|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: W wieku 88 lat odszedł najwybitniejszy w Polsce znawca starożytnej metalurgii, odkrywca centrum starożytnej metalurgii w Górach Świętokrzyskich i wieloletni dyrektor Muzeum Archeologicznego w Krakowie, prof. Kazimierz Bielenin - poinformowała PAP Anna Tyniec z MA... 19 listopada 1885 r. w Warszawie urodził się Kazimierz Sosnkowski, generał WP, szef sztabu I Brygady Legionów Polskich. W okresie II RP minister spraw wojskowych i inspektor armii. W latach 1939-1940 Komendant Główny ZWZ. Od lipca 1943 do września 19... Nie żyje współtwórca śląskiej romanistyki prof. Aleksander Abłamowicz. W maju skończyłby 79 lat. Wiadomość o śmierci uczonego, który zmarł w sobotę, przekazała w poniedziałek PAP rzeczniczka Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach Magd... Wystawę fotografii "Leon Barszczewski (1849-1910) od Samarkandy do Siedlec" prezentującą obszary Azji Środkowej z lat 1876-1897 można oglądać w Muzeum Ziemi PAN w Warszawie. Archiwalne fotografie Leona Barszczewskiego, niestrudzonego podróżnika po górzystych k... Prof. Franciszek Kokot - nestor śląskich lekarzy, wybitny nefrolog i endokrynolog - skończył 80 lat. Od kilku dekad jest niekwestionowanym autorytetem oraz nauczycielem i mistrzem dla kolejnych pokoleń lekarzy. 25 listopada świętował urod...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
SapiehowieCzy wiesz że...? Adam Jerzy Czartoryski (ur. 14 stycznia 1770 w Warszawie, zm. 15 lipca 1861) – polski książę, mąż stanu, rosyjski minister spraw zagranicznych (1804-1806), senator-wojewoda Królestwa Polskiego (1815), prezes Rządu Narodowego (1831), prezes Senatu, pisarz, mecenas sztuki i kultury, odznaczony Orderem Orła Białego (w 1815). Hlebowiczowie - jeden z najpotężniejszych litewskich rodów magnackich herbu Leliwa. Rodzina ta miała w swoich szeregach w XVI - XVII w. m.in. ośmiu wojewodów, kanclerza wielkiego i podskarbiego litewskiego. Język litewski (lietuvių kalba) - język z zespołu wschodniobałtyckiego języków bałtyckich, którym posługuje się ok. 5 mln osób. Oprócz Litwy językiem tym posługują się Litwini zamieszkujący na zachodzie Białorusi i północno-wschodniej Polsce (Suwalszczyzna), a także w Rosji, Łotwie oraz emigranci w USA, Kanadzie, Australii, Niemczech. Jest językiem urzędowym Litwy. Sapiehowie (lit. Sapiegos, brus Сапегі) – magnacki ród książęcy herbu Lis (odmienny) pochodzenia litewskiego. Krótka historia roduI RzeczpospolitaJeden z najpotężniejszych polskich rodów magnackich. Pierwsze wzmianki o protoplaście rodu – Semenie Sopiże (Sapaczu) pochodzą z lat 40. XV w; mimo wieloktotnych prób dziejopisów nie udało się udowodnić pochodzenia rodu od Sunigajły, który przystąpił podczas unii horodelskiej ze strony litewskiej do herbu Lis. Spośród czterech synów Semena potomstwo dwóch wymarło w drugim pokoleniu, dwóch pozostałych założyło dwie linie rodu, żyjące do tej pory – potomkowie Bohdana założyli linię starszą, różańską, zwaną też siewierską bądź czerejską (Sapiehowie-Różańscy), potomkowie Iwana – linię młodszą, kodeńską (Sapiehowie-Kodeńscy). Franciszek Stefan Sapieha herbu Lis (ur. przed 1661 – zm. 25 czerwca 1686 w Lublinie) – koniuszy wielki litewski, marszałek sejmu grodzieńskiego 1678-1679.
