Ruapehu - Polski Serwis Naukowy

Ruapehu (Mt. Ruapehu) – czynny wulkan na Wyspie Północnej w Nowej Zelandii, wysokość 2 797 m n.p.m. Od 2 000 m n.p.m. leży stała pokrywa śnieżna. W kraterze znajduje się jezioro, które stale paruje. Stąd wzięła się nazwa wulkanu, w języku maoryski "Ruapehu" znaczy Wybuchające Jezioro.

Wyspa Północna (ang. North Island, maoryski Te Ika-a-Māui) - jedna z dwóch głównych wysp Nowej Zelandii (druga to Wyspa Południowa). Powierzchnia wyspy wynosi 115 778 km² co daje jej 14 miejsce na świecie. Jest to wyspa kontynentalna. Najwyższym punktem wyspy jest wulkan Ruapehu, który wznosi się na wysokość 2 797 m n.p.m..

Krater wulkaniczny - lejkowate zagłębienie o średnicy zwykle kilkuset metrów na szczycie stożka wulkanicznego lub jego zboczach. Przez krater wydobywają się lawa i gazy wulkaniczne wraz z cząstkami wulkanicznymi i pyłami, które są szkodliwe dla ludzi. Wklęsła forma w kształcie kotła na wierzchołku góry wulkanicznej, w miejscu gdzie kończy się komin wulkaniczny, którym wydobywają się gazy wulkaniczne i lawa. Wulkan może mieć jeden lub więcej kraterów (np. Etna, która posiada ich kilkaset). Takie kratery nazywane są kraterami pasożytniczymi.

Wulkan ten należy do najbardziej aktywnych na ziemi i jest największym wulkanem w Nowej Zelandii. Jego pierwsza erupcja nastąpiła ok. 250 tys. lat temu. W kraterze znajduje się ciepłe jezioro, które wyparowuje po wybuchu, po czym spływająca z otaczających lodowców woda powoli wypełnia go ponownie. Tak było podczas wybuchu w 24 grudnia 1953, kiedy to wybuch wulkanu uwolnił tysiące ton wody, które wylały się z jeziora i po zboczu już w postaci lawiny błota, dotarły do pobliskiej rzeki Whangaehu, gdzie wezbrana woda zawaliła most kolejowy. Kilka minut po tym wydarzeniu do rzeki wpadł pociąg powodując największą w historii Nowej Zelandii katastrofę znaną jako katastrofa w Tangiwai, w której zginęło 151 osób.

Ngauruhoe (Mt Ngauruhoe) - czynny wulkan w Nowej Zelandii, na Wyspie Północnej. Wysokość 2 291 m n.p.m. Od roku 1839 zanotowano 60 wybuchów, ostatnia aktywność w roku 1975. Wulkan stanowi część Parku Narodowego Tongariro. Leży on między dwoma innymi, pobliskimi wulkanami: Tongariro (wulkan) na północy i Ruapehu na południu. Na wulkanie można zaobserwować Fumarola. Wulkan ten został sfilmowany podczas kręcenia filmu Władcy pierścieni, gdzie przedstawiał tolkienowski Mount Doom (Góra Przeznaczenia).

Tongariro to czynny wulkan w Nowej Zelandii, na Wyspie Północnej. Wulkan położony jest około 20 km na południowy zachód od jeziora Taupo.Ostania erupcja wulkanu miała miejsce w 1977 roku. Tongariro wchodzi w skład Parku Narodowego Tongariro, pierwszego nowozelandzkiego parku narodowego. Jest najbardziej na północ wysuniętym wulkanem tego parku, jego wysokość wynosi 1978m. Od 1839 r. wybuchał ok. 70 razy. Ostatnia erupcja miała miejsce na przełomie 1974/75 r. Geolodzy odkryli, że wulkan składa się z przynajmniej 12 stożków erupcyjnych.

Kolejne erupcje miały miejsce w 1995 i 1996 roku, jednak nie spowodowały one zniszczeń, jedynie ośrodek narciarski był czasowo zamknięty. Na stoku wulkanu zainstalowano pierwszą Web kamerę znaną jako ‘VolcanoCam’. W 1990 r. wulkan stał się miejscem kolejnej tragedii, kiedy to 6-ciu żołnierzy z pobliskiej jednostki miało szkolenie z przetrwania. Na stoku góry zaskoczyło ich gwałtowne załamanie pogody. Próbując wrócić do jednostki wszyscy zginęli w zamieci. W tym samym czasie japoński turysta, którego zaskoczyła ta zamieć, wykopał w śniegu norę, w której przeżył kilka dni aż uspokoiła się pogoda, po czym o własnych siłach dotarł do ośrodka narciarskiego.

Wulkan (z . Terminu tego również używa się jako określenie form terenu powstałych wskutek działalności wulkanu, choć bardziej poprawne są takie terminy jak: góra wulkaniczna, stożek wulkaniczny, kopuła wulkaniczna czy wulkan tarczowy.

Skróty: n.p.m. – nad poziomem morza oraz m n.p.m. – metry nad poziomem morza używane są przy mierzeniu wysokości bezwzględnej danego obiektu na Ziemi. Określa punkt odniesienia, którym jest średni poziom morza.

Wulkan Ruapehu leży wraz z dwoma innymi Tongariro i Ngauruhoe w obszarze Parku Narodowego Tongariro, który jest najstarszym parkiem narodowym W Nowej Zelandii, założonym w 1894 r.

W czasach historycznych wulkan wybuchał w latach: 1861, 1895, 1903, 1945, 1969, 1971, 1975, 1988, 1995, 1996, 1997 i ostatnio w 2007.

Złożone zdjęcie satelitarne wulkanu Ruapehu