|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: Do 28 lutego gminy z sześciu województw - mazowieckiego, łódzkiego, lubelskiego, świętokrzyskiego, podkarpackiego i opolskiego - mogą zgłaszać swój udział w II edycji konkursu "Zdrowa Gmina", dotyczącego profilaktyki przeciwnowotwo... Zespół hiszpańskich naukowców opracował nowy sposób optymalizacji produkcji biogazu poprzez połączenie obornika świńskiego i rolnych produktów ubocznych.
Naukowcy z Instytutu Nauki i Technologii Zwierząt Universitat Polit?cnica de Val?ncia w Hiszpanii mają nadzieję, że dzięki... Algorytm genetyczny, naśladujący mechanizmy zachodzące w procesach ewolucji, pomógł naukowcom w doborze optymalnej formy aktywacji elektrycznej generowanej przez implanty stosowane w stymulacji układu nerwowego. Rozwiązanie to poz... Spektroskopia ramanowska, dotąd używana np. do mierzenia poziomu zanieczyszczeń w powietrzu i wodzie, może wykrywać przeciwciała we krwi chorych ludzi. Umożliwiające to płytki laboratoryjne wynaleźli naukowcy z Instytutu Chemii Fizycznej ... Zdjęcia, teksty i infografiki przybliżające drogę od komunistycznych dyktatur w Europie Środkowo-Wschodniej po wstąpienie Polski, Czech, Słowacji i Węgier do UE będzie można zobaczyć na wystawie "Droga do jedności: 1945-2004 Komunizm.Solidarność.Unia Europejska"...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
RydułtowyTo hasło encyklopedii posiada podstrony: 1 [2],[3] Czy wiesz że...? Księstwo raciborskie (łac. Ducatus Ratiboria[potrzebne źródło], czes. Ratibořské knížectví, niem. Herzogtum Ratibor) – historyczne księstwo śląskie leżące nad Odrą, ze stolicą w Raciborzu. Las mieszany – siedliskowy typ lasu występujący na nizinach i zajmujący na terenie Polski ok. 10,5% powierzchni siedlisk leśnych, głównie żyźniejsze gleby typu skrytobielicowego lub brunatnego: piaski gliniaste oraz gliny spiaszczone. Dla siedliska lasu mieszanego głównymi gatunkami drzew są: dąb, buk, sosna, świerk, jodła, modrzew, brzoza. Rydułtowy (śl. Rydůłtowy, niem. Rydultau) – miasto i gmina powstałe w XIII w., położone w województwie śląskim, powiecie wodzisławskim. Ośrodek wydobycia węgla kamiennego. W latach 1945-50 siedziba gminy Rydułtowy. Według danych z 31 grudnia 2010 r. miasto miało 21 850 mieszkańców. Odra (czes. i dł. Odra, niem. Oder, gł. Wodra, łac. Viadua, Viadrus) – rzeka w Europie Środkowej, w zlewisku Morza Bałtyckiego, na terenie Czech, Polski i Niemiec. Pod względem całkowitej długości jest drugą (po Wiśle) rzeką Polski. Biorąc pod uwagę tylko jej część w granicach Polski jest trzecią rzeką pod względem długości (po jej dopływie Warcie).
Gmina Pietrzkowice – dawna gmina wiejska istniejąca na przełomie lat 40. i 50. w woj. śląskim i woj. katowickim (dzisiejsze woj. śląskie). Siedzibą władz gminy były Pietrzkowice (obecnie dzielnica Rydułtów). GeografiaPołożenieRydułtowy są położone w południowo-zachodniej części Wyżyny Śląskiej na Płaskowyżu Rybnickim, który jest zaliczany do Kotliny Oświęcimsko-Raciborskiej. W rejonie wieży ciśnień, na granicy administracyjnej miasta leży najwyższy punkt Płaskowyżu Rybnickiego, jego wysokość wynosi 311 metrów n.p.m. Położenie geograficzne 18° 26'E 50° 04'N. Granice Rydułtów wytyczają miasta: Rybnik, Radlin, Pszów, oraz gminy: Kornowac i Gaszowice. Miasto jest położone w strefie nadgranicznej Czech oraz niedaleko granicy słowackiej. Rydułtowy należą do aglomeracji rybnickiej. Rybnicki Okręg Węglowy (ROW) – duży polski okręg przemysłowy skupiający kilka dużych polskich miast oraz mniejszych miejscowości na terenie Górnego Śląska, zamieszkanych łącznie przez ok. 650 tysięcy mieszkańców. Powierzchnia ROW-u zajmuje 1300 km². Centralnym miastem regionu jest Rybnik. Inne duże miasta to Jastrzębie-Zdrój, Żory, Racibórz[potrzebne źródło], Wodzisław Śląski. Na terenie Rybnickiego Okręgu Węglowego działa Jastrzębska Spółka Węglowa S.A. skupiająca w sobie kopalnie Jas-Mos, Borynia, Zofiówka, Pniówek i Krupiński. Istniała także mniejsza Rybnicka Spółka Węglowa S.A., w której skład wchodziły kopalnie Marcel, Chwałowice, Jankowice oraz Rydułtowy-Anna. Po zamknięciu RSW, kopalnie przejęła Kompania Węglowa S.A.