Akademia Rolnicza w Dublanach (obecnie Państwowy Lwowski Uniwersytet Rolniczy) – dawna polska uczelnia wyższa założona w 1856 roku w Dublanach koło Lwowa, obecnie ukraiński uniwersytet o profilu rolniczym. Jednym z najważniejszych twórców potęgi rodu w XVI w., poza założycielami linii, był kanclerz wielki litewski, Lew Sapieha (ur. 1557). Poprzez doskonałe gospodarowanie odziedziczonymi dobrami, świeżymi nadaniami królewskimi i odpowiednimi mariażami z rodzinami Chodkiewiczów, Hlebowiczów czy Połubińskich, ród Sapiehów pod rządami Lwa doszedł do pierwszego szeregu rodów Rzeczypospolitej. Aleksander Paweł Sapieha herbu Lis (ur. 8 września 1672, zm. 4 stycznia 1734 w Wilnie) – marszałek wielki litewski od 1699, marszałek nadworny litewski od 1692, marszałek Trybunału Litewskiego w 1709.
Kazimierz IV Andrzej Jagiellończyk, lit. Kazimieras I Andrius Jogailaitis (ur. 30 listopada 1427 w Krakowie, zm. 7 czerwca 1492 w Grodnie) – wielki książę litewski w latach 1440–1492, król Polski w latach 1447–1492. Jeden z najaktywniejszych polskich władców, za panowania którego Korona, pokonując zakon krzyżacki w wojnie trzynastoletniej, odzyskała – po 158 latach – Prusy Królewskie, a dynastia Jagiellonów stała się jednym z czołowych domów panujących w Europie. Zdecydowany przeciwnik magnaterii przyczynił się do wzmocnienia znaczenia Sejmu i sejmików, co jednak stało się z krzywdą dla mieszczaństwa. Jako że synowie Lwa nie pozostawili potomków, fortuna przeszła na potomstwo Jana Piotra, znanego z Potopu H. Sienkiewicza hetmana Pawła Jana i jego synów Kazimierza Jana i Benedykta Pawła. Ci dwaj ostatni doprowadzili do zebrania w swoich rękach praktycznie wszystkich ważniejszych urzędów w Wielkim Księstwie, co doprowadziło do wybuchu niezadowolenia społecznego i powstania. Potęga Sapiehów została złamana w bitwie pod Olkiennikami w roku 1700. Był to szczyt potęgi rodu. Lew Sapieha (biał. Леў Сапега), herbu Lis (ur. 4 kwietnia 1557, zm. 7 lipca 1633) – hetman wielki litewski od 1625, kanclerz wielki litewski w latach 1589-1623, marszałek sejmu zwyczajnego w Warszawie w 1582 r., podkanclerzy litewski od 1589 r., wojewoda wileński od 1621, sekretarz królewski, pisarz wielki litewski od 1581 r., starosta słonimski, brzeski, mohylewski.
Kazimierz Jan Paweł Sapieha herbu Lis, (ur. 1637 lub 1642, zm. 13 marca 1720 w Grodnie) – wojewoda wileński, hetman wielki litewski, hetman polny litewski, podskarbi nadworny litewski. W wieku XVIII ród Sapiehów pracował nad odzyskaniem utraconych wpływów i dóbr, nie osiągając jednak poprzedniej potęgi. Podczas wojny północnej Sapiehowie stanęli w większości po stronie Karola XII i Stanisława Leszczyńskiego. Także za Leszczyńskim stanęli podczas podwójnej elekcji roku 1733. Duża część rodu brała aktywnie udział w wydarzeniach konfederacji barskiej. W czasie obrad Sejmu Wielkiego większość Sapiehów, z wyjątkiem Kazimierza Nestora, pozostała wobec projektów konstytucji sceptyczna. Rada Państwa (niem. Reichsrat) – istniejący w latach 1861–1918 parlament austriacki, od 1867 obejmujący wyłącznie austriacką część monarchii austro-węgierskiej – tzw. Przedlitawię.
III wojna północna (wielka wojna północna) toczyła się w latach 1700-1721 pomiędzy Danią, Rosją, Saksonią, Prusami i Hanowerem (od 1715) z jednej strony a Szwecją z drugiej. Rzeczpospolita formalnie pozostawała neutralna aż do 1704 roku, ale faktycznie znaczna część walk toczyła się na jej terytorium i jej kosztem już od 1700 roku. Zakończyła się podpisaniem pokoju w Nystad, w wyniku którego wzrosło znaczenie Rosji, a Szwecja utraciła status europejskiego mocarstwa. Podkreśleniem świetności rodu było uzyskanie tytułu książęcego. W 1700 r. Michał Franciszek Sapieha z linii różańskiej otrzymał tytuł książęcy od cesarza Leopolda I, który wygasł jednak już w roku nadania. W 1768 r. sejm polski w uznaniu zasług oraz niekwestionowanej potęgi przyznał tytuł książęcy dla całego rodu. Paweł Jan Sapieha (ur. 1 września 1860 w Gumniskach - zm. 31 maja 1934 w Siedliskach) - członek rodu magnackiego Sapiehów, pierwszy prezes Polskiego Czerwonego Krzyża.
