Schronisko PTTK na Magurce Wilkowickiej

Na mapach: 49°46′36″N 19°07′49″E / 49.77667, 19.13028

Pocztówka wydana przez Beskidenverein przed I wojną światową – w środku schronisko na Magurce

Schronisko PTTK na Magurce Wilkowickiej położone jest na wysokości 909 m n.p.m. w paśmie magurskim Beskidu Małego. Jest to jedno z dwóch tego typu schronisk w tej części Beskidu.

Pomysł założenia Towarzystwa Tatrzańskiego był rozważany wśród miłośników Tatr już w 1871. Założono je początkowo jako Galicyjskie Towarzystwo Tatrzańskie 3 sierpnia 1873. Po ustanowieniu statutu Towarzystwo zostało zarejestrowane 19 marca 1874 z siedzibą w Nowym Targu. W maju 1874 zmieniło nazwę na Towarzystwo Tatrzańskie i przeniosło swoją siedzibę do Krakowa.

Beskid Mały (513.47) – pasmo górskie w Polsce, stanowiące część Beskidów Zachodnich, mające charakter wyspy górskiej o długości ok. 35 km i szerokości ok. 10 km.

Historia

Schronisko wybudowała sekcja bielska niemieckiej organizacji turystycznej Beskidenverein. Uroczyste otwarcie miało miejsce 27 września 1903 roku. Drewniany budynek z odkrytą werandą od frontu posiadał 5 pokoi gościnnych z 24 miejscami noclegowymi i rozbudowaną część gastronomiczną. Był popularnym celem niedzielnych wycieczek Niemców z Bielska i Białej.

Magurka Wilkowicka (niem. Josefsberg – od pobliskiego źródełka św. Józefa; 909 m n.p.m.) – czwarty co do wysokości szczyt Beskidu Małego, pod względem administracyjnym znajdujący się na pograniczu Wilkowic i Międzybrodzie Bialskiego. Na szczycie nadajnik radiowo-telewizyjny, duża polana wraz ze sceną oraz schronisko górskie PTTK założone przez Beskidenverein w 1903 r. (Erzherzogin Maria Theresia – Schutzhaus auf dem Josefsberg). Schronisko dwukrotnie spłonęło i dwukrotnie je odbudowano. Dzisiejszy budynek schroniska stoi w innym miejscu niż poprzednie. Po II wojnie światowej przejęło je PTT, a następnie PTTK – ostatni większy remont odbył się w latach 1972–1974.

Międzybrodzie Bialskie – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie żywieckim, w gminie Czernichów, położona na zachodnim brzegu Jeziora Międzybrodzkiego - na lewym brzegu Soły, w dolinach potoków: Ponikiew, Duża i Mała Żarnówka, na stokach Rogacza, Magurki Wilkowickiej i Hrobaczej Łąki.

Zaledwie w dwa lata po otwarciu schronisko spłonęło. Zostało odbudowane w ciągu następnego roku i uroczyście otwarte 18 sierpnia 1907 r. Wówczas obiekt otrzymał nazwę Erzherzogin Maria Theresia – Schutzhaus auf dem Josefsberg, na cześć małżonki arcyksięcia Fryderyka Habsburga, księcia cieszyńskiego, który był aktywnym mecenasem niemieckiej organizacji. Cieszył się dużą popularnością z powodu bliskości Bielska i łatwej dostępności. Jego znaczenie wzrosło, gdy jeszcze w tym samym roku Niemcy z bielskiego Beskidenvereinu założyli klub narciarski "Wintersportklub": na podszczytowych polanach Magurki jego członkowie trenowali jazdę na nartach, a na niewielkiej skoczni położonej poniżej schroniska, przy zejściu w kierunku Rogacza - skoki.

Beskidenverein, Beskiden-Verein, Beskiden Verein (pol. Towarzystwo Beskidzkie) – niemiecka organizacja turystyki górskiej założona w 1893. Była pierwszą organizacją działająca na terenie polskich Beskidów; Polskie Towarzystwo Tatrzańskie założono w 1873, ale długo ograniczało swoją działalność do Tatr, czeska Pohorská jednota "Radhošť" aktywna była w Beskidach należących obecnie do Czech.

Beskidy (cz., słow. Beskydy, ukr. Бескиди, ang. Beskids, niem. Beskiden) – grupa pasm górskich w Karpatach Zewnętrznych rozciągająca się od rzeki Beczwy na zachodzie (Czechy) po rzekę Czeremosz (Ukraina) na wschodzie. Szerokość pasma Beskidów wynosi ok. 50-70 km, a ich długość ok. 600 km.

Frekwencja w schronisku w pierwszych latach jego funkcjonowania wyglądała następująco:

1903 – 307 osób

1904 – 1678 osób

1905 – 1087 osób

1906 – 2660 osób

1907 – 3157 osób

1908 – 2143 osoby

1909 – 3533 osoby

W 1912 r. schronisko ponownie strawił pożar. Na jego miejscu wybudowano nowy obiekt, już murowany, na wysokim podpiwniczeniu, oddany do użytku w 1913 r. Posiadał on 64 miejsca noclegowe w 9 pokojach i jednej zbiorowej sali noclegowej, a także osobny pokój do dyspozycji Zarządu Beskidenvereinu. Był komfortowo jak na owe czasy wyposażony, posiadał nawet osobną suszarnię odzieży i przechowalnię sprzętu narciarskiego.

Wilkowice – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie bielskim, siedziba władz gminy Wilkowice. Powierzchnia sołectwa wynosi 1750 ha, a liczba ludności 6496, co daje gęstość zaludnienia równą 371,2 os./km².

Skróty: n.p.m. – nad poziomem morza oraz m n.p.m. – metry nad poziomem morza używane są przy mierzeniu wysokości bezwzględnej danego obiektu na Ziemi. Określa punkt odniesienia, którym jest średni poziom morza.

Po II wojnie światowej przejęło je PTT, a następnie PTTK – ostatni większy remont odbył się w latach 1972-1974.

Szlaki turystyczne

z Wilkowic – 2,15 godz.

ze Straconki Kościół – 1,15 godz.

ze Straconki Kościół – 2,15 godz.

z Międzybrodzia Bialskiego – 2,30 godz.

z Przełęczy Przegibek – 1,00 godz.

z Czernichowa – 2,15 godz.

z Mikuszowic Krakowskich (w Bielsku-Białej) – 2,30 godz.

z Wilkowic – 1,40 godz.

potem

lub

– 1,30/1,45 godz.

Do schroniska prowadzi również droga asfaltowa z Wilkowic.

Zobacz też

Beskidy

Przypisy

J. Gąstoł, Beskidenverein a turystyka polska (Cz.I), "Wierchy" 1977, s. 163
Barański Mirosław J.: Schronisko PTTK na Magurce Wilkowickiej, wyd. "Karpaty" Sp. z o.o., Nowy Sącz (2004)

Linki zewnętrzne

Schronisko na Magurce Wilkowickiej. [dostęp 2010-04-14].

Dzieje schroniska na Magurce Wilkowickiej. [dostęp 2010-04-14].