Rycymer - Polski Serwis Naukowy

Rycymer (łac. Flavius Ricimer, ok. 405 - zm. 18 sierpnia 472) - wódz rzymski. Faktyczny władca cesarstwa zachodniorzymskiego w l. 456-472, a zarazem jego grabarz.

Nie znamy imion jego rodziców; ojciec pochodził z plemienia Swebów, a matka była córką wizygockiego króla Walii. Do 454 wódz armii Flawiusza Aecjusza, od 456 dowódca wojsk zachodniego cesarstwa rzymskiego. Po raz pierwszy dał o sobie znać odnosząc spektakularne zwycięstwo w 456 roku w bitwie morskiej w pobliżu Sycylii z flotą Wandalów za panowania Awitusa. Po jego obaleniu Rycymer został obdarzony przez wschodniego cesarza Leona I prestiżowym tytułem patrycjusza. Wobec słabości władzy centralnej, przyczynił się do wyniesienia przez swoje wojska na tron cesarski w 456 Majoriana, w 461 Libiusza Sewera. Gdy władcy przestawali cię cieszyć jego uznaniem i akceptacją konsekwentnie doprowadzał do ich obalenia. W ten sposób pozbawił władzy i prawdopodobnie życia kolejno: Awitusa, Majoriana, Sewera i Antemiusza.

Eparchiusz Awitus, Marcus Maecilius Flavius Eparchius Avitus (ok. 395 - wiosna 457), dowódca wojsk rzymskich za czasów Petroniusza Maksymusa. Cesarz zachodniorzymski od 9/10 lipca 455 do 17/18 października 456 roku. Obalony po przegranej bitwie pod Placencją. Do śmierci był jej biskupem.

Swebowie (Swewowie) - związek plemion Germanów (tak opisuje ich Tacyt), który mógł zostać stworzony przez Ariowista w związku z jego wyprawą do Galii na pomoc Sekwanom.

Faktycznie sprawował władzę wybijając np. za panowania cesarza Sewera monety ze swoimi inicjałami. W 468 poślubił Alipię - jedyną córkę cesarza Antemiusza i cesarzowej Aelii Eufemii, co jak wierzono miało przynieść bezpieczeństwo państwu rzymskiemu. Między Antemiuszem a jego zięciem szybko doszło do konfliktu i ostatecznie do konfrontacji, kiedy to Rycymer zebrawszy 6 000 żołnierzy wyruszył z Mediolanu i przystąpił do oblężenia Rzymu, z zamiarem obalenia cesarza. Mimo mężnego oporu miasto padło w lipcu 472 roku, a sam Antemiusz poniósł śmierć, zadaną, według niektórych przekazów, osobiście przez Rycymera. Nowym cesarzem uczynił Olibriusza. Zmarł kilka tygodni później na apopleksję.

Aecjusz Flawiusz (Aëtius Flavius) (ur. ok. 390, zm. 21 września 454) – polityk i wódz rzymski, zwany "ostatnim Rzymianinem", z okresu panowania Walentyniana III.

Libiusz Sewer, Libius Severus (rok urodzenia nieznany, zm. 14 listopada 465)- cesarz zachodniorzymski w latach 461- 465, po śmierci cesarza Majoriana. Był władcą z woli wodza germańskiego Rycymera, który faktycznie rządził Rzymem. Nie został uznamy ani przez cesarza bizantyjskiego, ani przez część swoich poddanych. Jego władztwo obejmowało jedynie Italię, Sycylię i część krajów alpejskich. Cesarstwo było atakowane przez Alanów, Sasów i Wandali.

Przypisy

Praca zbiorowa: Oxford - Wielka Historia Świata. Średniowiecze. Wędrówka ludów - Merowingowie. T. 15. Poznań: Polskie Media Amer.Com, 2006, s. 55. ISBN 83-7425-025-9.
↑ Praca zbiorowa: Oxford - Wielka Historia Świata. Średniowiecze. Wędrówka ludów - Merowingowie. T. 15. Poznań: Polskie Media Amer.Com, 2006, s. 60. ISBN 83-7425-025-9.

Bibliografia

Opracowania

Prokopiusz Antemiusz, Procopius Anthemius (ok. 420 r.- zm. 11 lipca 472 r. w Rzymie) – cesarz zachodniorzymski od 12 kwietnia 467 do 11 lipca 472 roku n.e. Jego żoną była Eufemia - jedyna córka cesarza Marcjana.

Pod terminem starożytny Rzym rozumie się zazwyczaj państwo stworzone przez mieszkańców miasta Rzym, leżącego w Italii nad rzeką Tyber. Historia starożytnego Rzymu zaczyna się wraz z założeniem miasta w 753 roku p.n.e., a kończy obaleniem cesarza Romulusa Augustulusa w 476 roku n.e.

Marek Wilczyński, Germanie w służbie zachodniorzymskiej w V w. n.e. Studium historyczno-prosopograficzne, Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej, Kraków 2001., ISBN 83-7271-059-7

Peter Heather, Upadek Cesarstwa Rzymskiego, przeł. Janusz Szczepański, Dom Wydawniczy REBIS, Poznań 2007.

Źródła historyczne

As (łac. as) – moneta z brązu, podstawowa jednostka monetarna w starożytnym cesarstwie rzymskim, bita od ok. IV wieku przed n.e. Pierwotnie (tzw. aes grave) ważyła rzymską librę (funt), dzieliła się na 12 uncji. W okresie cesarstwa as funkcjonował jako moneta zdawkowa.

Łacina (łac. lingua Latina, język łaciński) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym. Łacina była językiem ojczystym Rzymian. Stała się z czasem językiem urzędowym całego Imperium Rzymskiego, wypierając inne wcześniej używane na tym obszarze języki (takie jak oskijski czy umbryjski).

Ewagriusz Scholastyk, Historia Kościoła, z języka greckiego przeł. Stefan Kazikowski, wstępem opatrzyła Ewa Wipszycka, Instytut Wydawniczy PAX, Warszawa 1990.

Priscus, Fragments, ed. R.C. Blockley, The Fragmentary classicising Historians of the Later Roman Empire: Eunapius, Olympiodorus, Priscus and Malchus, t. II, Liverpool 1983, s. 223-400.

Sydoniusz Apolinary, Listy i wiersze, przeł., oprac. i wstępami poprzedził Mieczysław Brożek, z serii: „Biblioteka Przekładów z Literatury Starożytnej” nr 14, Polska Akademia Umiejętności, Kraków 2004.

Edward Zwolski, Kasjodor i Jordanes. Historia gocka czyli scytyjska Europa, Wydawnictwo Towarzystwa Naukowego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, Lublin 1984.