|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
 RSS
Dodaj do:
Warto przeczytać: Pod koniec XX w. na rynku zaczęły pojawiać się materiały o "inteligentnych" właściwościach, zaliczane obecnie do grupy tzw. materiałów SMART ([i]smart[/i] (ang.) - sprytny). Nie istnieje jednoznaczna definicja tych substancji, ale przyjęło się, że ... Cukrzyca typu 2 u połowy diabetyków jest wykrywana dopiero, gdy pojawią się jej niebezpieczne powikłania, jak zawały i udary mózgu. Tymczasem, wczesne wykrycie choroby i ścisła kontrola poziomu glukozy od początku leczenia pozwalają prowadzić normalne życie - uważa... Starsze osoby, które nawykowo drzemią w ciągu dnia, mają podwyższone ryzyko zachorowania na cukrzycę typu 2 - wykazały badania chińsko-brytyjskie. Informację na ten temat podaje czasopismo "Sleep".
Fakt, że nie leczonej lub źle leczonej cukrzycy ... Nawet 6 mln Polaków może być zagrożonych cukrzycą typu 2, gdyż mają tzw. stan przedcukrzycowy. W dodatku, co najmniej 750 tys. chorych na cukrzycę nie ma świadomości choroby i nie leczy się - alarmowali diabetolodzy we wtorek na konferencji prasowej. Zainau... Dnia 27 sierpnia 2011 r. w Nijmegen, Holandia, odbędą się warsztaty nt. matematycznych witryn typu wiki.
Matematyka staje się dyscypliną coraz bardziej opartą na współpracy. Internet ułatwił rozproszone opracowywanie, przeglądanie i doskonalenie dużych dowodów, t...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
 Slup wojennyCzy wiesz że...? Działo uniwersalne - armata okrętowa, która spełnia zadania zarówno artylerii głównej lub średniej okrętu, jak i przeciwlotniczej (artyleria uniwersalna). Działo uniwersalne, dzięki wysokim kątom podniesienia luf i odpowiednim systemom kierowania ogniem, może zwalczać cele nawodne (naziemne) i cele powietrzne. Zależnie od wielkości okrętu, artylerię uniwersalną stanowią działa kalibrów od 57 - 76 mm, przez 100 mm, do 127 - 130 mm (sporadycznie 152 mm). Działa uniwersalne wywodzą się z dział przeciwlotniczych, a o ich odmiennej klasyfikacji decyduje spełniana funkcja; określane są też w uproszczeniu po prostu jako działa przeciwlotnicze. Bateria burtowa – dawny sposób umieszczenia dział na okręcie, polegający na ustawieniu ich na lawetach wzdłuż obu burt, skierowanych w przybliżeniu prostopadle do osi podłużnej okrętu. W ten sposób działa mogły strzelać tylko do celu znajdującego się z boku okrętu, z niewielką możliwością zmiany kąta ostrzału w poziomie. Lufy dział wystawały na zewnątrz burt przez otwierane furty działowe. Po wystrzale działo wskutek odrzutu cofało się do wnętrza kadłuba, co umożliwiało załadowanie go od przodu. W celu zmniejszenia odrzutu działo było hamowane linami. Zasadniczym miejscem do ustawiania artylerii na okręcie były zakryte pokłady działowe, lecz mniejsze działa umieszczano także na odkrytych pokładach górnych, a na małych okrętach działa ustawiano tylko na pokładzie górnym. Ponieważ baterie znajdowały się przy obu burtach, najwyżej połowa artylerii okrętu mogła strzelać w kierunku jednej burty (w rzeczywistości bywało to nieco mniej niż połowa, gdyż czasami działa były montowane także w kierunku na dziób i rufę okrętu). Niewielkie działa były także montowane na nadburciach w sposób obrotowy. Indie, Republika Indii (w hindi, भारत – trl.: Bhārat wymowa ?/i, Bhārat Gaṇarājya, trb.: Bharat, Bharat Ganaradźja; ang. India, Republic of India) – państwo w Azji Południowej, zajmujące większość subkontynentu indyjskiego. 