Maria ze Zdziechowskich Sapieha (Sapieżyna) (ur. 1910, zm. 1 kwietnia 2009) – księżna, córka Jerzego Zdziechowskiego (ministra skarbu II RP), żona Jana Andrzeja Sapiehy, polska działaczka charytatywna, współzałożycielka i Prezydent Fundacji Ex Animo, działaczka Fundacji Ius et Lex. Od czasu powstania rodu do 1795 roku ród Sapiehów wydał m.in. nie licząc kilkudziesięciu osób piastujących wiele innych ważnych w czasie I Rzeczypospolitej urzędów. Okres rozbiorówUtraciwszy wpływy polityczne Sapiehowie posiadali dalej ogromne majątki, dzięki którym mogli działać w zmienionych realiach. Do ciekawszych postaci tego okresu należą: podróżnik i geolog Aleksander Antoni, założyciel Akademii Rolniczej w Dublanach Leon Ludwik, czy powstaniec listopadowy Eustachy Kajetan. W momencie uzyskania autonomii galicyjskiej wielu członków rodu powróciło do działalności politycznej, działając w ramach nie tylko Sejmu Krajowego, ale także władz centralnych w Wiedniu. Do najwybitniejszych polityków II połowy XIX w. należeli m.in. Adam Stanisław, Władysław Leon. Róża Maria Sapieha (ur. 19 stycznia 1921, zm. 2 września 1944 w Warszawie) - księżniczka, uczestniczka powstania warszawskiego w funkcji sanitariuszki. Była dobrze znaną okoliczną pięknością za czasów swojej młodości.
Paweł Maria Sapieha (ur. 17 maja 1900 w Siedliskach, zm. 1987 w Monachium) – zawodowy wojskowy, podpułkownik Armii Stanów Zjednoczonych, pracownik kontrwywiadu. Ciekawostką dotyczącą rodu w XIX w. jest związek z Sapiehami Pawła Edmunda Strzeleckiego, który fundusze na swoje podróże po Australii uzyskał zarządzając dobrami i pomagając spłacać ogromne długi księcia Franciszka Sapiehy. II RPW okresie międzywojennym z rodu Sapiehów wyróżniają się zdecydowanie dwie postacie: ministra spraw zagranicznych Eustachego Kajetana i arcybiskupa krakowskiego, Adama Stefana. Nie byli to jednak jedyni przedstawiciele rodu działający w tym okresie, warto wymienić także np. założyciela PCK, Pawła. Połubińscy (pierwotnie Połubeńscy) - ród kniaziowski (książęcy) pochodzenia litewskiego, który wziął swoje nazwisko od sioła Połubniki pod Lidą, najprawdopodobniej wcześniej zwanego Połubeńsk, albo od sioła Poliubicze (Połubica) w Brzeskiem, które zostało w 1503 roku nadane kniaziowi Wasylowi Andrzejewicowi Połubeńskiemu, a które mogło być przedtem w posiadaniu jego przodków.
Paweł Edmund Strzelecki (ur. 20 lipca 1797 w Głuszynie k. Poznania, zm. 6 października 1873 w Londynie) – polski podróżnik, geolog, geograf, badacz i odkrywca. 1939 i późniejRok 1939 był końcem rodu Sapiehów na terenie Polski. Ostatnim wybitnym członkiem rodu przebywającym na stałe w Polsce, przeciwstawiającym się dwóm największym reżimom XX w., był kardynał Adam Stefan Sapieha, zmarły w roku 1951. Pozostała część rodu była zmuszona w trakcie działań wojennych do opuszczenia kraju. Wielu Sapiehów poległo, a do najciekawszych postaci polskiego ruchu oporu należał m.in. delegat AK na Węgry, Andrzej Józef Sapieha. Michał Ksawery Sapieha herbu Lis (ur. 3 grudnia 1735 w Wysokiem - zm. 24 listopada 1766 w Białymstoku) – generał major wojsk I Rzeczypospolitej, krajczy wielki litewski.
Hôtel Lambert – powstały w 1831 roku monarchistyczny obóz konserwatywno-liberalny działający na emigracji po powstaniu listopadowym, skupiał głównie bogate kręgi społeczeństwa Wielkiej Emigracji. Politycznie opierał się na postanowieniach Konstytucji 3 Maja. Liczył na interwencję państw zachodnich w sprawie polskiej. Kierował nim ks. Adam Jerzy Czartoryski, a po jego śmierci syn Władysław Czartoryski. Nazwa wzięła się od siedziby księcia w Paryżu, pałacu znajdującego się na Wyspie św. Ludwika. Obecnie żyjący członkowie rodu przebywają przeważnie na stałe poza granicami kraju. Z obu linii żyje ok. 20 osób. Członkowie roduPokolenie 1Pokolenie 2Pokolenie 3Pokolenie 4Pokolenie 5Pokolenie 6Pokolenie 7Pokolenie 8Pokolenie 9Pokolenie 10Pokolenie 11Pokolenie 12Pokolenie 13Pokolenie 14Pokolenie 15BibliografiaKsiążę Eustachy Kajetan Sapieha ks. h. Lis (ur. 7 sierpnia 1797 w Werkach pod Wilnem, zm. 16 listopada 1860 w Paryżu) – polski szlachcic, powstaniec listopadowy, emigrant.
Australia (Związek Australijski, Commonwealth of Australia) – kraj położony na półkuli południowej, obejmujący najmniejszy kontynent świata, wyspę Tasmanię i inne znacznie mniejsze wyspy na Oceanie Indyjskim i Spokojnym. Australia na powierzchni nie sąsiaduje z żadnym krajem, natomiast poprzez morza krajami sąsiadującymi z Australią na północy są: Indonezja, Timor Wschodni i Papua-Nowa Gwinea; na północnym wschodzie: Wyspy Salomona, Vanuatu oraz Nowa Kaledonia; na południowym wschodzie: Nowa Zelandia. Australia jest jedynym państwem, które jest również kontynentem.
Czy wiesz że...? beta Sejm Czteroletni (Sejm Wielki) – sejm zwołany 6 października 1788 za zgodą cesarzowej Rosji Katarzyny II w Warszawie, obradujący do 29 maja 1792 pod węzłem konfederacji pod laską marszałka konfederacji koronnej Stanisława Małachowskiego i marszałka konfederacji Wielkiego Księstwa Litewskiego Kazimierza Nestora Sapiehy mający na celu, w zamyśle organizatorów, przywrócenie pełnej suwerenności i przyśpieszenie rozwoju gospodarczego Rzeczypospolitej. Od grudnia 1790 obradował w podwojonym składzie. Wliczając króla i senatorów na Sejmie Czteroletnim obradowały łącznie 483 osoby.
Kazimierz Leon Sapieha, herbu Lis, (ur. 28 maja 1697, zm. 20 maja 1738) – generał artylerii litewskiej w latach 1725-1738, od 1735 wojewoda brzeskolitewski, w 1735 odznaczony Orderem Orła Białego.
Ignacy Piotr Sapieha herbu Lis (ur. przed 1721, zm. 1758) – podskarbi nadworny litewski, wojewoda mścisławski; syn Władysława, brat Karola Józefa, ojciec Józefa, Franciszka Ksawerego i Kajetana Michała.
Adam Stefan Stanisław Bonifacy Józef Sapieha herbu Lis, oficjalnie Adam Stefan Sapieha (urodzony 14 maja 1867 w Krasiczynie, zmarły 23 lipca 1951 w Krakowie) – arcybiskup metropolita krakowski, kardynał, książę siewierski, senator I kadencji w II Rzeczypospolitej Polskiej. Przez historyków uznawany za jedną z czołowych postaci w dziejach Kościoła polskiego I połowy XX wieku. Nazywany Księciem Niezłomnym.
Adam Zygmunt książę Sapieha-Kodeński z Krasiczyna herbu Lis (ur. 2 maja 1892 w Heluan, zm. 20 października 1970 w Brukseli) – lotnik, porucznik rezerwy kawalerii Wojska Polskiego.
Michał Franciszek Sapieha herbu Lis, (ur. 1670, zm. 19 listopada 1700 posiekany w zimnej krwi zaraz po bitwie pod Olkienikami) – koniuszy wielki litewski, generał armii litewskiej od 1698 r.
Książę Eustachy Seweryn Sapieha (ur. 7 sierpnia 1916 w Spuszy koło Grodna, zm. w 2 marca 2004 w Nairobi) – zawodowy myśliwy, porucznik kawalerii Wojska Polskiego, historyk rodu Sapiehów. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |