Saragossa - Polski Serwis Naukowy

Bazylika Nuestra Señora del Pilar

El Palacio de La Aljafería

Saragossa (hiszp. Zaragoza) – miasto w północno-wschodniej Hiszpanii, przy ujściu rzeki Huerva i Gallego do Ebro, 700 tysięcy mieszkańców (2010), piąte co do wielkości miasto Hiszpanii. Stolica regionu Aragonia i prowincji Saragossa. Ośrodek przemysłowy, handlowy, naukowy, kulturalny i turystyczny.

Swebowie (Swewowie) - związek plemion Germanów (tak opisuje ich Tacyt), który mógł zostać stworzony przez Ariowista w związku z jego wyprawą do Galii na pomoc Sekwanom.
Wandalowie – grupa plemion wschodniogermańskich, zamieszkująca przed Wielką wędrówką ludów Europę Środkową. W noc sylwestrową 406 roku wraz ze Swebami i Alanami przekroczyli zamarznięty Ren w pobliżu Moguncji, po czym przez trzy lata pustoszyli Galię. W trakcie dalszej wędrówki po Cesarstwie dotarli do Północnej Afryki, gdzie po zdobyciu Kartaginy założyli swoje własne państwo (429). Przetrwało ono sto lat i zostało ostatecznie podbite przez Cesarstwo Bizantyjskie w latach 533-534.

Obecna nazwa miasta pochodzi od łacińskiego Caesaraugusta, po zdobyciu miasta w VIII w. Maurowie przekształcili ją na Medina Albaida Sarakosta, a Hiszpanie po odbiciu miasta zmodyfikowali na Zaragoza (w języku kastylijskim i aragońskim).

16 km na zachód od Saragossy znajduje sie port lotniczy Saragossa (IATA: ZAZ, ICAO: LEZG), który słuzy jako lotnisko cywilne i baza Hiszpańskich Sił Powietrznych. Lotnisko jest wykorzystywane przez NASA jako lądowisko awaryjne dla promów kosmicznych w przypadku TAL (Transoceanic Abort Landing).

Historia

Osada założona przez Iberów o.k. 25 r. p.n.e. (Salduba), później kolonia rzymska (Caesaraugusta) nazwana na cześć Cezara Oktawiana Augusta jego imieniem

Od V w. zajmowana kolejno przez Wandalów, Swewów i Wizygotów

Od 714 w rękach Maurów, w 778 oblegana przez Karola Wielkiego

Od 1039 stolica państwa muzułmańskiego,którym władała dynastia Beni-Kasim. Miasto było wówczas przystanią naukowców i poetów. Chrześcijański bohater Cyd (El Cid) walczył od 1085 przez pięć lat, jako najemny dowódca wojsk mauretańskich, odnosząc wiele zwycięstw w wojnach przeciwko chrześcijanom

W 1118 zdobyta przez Alfonsa I Walecznego i ustanowiona stolicą Aragonii aż do zjednoczenia z Kastylią przez małżeństwo Ferdynanda Aragońskiego z Izabelą Kastylijską w 1479

Od 1318 siedziba arcybiskupstwa

XIV-XVI wiek - ważny ośrodek handlowy i przyśpieszony rozwój miasta

W 1529 układ hiszpańsko-portugalski o podziale stref wpływów, dopełnienie traktatu z 1494 z Tordesillas

W latach 1808 i 1809 dwukrotnie oblegana i po niezwykle zaciętej obronie pod dowództwem generała J. Palafoxa zdobyta przez wojska napoleońskie. U boku Francuzów walczyły oddziały polskiej Legii Nadwiślańskiej pod dowództwem J.Chłopickiego

W czasie hiszpańskiej wojny domowej 1936-39 opanowana przez wojska generała Franco

W sierpniu i wrześniu 1937 operacja zaczepna wojsk republikańskich, w której wyróżniła się polska XIII Brygada im. Jarosława Dąbrowskiego. Głównych celów, tj. zdobycia Saragossy i odciążenia Frontu Północnego nie osiągnięto.

Zabytki

Nuestra Señora del Pilar - bazylika o czterech wieżach i jedenastu kopułach, zbudowana na przełomie XVII/XVIII w. We wnętrzu wspaniały ołtarz z ozdobną galeryjką. W kaplicy otoczona wielką czcią figura Najśw. Marii Panny na Kolumnie (El Pilar). Ukazała się podobno św. Jakubowi w 40 r. Na suficie freski Goyi. Katedra jest celem wielu pielgrzymek, szczególnie połączonych z Fiesta de la Raza, uroczystościami przypominającymi odkrycie Ameryki (12 października).

La Catedral del Salvador (La Seo) - stara katedra, jej budowę rozpoczęto w XII w. a zakończono w XVII w. Wskutek długiego okresu budowy dostrzega się wiele stylów: od gotyku i mauretańskiego do baroku. We wnętrzu piękna krata w prezbiterium oraz gotyckie stalle. Wśród rzeźb głównego ołtarza widnieją postacie Krzyżaków.

La Lonja - giełda, renesansowa budowla z XVI w. Wewnątrz wspaniałe reliefy i ornamenty kamienne. W architekturze budynku widać wpływy florenckie.

El Palacio de La Aljafería - alkazar z XI wieku, znacznie przebudowany w następnych stuleciach. Zachowały się mauretański dziedziniec, meczet, pałac królów katolickich. Siedziba Las Cortes de Aragón - Kortezów Aragonii (lokalny parlament). Najokazalszy obiekt mauretański poza Andaluzją.

Puente de Piedra - siedmiołukowy most nad rzeką Ebro (z XV wieku)

ruiny rzymskie - z rzymskiego okresu dziejów miasta zachowały się resztki murów, teatru, łaźni, forum oraz portu rzecznego.

Opel Corsa – seria małych samochodów miejskich koncernu General Motors, których pierwsza generacja zadebiutowała w 1982 roku. Obecnie są produkowane modele kolejnych generacji.
National Aeronautics and Space Administration (NASA) (pl. Narodowa Agencja Aeronautyki i Przestrzeni Kosmicznej) – agencja rządu Stanów Zjednoczonych odpowiedzialna za narodowy program lotów kosmicznych, ustanowiona 29 lipca 1958 r. na mocy National Aeronautics and Space Act.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)