla pasażerów siedzących.

Historia

Projekt

Autobus został zaprojektowany w 1954 roku i zaprezentowany w Londynie 8 lutego 1956 r.

Początki eksploatacji

Pierwsze egzemplarze o długości 8,38 m były dłuższe niż pozwalały przepisy. Zaczęły obsługiwać trasy w 1959 roku. Wprowadzanie autobusów piętrowych miało na celu zastępowanie trolejbusów. Proces wymiany trwał do maja 1962. Ostatni model Routemastera (RML 2760) zaczął obsługiwać londyńskie trasy w marcu 1968 roku. Routemastery w wersji RML były dłuższe, mierzyły 9,1 m. Wyprodukowano ich 500 egz. Zastąpiły one autobusy starszej generacji: AEC Regent RT oraz konkurencyjne Leyland Titan RTL i RTW.

Lata 70. XX wieku

W latach siedemdziesiątych na wielu trasach zaczęto wprowadzać obsługę autobusu tylko przez 1 osobę (OPO = one-person operation). Spowodowane to było chęcią obniżenia kosztów działalności. Jednak okazało się, że kupowanie biletu u kierowcy powodowało wydłużenie czasu wsiadania pasażerów i tym samym prowadziło do pogorszenia jakości usług (autobus tę samą trasę pokonywał w dłuższym czasie i zaczęły występować "skupienia" kilku autobusów zamiast równych odstępów między nimi). Próbą rozwiązania tego problemu było wprowadzenie automatów do sprzedaży biletów w centrum Londynu.

Modernizacje i wycofanie

Wycofywanie z użycia Routmastera rozpoczęto w 1982 roku, lecz prawie całkowicie zatrzymano w 1988. W 1992 zaproponowano program, celem którego było odnowienie i unowocześnienie 500 Routmasterów serii RML, tak aby mogły służyć przez kolejne 10 lat. Prace polegały na modernizacji wnętrza i wymianie silnika a zlecono je firmom Mainline, TBP i Leaside Buses. Remonty zakończyły się w 1994 roku, kiedy to również skończyła się prywatyzacja komunikacji autobusowej w Londynie. Od tej pory ostatnie 500 egzemplarzy jeździło pod marką 9 nowych firm, następców londyńskiego przedsiębiorstwa autobusowego.

Ken Livingston, burmistrz Londynu, pomimo wcześniejszych obietnic o zachowaniu Routmastera, ogłosił fazowe jego wycofywanie, by spełnić wymagania stawiane przez narodowy program do walki z dyskryminacją ludzi niepełnosprawnych (Disability Discrimination Act) – do 2017 r. mają zostać zniesione wszelkie bariery dla osób niepełnosprawnych.

Ostatnie linie na których kursowały Routemastery (w nawiasach podane daty do kiedy obsługiwały daną linie).

Latem 2005 roku autobusy Routemaster kursowały na pięciu trasach o numerach: 14, 22, 159, 13 i 38. Linia 159 była ostatnią, na której kursowały Routemastery. W ostatnim dniu kursowania (9.12.2005) na linię wyjechało wiele starszych wozów, co było wielką gratką dla fanów starych autobusów i zwykłych londyńczyków. Obecnie w ruchu pozostawiono tylko pojazdy do obsługi linii turystycznych 9 i 15.

Nowy Routemaster

Burmistrz Londynu Boris Johnson przedstawił projekt nowego autobusu piętrowego wzorowanego na oryginalnym modelu Routemaster. W 2012 roku "nowy Routemaster" ma zastąpić będące ikoną miasta pojazdy, które po ulicach brytyjskiej stolicy jeżdziły przez około 50 lat. Oprócz "futurystycznego" wyglądu, nowy model ma być również bardziej ekologiczny. Autobus będzie zużywał o 40% mniej paliwa niż jego starsze wersje. Pojazd będzie miał trzy pary drzwi oraz tradycyjne tylne wejście podobne do rampy, umożliwiające pasażerom wsiadanie i wysiadanie nie tylko na przystankach, ale również np. podczas postoju na światłach.

"Mam nadzieję, że setki tych pojazdów wyjadą na ulice Londynu, a miasta na całym świecie będą nam zazdrościć tego zapierającego dech w piersiach czerwonego symbolu Londynu XXI wieku" - powiedział Johnson, który w swojej kampanii wyborczej zarzekał się, że unowocześniony autobus powróci na ulice brytyjskiej stolicy.Przeciwnicy nowego modelu Routemastera podkreślają, że wprowadzenie pierwszych pięciu autobusów będzie kosztowało aż 7,8 mln funtów. Pojazdy wyprodukuje firma Wrightbus z Irlandii Północnej.

Linki zewnętrzne

  W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Routemaster