Rubem Fonseca (ur. 11 maja 1925 w Juiz de Fora) – brazylijski pisarz i scenarzysta filmowy.

Fonseca urodził się w stanie Minas Gerais, jednak w dzieciństwie zamieszkał w Rio de Janeiro (później akcja wielu jego utworów będzie się rozgrywać w tym mieście). Ukończył studia prawnicze.

Debiutował w 1963 zbiorem opowiadań Os prisioneiros i od tej pory co kilka lat publikuje kolejne zbiory oraz powieści. Jest cenionym scenarzystą, a jego książki są adaptowane na potrzeby filmu. Przy konstruowaniu fabuły swych utworów, pisarz często wykorzystuje środki charakterystyczne dla powieści sensacyjnej (czarnego kryminału) oraz schematy popularne w kulturze masowej. Jego dzieła cechuje filmowa mnogość dialogów i zwrotów akcji.

Bohaterem Wielkich emocji i uczuć niedoskonałych (Vastas emoçőes e pensamentos imperfeitos 1988), jedynej wydanej w Polsce książki Fonseki, jest zmagający się z niemocą twórczą brazylijski reżyser. Zafascynowany prozą Izaaka Babla wyrusza do Europy w poszukiwaniu, rzekomo cudem odnalezionego w archiwach bezpieki, rękopisu jedynej ukończonej powieści rosyjskiego pisarza.

Jego książki na język polski tłumaczyła Janina Z. Klawe.