Sidney Godolphin, 1. hrabia Godolphin

Sidney Godolphin, 1. hrabia Godolphin, malował Godfrey Kneller

Sidney Godolphin, 1. hrabia Godolphin (ur, ok. 1645, zm. 15 września 1712) był wpływowym politykiem brytyjskiem od lat siedemdziesiątych XVII wieku do pierwszej dekady XVIII wieku. Wielokrotnie pełnił funkcję Lord High Treasurer; 1684-85, 1690-97, 1700-1701, 1702-1710. Był jednym z liderów partii Torysów.

Jakub II, ang. James II (ur. 14 października 1633, zm. 16 września 1701) – od 1685 król Anglii oraz król Szkocji jako Jakub VII (szk.-gal. Seumas VII). Młodszy syn Karola I i Henrietty Marii Burbon, córki Henryka IV, króla Francji, brat i następca Karola II, ostatni katolicki król Anglii i ostatni król, który rządził w sposób absolutny.

John Churchill książę Marlborough, ang. John Churchill, 1st Duke of Marlborough (ur. 26 maja 1650, zm 16 czerwca 1722) – jeden z najwybitniejszych dowódców w historii świata, wódz naczelny wojsk brytyjskich. Praprzodek Winstona Churchilla.

1645-1679

Pochodził ze starej rodziny z Kornwalii. Po restauracji monarchii Karol II Stuart uczynił go swym faworytem. Godolphin wszedł wtedy do parlamentu z kornwalijskiego okręgu Helston. Choć rzadko bywał na zebraniach, uchodził za jednego z najlepszych znawców polityki i ekonomii. W marcu roku 1679 zasiadł w Privy Council. Odtąd on, wicehrabia Hyde (potem hr. Rochester) i Robert Spencer, 2. hrabia Sunderlandu decydowali o losach królestwa.

William Szekspir (ang. William Shakespeare; ur. prawdopodobnie 23 kwietnia 1564, data chrztu: 26 kwietnia 1564, miejsce ur. Stratford-upon-Avon, zm. 23 kwietnia 1616 tamże) – angielski poeta, dramaturg, aktor. Powszechnie uważany za jednego z najwybitniejszych pisarzy literatury angielskiej oraz reformatorów teatru.

Szambelan (fr. chambellan) – początkowo wysoko usytuowany urzędnik na dworze francuskim, następnie pozycja ta przyjęła się również na wielu innych dworach europejskich. Do Polski przeniesiony w czasach panowania Jana III Sobieskiego, a upowszechniony został przez Stanisława Augusta Poniatowskiego jako tytuł przede wszystkim honorowy. Polska doczekała się ok. 18 znamienitych szambelanów.

Margaret Blagge, żona Sidneya Godolphina, malował Matthew Dixon

1679-1690

Choć głosował za ustawą Exclusion Bill - przeciw dziedziczeniu tronu przez królewskiego kryptokatolickiego brata (Jakub II Stuart) w 1680, zachował swój urząd po nastaniu jego rządów (choć np. Sunderland został odwołany). We wrześniu 1684 został sekretarzem stanu północnego departamentu Baronem Godolphin of Rialton, i lordem skarbu, a także szambelanem królowej Marii Modeńskiej, a w końcu tak jak Rochester i Sunderland odzyskał fawory i wpływy w pełni.

Anna Stuart (ur. 6 lutego 1665, zm. 1 sierpnia 1714), od 8 marca 1702 r. do 1707 r. królowa Anglii, Szkocji i Irlandii, od 1707 r. królowa Wielkiej Brytanii i królowa Irlandii, pierwsza monarchini Wielkiej Brytanii. Była młodszą córką Jakuba II i jego pierwszej żony – lady Anny Hyde, młodszą siostrą królowej Marii II.

Lord Wielki Skarbnik (ang. Lord High Treasurer) - dawny angielski urząd państwowy, trzeci w hierarchii Wielkich Urzędników Państwowych. Lord Wielki Skarbnik stał na czele Skarbu Jego/Jej Królewskiej Mości. Od 1714 r. zarząd nad Skarbem sprawowany jest komisarycznie przez Lordów Komisarzy Skarbu (ang. Lords Commissioners of the Treasury). Pierwszym z nich jest zwykle premier rządu Jego/Jej Królewskiej Mości jako pierwszy lord skarbu (ang. First Lord of the Treasury). Drugim lordem skarbu (ang. Second Lord of the Treasury) jest zwykle Kanclerz Skarbu. Pozostali Lordowie Komisarze są zwykle rządowymi whipami w Izbie Gmin.

W roku 1688 negocjował z pretendentem protestanckim Wilhelmem III Orańskim, tak jak markiz Halifax i hrabia Nottingham, w imieniu Jakuba II. Po wstąpieniu Wilhelma na tron, zachował drobne stanowisko w ministerstwie skarbowym.

1690-1712

W marcu 1690 roku Godolphin przeszedł na emeryturę, lecz jeszcze w tym samym roku poproszono go o ponowne objęcie stanowiska Lorda Skarbu.

Od tego momentu on i wódz John Churchill, 1. książę Marlborough, sekretnie korespondowali z Jakubem we Francji. Torys Godolphin uwielbiał żonę Jakuba. Po wyjściu na jaw spisku Fenwicka w 1696 roku przeciw królowi Wilhelmowi, zrezygnował ze służby, lecz już w 1700 Torysi wygrali wybory i odzyskał swój urząd. Gdy rządziła Anna Stuart, jego dobrym duchem był faworyt królowej książę Marlborough, mimo iż Wig. W grudniu roku 1706 został hrabią.

Wigowie – angielskie stronnictwo polityczne powstałe w końcu XVII w. przeciw absolutyzmowi Stuartów. Pierwotnie (za ostatnich Stuartów) nazywano ich "petycjonistami", w odróżnieniu do broniących prerogatyw korony "abhorrers" – zalążka późniejszych torysów.

Utrata wpływów przez Marlborougha, pociągnęła za sobą dymisję Godolphina (7 sierpnia 1710 roku). Jego sprawie zaszkodziła mowa, którą wygłosił torys Henry Sacheverell i porównał Godolphina do szekspirowskiego negatywnego bohatera Volpone'a.

Godolphin był czarodziejem ekonomii. Marlborough popierał go, gdyż potrzebował dobrego finansisty u steru państwa i pieniędzy na wojnę. Trzeba przyznać, że inaczej niż np. Robert Walpole po nim F. Godolphin nie wzbogacił się na stanowiskach. Grał hazardowo w karty i wydawał pieniądze na walki kogutów. Po jego śmierci jego majątek wart był ledwie 12,000 funtów szterlingów.

Życie prywatne

Godolphin poślubił dnia 16 maja 1675 Margaret Blagge, której ojcem był Thomas Blagge, pobożną niewiastę, której życiorys napisał John Evelyn. The Life of Mrs Godolphin, zmarła rodząc jedynego syna Godolphina Francisa w 1678.

Źródła

Encyclopaedia Britannica, 1911