Szyb - wyrobisko górnicze pochyłe lub najczęściej pionowe o przekroju poprzecznym powyżej 4 m² i znacznej głębokości, prowadzące z powierzchni terenu do położonego w głębi ziemi złoża kopaliny użytecznej. Szyby służą do udostępnienia złoża oraz są głównymi wyrobiskami komunikacyjnymi i wentylacyjnymi kopalni. Posadowienie obudowy szybu to stopa szybowa. Szyb składa się z nadszybia, rury szybowej, podszybia i rząpia. Nad szybem na powierzchni terenu znajduje się wieża szybowa, nad wylotem szybu położone jest nadszybie. Na kolejnych poziomach kopalni bezpośrednio do szybu przylegają podszybia. Dolna część szybu, leżąca poniżej najgłębszego poziomu wydobywczego, nosi nazwę rząpia. Odcinek szybu między nadszybiem a rząpiem nazywany jest rurą szybową. Rura szybowa szybu podzielona jest na przedziały: Budowa geologicznaRzeźba terenu Rydułtów jest wynikiem lodowca i wód płynących. Budowa geologiczna obszaru na którym znajduje się miasto składa się z warstw karbońskich z licznymi pokładami węgla, oraz warstwy czwartorzędowe gdzie występują piaski, gliny, żwiry, mady rzeczne i namuły. W północno-wschodniej części miasta znajdują się złoża piaszczysto-żwirowe, w południowo-wschodniej eksploatowane są złoża gliny. Wychodnia piaskowców karbońskich, należących do warstw porębskich znajduje w pobliżu ulicy Skalnej, wychodnia jest objęta ochroną prawną uchwałą Rady Miasta Rydułtowy z dnia 26 kwietnia 1994, nadano jej nazwę Stanowisko Przyrody Nieożywionej Skałka. Żwir – okruchowa skała osadowa o luźnej postaci, złożona z otoczaków o średnicy większej niż 2 mm – nawet do kilku cm. (W budownictwie żwirem nazywane jest kruszywo naturalne o frakcji do 80 mm.)
Na mapach: 50°04′28″N 18°25′11″E / 50.07444, 18.41972 Tunel kolejowy w Rydułtowach – tunel kolejowy w Rydułtowach położony pomiędzy przystankiem Łuków Śląski a stacją w Rydułtowach na linii kolejowej nr 140. Ciągnie się od osiedla Orłowiec aż do łąk niedaleko Czernicy, przechodząc m.in. pod drogą wojewódzką nr 935. Warunki klimatyczneMiasto znajduje się w zasięgu dwóch regionów klimatycznych Śląsko-Wielkopolskiego i Nizinnego-Podkarpackiego. Występujące wiatry głównie pochodzą z kierunków południowo-zachodnich i północno-zachodnich. Klimat należy do umiarkowanych. Najchłodniejszym miesiącem zimy jest styczeń, w którym przeciętna temperatury wynosi -2 stopnie Celsjusza. Lipiec jest najcieplejszym miesiącem w roku z średnią temperaturą + 17 stopni Celsjusza. Temperatura poniżej zera przypada 90 dni w roku, a powyżej 15 stopni 100 dni. Ilość opadów w styczniu przypada 50 mm a w lipcu 100 mm, średni roczny opad wynosi ok. 750 mm-800 mm. Śnieg pokrywa Rydułtowy 55-60 dni w roku. Górny Śląsk (, śl-niem. Oberschläsing, niem. Oberschlesien, czes. Horní Slezsko, łac. Silesia Superior) – kraina historyczna położona na terenie Polski i Czech w dorzeczu górnej Odry oraz początkowego biegu Wisły, południowo-wschodnia część Śląska.
