Sklep - Polski Serwis Naukowy

Sklep z XV wieku

Uchodzący za najpopularniejszy i najdroższy sklep w Anglii – Harrods

Sklep – lokal użyteczności publicznej, obiekt handlowy, przeznaczony do detalicznej sprzedaży towarów. Z punktu widzenia marketingu jest to miejsce prowadzenia merchandisingu, czyli wpływania na zachowania klientów poprzez wystrój pomieszczenia i sposób prezentacji towarów.

Chociaż supermarkety rozpowszechniły się w Polsce w latach 90. XX wieku, istniały już w czasach PRL-u. Zwykle były nazywane wtedy domami towarowymi lub handlowymi. Najbardziej znane były DT "Centrum". Po przemianach ustrojowych i gospodarczych z 1989 roku do Polski zaczął napływać kapitał zagraniczny, którego znaczną część stanowiły sieci już istniejących na zachodzie Europy supermarketów. Inwestorzy zagraniczni zostali dodatkowo zachęceni znaczącymi ulgami podatkowymi.

Lek – każda substancja, niezależnie od pochodzenia (naturalnego lub syntetycznego), wprowadzana do organizmu w celu osiągnięcia pożądanego efektu terapeutycznego, lub w celu zapobiegania chorobie, podawana w ściśle określonej dawce. Lekiem jest substancja modyfikująca procesy fizjologiczne w taki sposób, że hamuje przyczyny lub objawy choroby, lub zapobiega jej rozwojowi. Określenie lek stosuje się też w stosunku do substancji stosowanych w celach diagnostycznych (np. metoklopramid w diagnostyce hiperprolaktynemii) oraz środków modyfikujących nie zmienione chorobowo funkcje organizmu (np. środki antykoncepcyjne).

Sklepy biorą nazwę od wielkości:

sklepik: placówka handlowa prowadzona przez właściciela, sklepikarza, ewentualnie z pomocą rodziny

sklep: tutaj pojawia się personel najemny: sprzedawca, dawniej subiekt, elegancko – ekspedient oraz kasjer

dom handlowy, dom towarowy, centrum handlowe: to już duże, czasem zajmujące kilkupiętrowy budynek przedsięwzięcie

supermarket: współczesna nazwa domu handlowego (zobacz: Supermarkety w Polsce)

hipermarket: supermarket o dużej powierzchni

Tradycyjnym wyposażeniem sklepu jest stół sklepowy (lada, kontuar), oddzielający sprzedawcę z towarem od klientów. Lada zabezpieczała towar przed kradzieżą ze strony klientów, a oddzielna kasa zabezpieczała gotówkę przed pazernością sprzedawcy. Z czasem zaczęto oszczędzać: sprzedawca obsługiwał klientów i przyjmował zapłatę, czyli pełnił również rolę kasjera. W celu dalszego obniżenia kosztów zlikwidowano ladę dopuszczając klientów do półek z towarem. W ten sposób powstał sklep samoobsługowy, czyli SAM. Skrajnym sposobem obniżenia kosztów jest wystawienie towarów w opakowaniach transportowych, bez wykładania ich na półki; sklep tego rodzaju to dyskont.

Militaria – wszelkiego rodzaju historyczne i kolekcjonerskie przedmioty związane z wojskiem i w niewielkim zakresie z dziedziną niewojskową (np. broń myśliwska).

Supermarket to w ścisłym znaczeniu sklep o bardzo dużej powierzchni, sprzedający szeroki asortyment towarów codziennego użytku, takich jak żywność, ubrania, kosmetyki, środki czyszczące itp.

Nazwa

Nazwa "sklep" pochodzi najprawdopodobniej od sklepienia, gdyż sklepy znajdowały się początkowo w piwnicach bądź na parterach kamienic, czyli w pomieszczeniach sklepionych (wyższe kondygnacje najczęściej posiadały stropy). Na takie pochodzenie nazwy wskazują również znaczenia słowa sklep w innych językach słowiańskich (po czesku "piwnica", po rosyjsku "grób", "krypta").

Samoobsługa – system sprzedaży stosowany w niektórych sklepach, a także na niektórych stacjach benzynowych oraz w niektórych placówkach gastronomicznych (głównie w barach), polegający na przeniesieniu na klienta części czynności związanych z wyborem i transportem wybranego produktu.

Księgarnia - przedsiębiorstwo handlowe zajmujące się detaliczną a czasami hurtową sprzedażą książek, a także innych wydawnictw i artykułów pokrewnych, niekiedy działalnością będące własnością osób fizycznych lub prawnych. 2)Jednostka operatywno - wykonawcza wchodząca w skład przedsiębiorstwa księgarskiego, będąca stałym punktem detalicznej sprzedaży książek i innych wydawnictw, dysponująca lokalem wyposażonym w odpowiednia urządzenia służące do ekspozycji i sprzedaży. Rodzaje księgarń: a) ogólnoasortymentowe, prowadzące sprzedaż książek z bieżącej produkcji wydawniczej. b) specjalistyczne, zajmujące się sprzedażą książek określonego rodzaju lub tematyki względnie stosując niektóre formy sprzedaży. Księgarnie specjalistyczne dzieli się ze względu na:

Podziały sklepów

Sklepy wyspecjalizowane w określonym rodzaju towaru biorą od niego nazwę; np. sklep spożywczy oferuje artykuły spożywcze. A oto kilka mniej oczywistych nazw polskich sklepów, z objaśnieniem co oferują:

antykwariat, antykwarnia – książki niedostępne w księgarniach z powodu wyczerpania nakładu, starodruki, również antyki

apteka – leki, lekarstwa, medykamenty

bławatny (przestarzałe) – tkaniny; od bławat (tkanina jedwabna koloru bławatnego, koloru bławatka)

butik (z fr. boutique) – odzież

cepelia – ludowe rękodzieło lub jego stylizacje (od przedsiębiorstwa CPLiA: Centrala Przemysłu Ludowego i Artystycznego)

cukiernia – słodycze, ciasta i torty

delikatesy – smakołyki i frykasy

desa – dzieła sztuki, antyki (od przedsiębiorstwa DESA)

drogeria – kosmetyki i materiały apteczne

skład galanterii – drobne ozdobne wyroby do użytku osobistego

herbaciarnia – herbata, kawa i artykuły z nimi związane (również z importu)

kiosk – minisklepik z różnymi rzeczami

kolonialny (przestarzałe) – towary importowane z krajów pozaeuropejskich (z kolonii)

księgarnia – z książkami

kwiaciarnia – rośliny, kwiaty, nawozy, doniczki

metalowy - z narzędziami

militarny – z akcesoriami militarnymi

monopolowy – z napojami alkoholowymi

ogrodniczy – z artykułami ogrodniczymi

papeteria (przestarzałe), papierniczy – materiały piśmienne

pasmanteria – artykuły służące do obszywania, wykańczania (mające postać pasma), nici, tasiemki, przybory do szycia

sam – sklep samoobsługowy

sex shop (również erotic shop) – z artykułami seksualnymi, erotycznymi i pornograficznymi

spożywczy – sklep z artykułami spożywczymi

ślubny – z artykułami ślubnymi i weselnymi

trafika – tytoń i przybory dla palaczy

warzywny – owoce i warzywa

zielarnia – artykuły medycyny naturalnej

Przypisy

Krystyna Długosz-Kurczabowa: Poradnia językowa PWN. PWN. [dostęp 2009-12-18].