Ruch alterglobalistyczny - Polski Serwis Naukowy

Protest antyglobalistyczny podczas szczytu G8 w Edynburgu w czerwcu 2005

Napis na murze w Sofii: "Myśl globalnie, działaj lokalnie"

Ruch alterglobalistyczny – ruch społeczno-polityczny aktywny w większości państw świata, różnorodny ideowo i niejednolity organizacyjnie. Za cel stawia sobie radykalną zmianę obecnych stosunków ekonomicznych, ekologicznych i społecznych, poprzez m.in. budowanie globalnego społeczeństwa obywatelskiego.

Terceryzm (określany także jako Trzecia Pozycja bądź Trzecia Droga) - doktryna polityczna oparta na poszukiwaniu "trzeciej drogi" (stąd nazwa) pomiędzy lewicą i prawicą.
Unia Europejska (oficjalny skrót w Polsce: UE) – powstały . W określeniu europejskości Unii naczelną rolę odgrywają czynniki historyczne i kulturowe oraz wspólna tożsamość i identyfikacja z wartościami demokratycznymi.

Poglądy i działania

Należy rozróżnić dwa typy procesów globalizacyjnych: kulturowy i ekonomiczny. Alterglobaliści nie są przeciwnikami globalizacji kulturowej (globalne prawa człowieka, solidarność, zrównoważony rozwój, globalna etyka itp.).

W alterglobalizmie zawarta jest krytyka problemów dzisiejszego świata, wywoływanych – zdaniem uczestników ruchu – przez neoliberalną globalizację:

postępująca degradacja środowiska naturalnego,

postępująca degradacja kultur lokalnych, niszowych,

unifikacja kultury,

narastanie antagonizmów narodowo-etnicznych,

wyzysk pracowników wielkich korporacji,

wciąż nierozwiązane problemy Trzeciego Świata:

analfabetyzm,

ubóstwo,

brak dostępu do informacji,

występowanie niewolnictwa,

wzrastające dysproporcje ekonomiczne między bogatą Północą i biednym Południem.

Ruch ten zawiera w sobie elementy różnych systemów światopoglądowych, m.in. pacyfizmu, marksizmu, demokratycznego socjalizmu, anarchizmu, ekologizmu, libertarianizmu, feminizmu, konserwatyzmu, jak również, w niektórych kwestiach – liberalizmu. Ważną rolę odgrywają w nim organizacje religijne, ruchy humanistyczne i organizacje pozarządowe.

Naomi Klein (ur. 5 maja 1970 r. w Montrealu) − kanadyjska dziennikarka, pisarka i aktywistka społeczna. Autorka książki "No Logo", która stała się manifestem alterglobalizmu.
Walden Bello (ur. 1945, Manila) - socjolog filipiński, profesor socjologii i administracji publicznej. Studiował socjologię na Uniwersytecie Princeton. Był wykładowcą na University of California (UCLA), a do 1994 stał na czele Institute for Food and Development Policy (Food First). Jest obecnie profesorem na uniwersytetach w Manili i Bangkoku. Pełni funkcję organizacji Focus on the Global South oraz jednego z koordynatorów społecznych szczytów światowych w Porto Alegre. Jest również współpracownikiem Transnational Institute (TNI) w Amsterdamie.

Działacze ruchu często odwołują się do ideałów wczesnych, wspólnotowych form demokracji, sprzeciwiając się zarówno totalitarnemu modelowi państwa jak i nowoczesnym zindustrializowanym państwom rozwiniętego kapitalizmu.

Głównym celem ataków alterglobalistów są wielkie ponadnarodowe instytucje, m.in.: Międzynarodowy Fundusz Walutowy (IMF), Bank Światowy (WB), WTO, UE, ONZ itd.

W największych spotkaniach alterglobalistów, tzw. Forach Społecznych, bierze udział od kilkudziesięciu do blisko dwustu tysięcy uczestników. Od 2000 r. równolegle do Światowego Forum Ekonomicznego w Davos, na którym gromadzą się przywódcy państw i przedstawiciele największych światowych korporacji, organizowane jest doroczne Światowe Forum Społeczne. W latach 2000-2003 r. Forum organizowano w brazylijskim mieście Porto Alegre, ważnym dla ruchu alterglobalistycznego, bowiem od 1992 r. budżet miejski jest tam uchwalany przy współudziale delegatów reprezentujących społeczności lokalne (demokracja uczestnicząca). W 2004 r. Forum odbyło się w Bombaju w Indiach, w roku 2005 ponownie wróciło do Brazylii. W styczniu 2007 roku Światowe Forum Społeczne po raz pierwszy odbyło się w Afryce, w stolicy Kenii – Nairobi. W roku 2009 odbyło się w Belém w Brazylii, a w 2011 w Dakarze.

Prawa człowieka to koncepcja, według której każdemu człowiekowi przysługują pewne prawa, których źródłem obowiązywania jest przyrodzona godność ludzka. Prawa te mają charakter:
Samir Amin (ur. 3 października 1931 w Kairze) - egipski socjolog i politolog, przedstawiciel marksizmu. Zajmuje się teorią systemu światowego, nierównomiernego rozwoju i kapitalizmu peryferyjnego, krytyką europocentryzmu i globalizacji neoliberalnej. Autor wielu prac wydanych na całym świecie (m.in. w Polsce - Zmurszały kapitalizm, wyd. Dialog, Warszawa 2004, Wirus liberalizmu, Instytut Wydawniczy Książka i Prasa, Warszawa 2007). Współpracownik polskiego półrocznika Lewą Nogą. Obecnie mieszka w stolicy Senegalu - Dakarze.

W Europie regionalnym odpowiednikiem Światowego Forum Społecznego jest Europejskie Forum Społeczne. Kolejne spotkania EFS odbywały się we Florencji (listopad 2002), Paryżu (listopad 2003), Londynie (październik 2004) oraz Atenach (maj 2006).

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)