Budowa geologiczna – budowa geologiczna Ziemi jest wynikiem procesów zachodzących w skorupie ziemskiej. Stanowi element epigeosfery, wypadkową zespołu czynników, to jest: litologii, cech strukturalno-teksturalnych oraz tektoniki. Na budowę geologiczną składa się rodzaj skał, ich wiek, wzajemne położenie w skorupie ziemskiej. Warunki gleboweGleby miasta Rydułtowy rozwinęły się na utworach polodowcowych. Bielice właściwe występują w północnej części miasta, zaś bielice pyłowe w południowej. Gleby te zaliczamy do klasy III i IV. Na gruntach ornych występują gleby: bielicowe, pseudobielicowe oraz gleby brunatne kwaśne. HydrologiaRydułtowy są położone na terenach zasobnych w wodę, znajdujących się w dolinie rzeki Odry, w południowo-zachodniej części miasta, z kolei w północno-wschodniej części występują w znikomej ilości. Cieki wodne i stawy położone w Rydułtowach w znacznej ilości powstały wskutek prowadzonej eksploatacji węgla m.in. stawy Zawalisko, Machnikowiec. Potok Nacyna jest lewym dopływem rzeki Rudy, tworzy jego największą zlewnię, niestety w obecnych czasach silnie zanieczyszczony i zaliczany jest do wód poza klasą czystości. W mieście wyróżniamy wododziały II rzędu: Rzeka Sumina oraz III rzędu: Nacyna i mający tu swoje źródło potok Gzel, znajdują się tu również Rów Rydułtowski i potok z Polesia. Parafia Matki Boskiej Uzdrowienia Chorych w Rydułtowach – Orłowiec – rzymskokatolicka parafia w dekanacie pszowskim w archidiecezji katowickiej. Została utworzona 7 grudnia 1980 roku.
Kolarstwo górskie (MTB – z ang. mountain biking) – forma kolarstwa, uprawianego za pomocą rowerów górskich, których konstrukcja umożliwia poruszanie się w trudnym terenie. Flora i faunaGrunty rolne stanowią 964 ha (64% powierzchni miasta), grunty leśne 38 ha (2%), Zieleń leśna, zieleń urządzona i sady zajmują ogółem 75 ha tj. 5% obszaru miasta. Nieopodal ulicy Raciborskiej znajduje się las mieszany, największy w Rydułtowach. Północna część miasta od ul. Raciborskiej w kierunku na Czernicę i Jejkowice ze względu na swe wysoki walory przyrodnicze przynależy do otuliny Parku Krajobrazowego Cysterskich Kompozycji Krajobrazowych Rud Wielkich, zgodnie z zarządzeniem nr 18/93, Wojewody Katowickiego z dnia 23 listopada 1993. W mieście i najbliższych okolicach żyje ok. 100-110 gatunków ptaków, jest to 50% wszystkich gatunków ptaków występujących w Polsce. Ze względu na małą ilość zalesienia, dominującą ostoją dla ptaków są przydomowe ogrody działkowe, parki, sady, zadrzewienie w rejonie szybu powietrznego V, wyrobiska poeksploatacyjne cegielni oraz hałdy kopalniane i zabudowania przemysłowe. Etnolekt (język, dialekt) śląski – zespół gwar śląskich, być może łączących się w kilka dialektów, którym posługuje się rdzenna ludność Górnego Śląska oraz reliktowo część ludności Dolnego Śląska. Na kształtowanie się słownictwa etnolektu miały wpływ zapożyczenia z języków: polskiego, czeskiego (a raczej morawskiego, funkcjonującego dawniej jako odrębny język), niemieckiego (częściej z germańskiego dialektu śląskiego, niż standardowego niemieckiego) oraz częściowo słowackiego. W mowie tej przeważa źródłosłów słowiański. Znaczna część wyrażeń bliższa jest raczej językowi staropolskiemu niż współczesnej polszczyźnie.
