|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: Ochrona wodniczki, kraski, inwentaryzacja ptaków Karpat - to najbliższe plany Ogólnopolskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków, które obchodzi w br. 20-lecie istnienia. OTOP zajmuje się ochroną dzikich ptaków i miejsc, w których one żyją. Założone ... Trzy młode orły przednie opuściły w ostatnich dniach swoje gniazda w Karpatach. Śnieżna, mroźna i długa zima oraz długotrwałe deszcze na wiosnę były przyczyną słabych lęgów - mówi Marian Stój z Komitetu Ochrony Orła."Dwa młode orły poj... Zwrócenie uwagi na wszechstronną obecność geologii w różnych dziedzinach życia to cel konkursu fotograficznego "Geologia w obiektywie", ogłoszonego przez Muzeum Ziemi PAN. Zdjęcia zrobione na terenie Polski i niepoddane obróbce cyfrowej można zgłaszać ... Tylko trzy młode orły przednie w tym roku opuszczą gniazda w Karpatach. To czterokrotnie mniej niż dwa lata temu. Przyczyną wyjątkowo słabych lęgów jest pogoda - najpierw sroga zima, potem długie i intensywne opady deszczu - uważa Marian Stój z Komitetu Oc... W Karpatach orły przednie rozpoczęły tokowanie i wykonywanie lotów godowych. Jesienią okres godowy rozpoczynają niektóre gatunki ptaków, które do lęgów przystępują bardzo wczesna wiosną. Oprócz orłów są to m.in. kruki i myszołowy. Jesienne tokow...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
Rudawy WeporskieTo hasło encyklopedii posiada podstrony: 1 [2],[3] Czy wiesz że...? Język słowacki (słow. slovenský jazyk, też slovenčina) należy do zachodniosłowiańskiej grupy językowej. Językiem tym posługuje się ponad 6 mln osób - przede wszystkim na Słowacji i w należącej do Serbii Wojwodinie, gdzie jest językiem urzędowym. Używają go także Słowacy mieszkający w Polsce, Rumunii, na Węgrzech, w USA i Kanadzie. W Polsce język słowacki mógł być zdawany na maturze jako jeden z języków nowożytnych. Czarny Hron (słow. Čierny Hron) - potok na Słowacji, duży lewostronny dopływ Hronu na terenie powiatu Brezno. Długość ok. 25 km, średni przepływ u ujścia 3 m³/s. Rudawy Weporskie (t. Góry Weporskie, słow. Veporské vrchy; 515.25) – grupa górska w środkowej Słowacji, w Wewnętrznych Karpatach Zachodnich, zaliczana do Łańcucha Rudaw Słowackich. Najwyższy szczyt: Fabova hoľa (1439 m n.p.m.). Od północy Góry Weporskie ogranicza Bruzda Hronu (Horehronské podolie) – dolina, którą płynie rzeka Hron. Od zachodu przylega do nich grupa górska Polana. Na południu przechodzą w Pogórze Rewuckie (Revucká vrchovina), a na południowym wschodzie – w Góry Stolickie (Stolické vrchy). Od wschodu przełęcz Burda (1006 m n.p.m.) oddziela Góry Weporskie od Murańskiego Krasu. Tlstý javor (1019 m n.p.m.; słow. sedlo Tlstý javor) – wysoka przełęcz w Rudawach Weporskich na Słowacji, w ich bocznym grzbiecie, w grupie zwanej Balocké vrchy.
Burda (słow. Sedlo Burda, 1006 m n.p.m.) – wyraźna przełęcz w głównym grzbiecie Łańcucha Rudaw Słowackich, w Wewnętrznych Karpatach Zachodnich w Słowacji. Północne i zachodnie zbocza Rudaw Weporskich odwadnia Hron, południowe – Ipola, zaś wschodni skraj – Rimava. Góry Weporskie dzielą się na 4 mniejsze grupy górskie o zdecydowanie odmiennych charakterach: grupa Čierťiaža na północnym zachodzie, Sihlianska planina na południowym zachodzie, Balocké vrchy w części środkowej i grupa Fabowej na północnym wschodzie. Grupa ČierťiažaGrupa Čierťiaža z najwyższym szczytem Čierťiaž (1204 m n.p.m.) charakteryzuje się licznymi, rozgałęzionymi grzbietami górskimi, porozcinanymi głęboko siecią dolin potoków. Jest silnie zalesiona. Jej budowa geologiczna jest bardzo zróżnicowana: obok starych skał krystalicznych i metamorficznych występują tu mezozoiczne wapienie, dolomity i kwarcyty. Leżące w centralnej części tej grupy szczyty Čierťiaž i Lovišťe (1141 m n.p.m.) tworzą płaską wierzchowinę, będącą pozostałością dawnego poziomu zrównania. granitoidy (granitoid) – skały plutoniczne, kwaśne (bogate w krzemionkę SiO2). Zbudowane są z widocznych gołym okiem kryształów minerałów skałotwórczych: kwarcu, skaleni potasowych, plagioklazów i łyszczyków. Struktura granitoidów jest fanerytowa (jawnokrystaliczna), zwykle średnioziarnista lub gruboziarnista, niekiedy porfirowata. Tekstura zbita, bezładna, lub lekko kierunkowa. Ze względu na stosunkowo małą zawartość minerałów ciemnych, barwa granitoidów jest jasna. Do granitoidów należą: granity, granodioryty, sjenity, tonality. Zespół cech strukturalnych oraz obecność dużej ilości kwarcu, jasne zabarwienie pozwalają łatwo odróżnić tę grupę skał od innych skał magmowych. Zawartość skaleni decyduje o nazwie i przynależności systematycznej skał w obrębie granitoidów. Granitoidy powstają podczas powolnego krzepnięcia gorącej magmy w głębi ziemi na głębokości od kilku do kilkunastu tysięcy metrów.
Rezerwat przyrody Dobročský prales (Dobroczski las pierwotny; słow. národná prírodná rezervácia Dobročský prales) – rezerwat przyrody w centralnej części Rudaw Weporskich w Słowacji. Balocké vrchyGrupę Balocké vrchy tworzą pasma górskie rozciągające się wokół doliny Czarnego Hronu i usytuowanej w niej miejscowości Čierny Balog wraz z odcinkiem grzbietu wododziałowego, ograniczającego od południa dorzecze Hronu od Przełęczy Zbojská (726 m n.p.m.) na wschodzie po miejscowość Lom nad Rimavicou na zachodzie. Charakterystyczne są tu długie, wąskie doliny potoków, wraz z rozdzielającymi je grzbietami silnie zalesione. Balocké vrchy zbudowane są w większości ze skał krystalicznych i metamorficznych. W ich wschodniej części ciągnie się asymetrycznie rozwinięty grzbiet, w którym dominuje najwyższy szczyt tej grupy – Klenovský vepor (1338 m n.p.m.). Jego wierzchołek pokryty jest licznymi andezytowymi wychodniami skalnymi w formie ostańców, będącymi pozostałością dawnej rozległej pokrywy wulkanicznej. Na południowym zachodzie ograniczeniem tej grupy jest grzbiet ze szczytami Tlstý javor (1068 m n.p.m.), Obrubovanec (1020 m n.p.m.) i Zakľuky (1011 m n.p.m.) nad górną częścią Kamienistej Doliny (Kamenistá dolina). Przez przełęcz położoną pod tym pierwszym szczytem (sedlo Tlstý javor, 1019 m n.p.m.) biegnie szosa (droga krajowa nr 529) z Hryniowej do Brezna. Granodioryt to kwaśna skała magmowa typu głębinowego o strukturze drobnokrystalicznej lub średniokrystalicznej i barwie szarej. Na diagramie klasyfikacyjnym QAPF granodioryt zajmuje pole 4.
Ipola (słow. Ipeľ, węg. Ipoly, niem. Eipel) - rzeka w środkowej Słowacji, lewy dopływ Dunaju. W środkowym i dolnym biegu stanowi granicę słowacko-węgierską. Długość - 232,5 km, powierzchnia zlewni - 5 151 km², w tym na Słowacji 3 649 km², średni roczny przepływ mierzony u ujścia - 21 m³/s. czytaj dalej: [2], [3]
Czy wiesz że...? beta Słowacja, Republika Słowacka () – państwo śródlądowe w Europie Środkowej. Graniczy z Austrią (127 km), Polską (597 km), Czechami (240 km), Ukrainą (98 km) oraz Węgrami (678 km). Łączna długość granicy lądowej wynosi 1740 km. Do 1993 wchodziła w skład Czechosłowacji. Od maja 2004 kraj należy do Unii Europejskiej, a od 1 stycznia 2009 – do strefy euro. Stolicą państwa jest Bratysława, położona nad Dunajem przy granicy z Austrią i Węgrami.
Zbojská (726 m n.p.m.) – przełęcz w Rudawach Weporskich (Słowacja), oddzielająca grupę Fabowej Hali od grupy Balockich Wierchów (słow. Balocké vrchy). Stanowi jedną z najważniejszych przełęczy w głównym grzbiecie wododziałowym łańcucha Rudaw Słowackich, oddzielającym dorzecze Hronu na północy od dorzeczy Ipoli i Rimawy (Sajó) na południu. Spod przełęczy na północny zachód spływa potok Rohozná (dopływ Hronu), natomiast na południowy wschód – potok Furmanec, dopływ Rimawy.
Geologia (z grec. gê - Ziemia, logos - słowo, nauka) – jedna z nauk o Ziemi, zajmuje się budową, własnościami i historią Ziemi oraz procesami zachodzącymi w jej wnętrzu i na jej powierzchni, dzięki którym ulega ona przeobrażeniom. W szerszym znaczeniu geologia dotyczy również innych planet skalistych.
Kwarcyt - skała metamorficzna, która powstała przez przeobrażenie piaskowców i mułowców zbudowanych niemal wyłączne z okruchów kwarcu. W Polsce kwarcyty występują głównie w masywach metamorficznych Sudetów.
Wewnętrzne Karpaty Zachodnie (515-517) – najbardziej zróżnicowana pod względem geologicznym część Karpat Zachodnich. Leżą na terenie Słowacji i Węgier.
Rimava (węg. Rima) – rzeka w środkowej Słowacji, lewy dopływ Sajó (słow. Slaná) w zlewisku Morza Czarnego. Długość - 85,0 km, powierzchnia zlewni - 1.378 km², średni roczny przepływ u ujścia - 7,6 m³/s.
Poniższa regionalizacja fizycznogeograficzna Karpat została opracowana przez Jerzego Kondrackiego (Karpaty, 1989, Warszawa: WSiP ISBN 83-02-04067-3). Nie jest to ani jedyna, ani też ogólnie przyjęta regionalizacja Karpat i ich części - w poszczególnych krajach "karpackich" funkcjonują inne regionalizacje. Regionalizacja Kondrackiego jest natomiast regionalizacją najczęściej stosowaną w Polsce. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |