Sidi uld Szajch Abdallahi - Polski Serwis Naukowy

Sidi Muhammad uld Szajch Abdallahi, arab. سيدى محمد ولد الشيخ عبد الله, fr. Sidi Mohamed Ould Cheikh Abdallahi (ur. 1938 w Alak) – mauretański polityk, od 19 kwietnia 2007 do 6 sierpnia 2008 sprawował urząd prezydenta Mauretanii. Obalony przez wojskowy zamach stanu.
Junta, hunta - określenie pochodzące z języka hiszpańskiego oznaczające pierwotnie związek lub radę. Obecnie powszechnie stosowane głównie w odniesieniu do krajów Ameryki Łacińskiej, w których władza wojskowa przejęła rządy na drodze zbrojnego zamachu stanu. Określenie używane również w odniesieniu do dyktatur wojskowych w innych państwach (jak np. w Grecji pod rządami Czarnych pułkowników, czy w Portugalii po Rewolucji goździków).

Moktar uld Daddah (arab. مختار ولد داده) (ur. 25 grudnia 1924, zm. 14 października 2003) – pierwszy prezydent Mauretanii od 28 listopada 1960, gdy Mauretania uzyskała niepodległość od Francji do 10 lipca 1978, gdy został obalony przez wojskowy zamach stanu.

Biografia

Abdallahi pełnił funkcję ministra gospodarki narodowej w latach 1971-1978, w czasie rządów w Mauretanii Moktara uld Daddaha. Jako minister był zaangażowany w proces nacjonalizacji kopalń żelaza oraz ustanowienie mauretańskiej waluty – ugiji. Po ustąpieniu z urzędu, w lipcu 1978 został aresztowany, będąc zatrzymanym aż do 1979.
Unia Afrykańska (UA) – organizacja międzynarodowa o charakterze politycznym, wojskowym i gospodarczym, obejmująca swym zasięgiem wszystkie państwa afrykańskie (oprócz Maroka) powołana w miejsce Organizacji Jedności Afrykańskiej 9 lipca 2002 roku na szczycie w Durbanie.

Mauretania (arab. موريتانيا Muritanija, nazwa oficjalna Islamska Republika Mauretańska arab. الجمهورية الإسلامية الموريتانية Al-Dżumhurija al-Islamija al-Muritanija) – państwo w północno-zachodniej Afryce, nad Atlantykiem. Graniczy z Senegalem, Mali, Algierią i Saharą Zachodnią, znaczną część kraju stanowią pustynne terytoria saharyjskie.

W czasie rządów Maawijego uld Sid'Ahmada Taji, w latach 1986 do 1987 Abdallahi był ministrem zasobów wodnych, a następnie ministrem rybołówstwa. Jednak po roku Taya aresztował Abdallahiego, oskarżając go o korupcję podczas pełnienia drugiego urzędu.
Wybory prezydenckie 2007

W lipcu 2006 Abdallahi ogłosił zamiar kandydowania w wyborach prezydenckich zapowiedzianych na marzec 2007, pierwszych demokratycznych wyborach w Mauretanii od czasu uzyskania niepodległości w 1960.

Język arabski – język należący do południowej grupy języków semickich, zapisywany alfabetycznym pismem arabskim od strony prawej do lewej. Kod ISO 639-3: ar/ara

Zamach stanu w Mauretanii w 2008 roku - zamach stanu, dokonany w Mauretanii 6 sierpnia 2008 przez grupę wojskowych pod wodzą Muhammada uld Abd al-Aziza. W jego wyniku obalony został demokratycznie wybrany prezydent Sidi uld Szajch Abdallahi, a władzę przejęła Rada Państwa.

W kampanii wyborczej występował jako kandydat niezależny, lecz postrzegany był przez opozycję i obserwatorów jako kandydat rządzącej junty Wojskowej Rady Sprawiedliwości i Demokracji, która zamierzała przekazać władzę przyszłemu prezydentowi.
Koalicja Sił na rzecz Demokratycznych Zmian, która wygrała wybory parlamentarne w listopadzie i grudniu 2006, zaapelowała nawet do międzynarodowych organizacji, m.in. Unii Afrykańskiej, oskarżając juntę o prowadzenie otwartej kampanii na rzecz konkretnego kandydata, poprzez rozmaite metody, m.in. wywieranie nacisku na wpływowych lokalnych polityków w celu zapewnienia poparcia Abdallahiemu.
Areszt domowy – bardziej lub mniej formalnie stosowany środek prawny polegający na pozbawieniu wolności, z tym że pozbawiona wolności osoba przebywa we własnym mieszkaniu (domu) lub miejscu, gdzie warunki nie odbiegają od panujących w domu mieszkalnym (może to być specjalnie przeznaczona do tego celu rezydencja). Osoba pozostająca w areszcie domowym nie może opuszczać miejsca pobytu (lub może to robić pod ścisłą kontrolą), często ma też ograniczone prawo przyjmowania odwiedzin oraz prowadzenia korespondencji.

W pierwszej turze wyborów 11 marca 2007 Abdallahi zajął pierwsze miejsce, zdobywając prawie 25% głosów poparcia. Drugie miejsce z wynikiem 20,7% zajął Ahmad uld Daddah. W drugiej turze 25 marca 2007 ponownie zwyciężył Abdallahi zdobywając 53% głosów. Objął urząd 19 kwietnia 2007.
Zamach stanu 2008

4 sierpnia 2008 25 z 49 deputowanych oraz 24 z 45 senatorów proprezydenckiej partii ADIL ogłosiło opuszczenie szeregów tej partii, co spowodowało utratę większości parlamentarnej przez rząd premiera al-Waghafa. O zaplanowanie tego posunięcia jedna z mauretańskich partii już w czerwcu 2008 oskarżała szefa prezydenckiej straży bezpieczeństwa generała Muhammada uld Abd al-Aziza.
Rano 6 sierpnia 2008 prezydent Sidi uld Szajch Abdallahi odwołał ze stanowiska szefa strazy prezydenckiej Abd al-Aziza wraz z kilkoma innymi wojskowymi. W tym samym dniu generał Abd al-Aziz zainicjował zamach stanu, zajmując pałac prezydencki w Nawakszucie. Prezydent i premier Jahja uld Ahmad al-Waghaf zostali zatrzymani. W swoim oświadczeniu Abd al-Aziz ogłosił unieważnienie dekretu prezydenta o odwołaniu straży bezpieczeństwa oraz objęcie przywództwa w nowej Radzie Państwa. 11-osobowa Rada Państwa ogłosiła Abdallahiego "byłym prezydentem" i zapowiedziała przeprowadzenie nowych wyborów prezydenckich "tak szybko jak to możliwe".
Prezydent Abdallahi został uwolniony z aresztu domowego dopiero 21 grudnia 2008.
Przypisy

"Ex-minister wins Mauritania poll", BBC News, 26 marca 2007.

"Le parti au pouvoir en Mauritanie perd sa majorité au parlement", APA, 4 sierpnia 2008.

"Chantage au coup d’Etat", Union des Forces de Progres, 28 czerwca 2008.

"Zamach stanu w Mauretanii. Władza w rękach strażników", gazeta.pl, 6 sierpnia 2008.

"Mauritania forces stage coup after officers sacked", washingtonpost.com, 6 sierpnia 2008.

"Troops stage coup in Mauritania", BBC News, 6 sierpnia 2008.

"Mauritanian junta promises polls", BBC News, 7 sierpnia 2008.

"Mauritania frees deposed leader", BBC News, 21 grudnia 2008.

Linki zewnętrzne

Profil, CIDOB Foundation.