Glina – pod kątem genezy, jest to ilasta skała osadowa, powstała najczęściej w okresie czwartorzędu w wyniku nagromadzenia osadów morenowych (skały ilaste starsze niż czwartorzędowe nazywane są najczęściej iłami). Jest to zatem skała złożona z minerałów ilastych, kwarcu, skaleni, substancji koloidalnych, może zawierać okruchy innych skał oraz substancje organiczne (humus, korzenie, bituminy). Struktura powierzchniWedług danych z roku 2002 Rydułtowy mają obszar 15 km², w tym: Miasto stanowi 5,23% powierzchni powiatu. DemografiaDane z 30 czerwca 2004: Struktura narodowaDane z Narodowego Spisu Powszechnego 2002 HistoriaEtymologia nazwyRudolphi Villa była nazwą wsi księstwa raciborskiego znajdująca się w księgach arcybiskupa wrocławskiego pochodzących z 1228. Nazwa Rydułtowy pochodzi od imienia Rudolf, prawdopodobnie należącego do pierwszego właściciela, feudała; jest to nazwa dzierżawcza. Cytat z roku 1300, z dokumentu kodeksu dyplomatycznego Śląska właśnie takie pochodzenie nazwy sugeruje: "In villa Rudolphi sunt XXX mansi solventes fertones" – "we wsi Rudolfa 30 łanów uiszczających ćwierć grzywny". Nacyna - rzeka, dopływ Rudy o długości ok. 14 km. Źródło rzeki znajduje się w Pszowie. Jedna z najbardziej zasolonych rzek w Polsce[potrzebne źródło]. Ze względu na zanieczyszczenia nie wpada ale przepływa pod (w rurze) Zalewem Rybnickim.
Gleba - biologicznie czynna powierzchniowa warstwa litosfery, powstała ze skały macierzystej pod wpływem czynników glebotwórczych (głównie organizmów żywych, klimatu i wody) i podlegająca stałym przemianom. Gleba składa się z trzech faz: Zmiany nazwy miasta na przestrzeni wieków: Zmiany nazwy największej dzielnicy miasta - Radoszów: Województwo śląskie – jedno z 16 województw, jednostka samorządu terytorialnego i jednostka podziału administracyjnego Polski, obejmująca wschodnią część historycznych ziem Górnego Śląska, polską część Śląska Cieszyńskiego i część zachodniej Małopolski, w tym Zagłębie Dąbrowskie i Zagłębie Krakowskie.
Kościół Wolnych Chrześcijan w Rzeczypospolitej Polskiej – ewangelikalny Kościół protestancki w Polsce, należący do nurtu braci plymuckich. Kościół liczy 3 tys. wiernych. Przewodniczącym Rady Kościoła jest Jerzy Karzełek. W XX w. dodano końcówkę -owy. Ruda (niem. Raude) – rzeka, prawy dopływ Odry o długości ok. 50 km. Źródło rzeki znajduje się w południowej części Żor, w pobliżu drogi prowadzącej do Jastrzębia-Zdroju. Wody rzeki ze względu na zanieczyszczenia zaliczane są do wód pozaklasowych.
Gmina Kornowac (od 1954 gmina Pogrzebień) – gmina wiejska w województwie śląskim, w powiecie raciborskim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie katowickim. XX wiekW wyniku połączenia samodzielnych gmin: Rydułtów Górnych, Rydułtów Dolnych, Radoszów Górnych i Radoszów Wielkich 20 października 1926 Rydułtowy stały się gminą. Gmina Pietrzkowice została przyłączona 1 stycznia 1951. W 1947 przyłączono kolonię Nalas należącą uprzednio do gminy Krzyżkowice. Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 8 listopada 1950, Rydułtowy w 1951 uzyskały prawa miejskie. Na mocy ustawy z dnia 28 maja 1975 o dwustopniowym podziale administracyjnym państwa oraz zmianie ustawy o radach narodowych, stały się jedną z dzielnic Wodzisławia Śląskiego, ustawa weszła w życie 1 czerwca 1975. Z dniem 1 stycznia 1992 Rydułtowy odzyskały prawa miejskie. Rudolf – imię męskie pochodzenia germańskiego. Wywodzi się od słów oznaczających "sława wilka". Imię to zapisywano w Polsce od XII wieku, m.in. w formach Rodulfus, Rudolfus, Rudolf i Rudulf. Często występowało w rodach panujących Austrii i Niemiec. Jego żeńskimi odpowiednikami są Rudolfa i Rudolfina.
Bielica – typ gleby występującej w warunkach klimatu umiarkowanego chłodnego (średnia temperatura 2-4 °C) i wilgotnego (roczny opad w granicach 400-1000 mm), na obszarach porośniętych lasami iglastymi, np: północna Polska (Pojezierze Kaszubskie, Kotlina Sandomierska, Województwo lubuskie), USA, Kanada. Bielica powstaje z utworów piaszczystych, zwykle pochodzenia lodowcowego i rzecznego, w procesie tzw. bielicowania. Słabo rozwinięty poziom próchniczny, a dobrze rozwinięty poziom wymywania. W latach 1992-1998 miasto administracyjnie należało do województwa katowickiego. ZabytkiIzby pamięci mieszczą się przy: Wodzisław Śląski (niem. Loslau, cz. Vladislav, łac. Vladislavia) – miasto w południowej Polsce, w województwie śląskim przy granicy z Republiką Czeską, ośrodek administracyjny powiatu wodzisławskiego. Położone w Kotlinie Raciborskiej, nad rzeką Lesznicą. Według danych z 30 czerwca 2009 miasto miało 49 386 mieszkańców.
Miasto (od prasłow. *městьce, *mě́sto "miejsce", łac. civitas) – historycznie ukształtowana jednostka osadnicza charakteryzująca się dużą intensywnością zabudowy, małą ilością terenów rolniczych, ludnością pracującą poza rolnictwem (w przemyśle lub w usługach) prowadzącą specyficzny miejski styl życia. SportKluby SportoweUżytki leśne są to płody leśne i różne dobra materialne pozyskiwane z lasu, wykorzystywane do zaspokojenia potrzeb człowieka. Jedne z nich nadają się do bezpośredniego użycia inne są surowcami do dalszego przerobu. Użytki leśne są przedmiotem zainteresowania nauki o użytkowaniu lasu. Właściwością użytków leśnych jest ich pochodzenie biologiczne, w związku z czym mogą być odtwarzane (reprodukowane) w lesie w procesie biosyntezy, dzięki czemu zasoby ich - przy racjonalnej gospodarce leśnej- są niewyczerpalne, choć ograniczone. Kopalnia Węgla Kamiennego Rydułtowy-Anna, powstała w wyniku połączenia dwóch kopalń Rydułtowy i Anna w Pszowie w 2004 roku; siedzibą zakładu są Rydułtowy. Obecnie jeden z największych zakładów przemysłowych na terenie miasta, zatrudnienie znajduje tu ponad 90% mieszkańców pracujących w przemyśle. czytaj dalej: [2], [3]
Czy wiesz że...? beta Gmina Rydułtowy – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1945-1950 w woj. śląskim i katowickim (dzisiejsze woj. śląskie). Siedzibą władz gminy była wieś Rydułtowy (obecnie samodzielne miasto).
Gmina (od niem. Gemeinde - komuna, społeczność) - to wspólnota samorządowa mieszkańców na odpowiednim terytorium. Może występować również jako jednostka samorządu specjalnego np. gmina wyznaniowa, gmina szkolna.
Przemysł – dział produkcji materialnej, w którym wydobywanie zasobów przyrody i dostosowanie ich do potrzeb ludzi odbywa się na dużą skalę, na zasadzie podziału pracy i za pomocą maszyn. Jego rozwój decyduje o poziomie i tempie rozwoju gospodarczego, gdyż jest jedynym działem gospodarki wytwarzającym środki pracy[potrzebne źródło].
Park Krajobrazowy "Cysterskie Kompozycje Krajobrazowe Rud Wielkich" – park krajobrazowy w zachodniej części województwa śląskiego, założony w 1993, celem zachowania, ochrony i popularyzacji walorów przyrodniczych i kulturowych objętego nim obszaru.
Łan (łac. laneus, cs. lán, niem. Lahn lub Hube, w dialekcie szwabskim również hueb, huebm, hufe) - dawna jednostka podziału pól wspólnoty w średniowiecznej Europie Zachodniej. Jednostka ta służyła pomiarom powierzchni i długości ziemi przeznaczonej pod zasiewy, zgodnie z przywilejem nadanym osadnikowi przez głowę panującą z przeznaczeniem do uprawy. W Polsce i w Czechach od XIII wieku była to jednostka miernicza dla określania rozmiarów podstawy uposażenia chłopa osadzonego na wsi na prawie niemieckim.
Mady (fluwisole , ang. alluvial soils) - gleby powstałe w wyniku nagromadzenia się materiału niesionego przez wody i akumulowanego w wyniku wytracania energii wody. Zasadniczą cechą mad jest obecność w profilu naprzemianległych warstw o różnym składzie granulometrycznym. Poszczególne warstwy mogą cechować się skrajnie różnym składem granulometrycznym lub zbliżonym. W zależności od typu utworów dominujących w profilach glebowych wyróżnia się mady:
Lodowiec jest wolno płynącą rzeką lodu, powstałego z przekształcenia pokładów wiecznego śniegu. Lodowce są największym rezerwuarem wody słodkiej na Ziemi, i drugim po oceanach wody na świecie. W górnej części lodowca powstaje cyrk lodowcowy, z którego wypływający lodowiec rzeźbi U-kształtną dolinę lodowcową, zaś z niesionego materiału odkładana jest morena. Badaniem lodowców zajmuje się glacjologia. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |