Singspiel (niem.: singspiel, pol.: komedio-opera) – utwór sceniczny oparty na tekście mówionym ze wstawkami muzycznymi, głównie pieśniami zwrotkowymi, prostymi ariami i nieskomplikowanymi partiami zespołowymi. Gatunek rozwinął się w Niemczech pod wpływem angielskiej opery balladowej i francuskiego wodewilu.

PoczÄ…tki w Lipsku

W 1747 roku Christian Felix Weisse (1726-1804), przez kilka lat ochmistrz młodego, bawiącego w Paryżu, arystokraty, znający angielski i francuski i zafascynowany francuską opera comique, dokonał przeróbki angielskiej opery balladowej The Devil to Pay. Sztuka z muzyką J. C. Standfussa zdobyła sobie wielką popularność i przyniosła szereg naśladownictw. Początkowo nowa forma muzyczna rozwinęła się w Lipsku. Współpraca Weissego i kompozytora Johanna Adama Hillera (1728-1804) zaowocowała na tamtejszej scenie 12. pogodnymi, zgrabnymi i melodyjnymi utworami, które przez około sto lat utrzymały się na scenach niemieckich, inspirując kolejne pokolenia twórców. W 1764 roku Weisse i Miller zadebiutowali krotochwilą Der Teufel ist lost, odnieśli potem sukcesy w Lottchen am Hofe, Die Liebe auf dem Lande (1768) i Die Jagd (1770), najpopularniejszej do Wolnego strzelca operze niemieckiej. Hiller korzystał nie tylko ze wzorów angielskich, ale i z francuskich wodewilów: Minette à la cour stała się wzorem dla Die Liebe auf dem Lande, a Le roi et le fermier Sedaine'a dla Die Jagd. Sukces Die Jagd przyniósł zalew singspielów Christiana Gottloba Neefe (1748-1798), Johanna André (1741-1799) czy Johanna Friedricha Reichardta (1752-1814).