 Slup (slup wojenny; ang. sloop-of-war) – klasa niewielkich okrętów, początkowo żaglowych, później o napędzie śrubowym, obecnie nieistniejąca. W okresie obu wojen światowych slupy stanowiły klasę okrętów eskortowych średniej wielkości. Nazwa tej klasy funkcjonowała głównie w krajach anglosaskich. Maszyna parowa to parowy silnik tłokowy. Czasem do maszyn parowych zalicza się pompy parowe powstałe przed silnikiem tłokowym. Za wynalazcę maszyny parowej uważa się Jamesa Watta, który w 1763 roku udoskonalił atmosferyczny silnik parowy zbudowany wcześniej przez T. Newcomena.
Okręt liniowy – nazwa historycznej najsilniejszej klasy okrętów artyleryjskich, wywodząca się od ich taktyki walki w szyku liniowym, w składzie floty liniowej. XVII-XIX wiekPoczątkowo slupy była to klasa niewielkich żaglowych okrętów, z okresu od końca XVII do połowy XIX wieku, zbliżona do korwet. Były to jednostki używane głównie do zadań pomocniczych przy flocie – łącznikowych, patrolowych, zaopatrzeniowych. Używane też były w ekspedycjach naukowych. Klasa slupów wyróżniana była głównie w krajach anglosaskich, natomiast w Europie kontynentalnej podobne okręty klasyfikowano raczej jako korwety. Działko przeciwlotnicze - popularne określenie automatycznych armat przeciwlotniczych o kalibrze od 20 mm do 37 mm (sporadycznie 40 mm), służących do zwalczania śmigłowców i nisko lecących samolotów a także słabo opancerzonych celów naziemnych i nawodnych oraz do zwalczania piechoty przeciwnika.
Okręt – zwykle uzbrojona jednostka pływająca w służbie państwa, tj. jego sił zbrojnych – marynarki wojennej pod banderą wojenną, przeznaczona do wykonywania zadań bojowych. Także duży statek. Zazwyczaj slupy były trzymasztowe, z ożaglowaniem rejowym (typu fregata). Istniały też slupy dwumasztowe, z takielunkiem brygu (określane też jako klasa okrętu „bryg”). Uzbrojenie slupów stanowiło 14-18 dział niewielkiego wagomiaru w baterii burtowej, ustawionych na odkrytym pokładzie górnym. Mina morska to środek walki morskiej, przeznaczony do rażenia podwodnej części kadłuba okrętu lub statku. Składa się z ładunku materiału wybuchowego umieszczonego w kulistym lub cylindrycznym kadłubie wodoszczelnym, wyposażonego w urządzenia zapalające i zabezpieczające.
Australia (Związek Australijski, Commonwealth of Australia) – kraj położony na półkuli południowej, obejmujący najmniejszy kontynent świata, wyspę Tasmanię i inne znacznie mniejsze wyspy na Oceanie Indyjskim i Spokojnym. Australia na powierzchni nie sąsiaduje z żadnym krajem, natomiast poprzez morza krajami sąsiadującymi z Australią na północy są: Indonezja, Timor Wschodni i Papua-Nowa Gwinea; na północnym wschodzie: Wyspy Salomona, Vanuatu oraz Nowa Kaledonia; na południowym wschodzie: Nowa Zelandia. Australia jest jedynym państwem, które jest również kontynentem. W pierwszej połowie XIX wieku obok żagli na slupach pojawiły się maszyny parowe, początkowo z napędem bocznokołowym, później z napędem śrubowym. Większymi okrętami żaglowymi tego okresu był: okręt liniowy i fregata; mniejszymi – szkuner i kuter. XX wiek
Klasa slupów pojawiła się ponownie podczas I wojny światowej. Nazwa ta była używana głównie w terminologii brytyjskiej, natomiast w Polsce okręty te często określa się jako eskortowce. Podobne okręty we Francji klasyfikowano jako awizo. HMAS "Yarra" – australijski slup wojenny (eskortowiec) zmodyfikowanego typu Grimsby z okresu II wojny światowej, służący w marynarce wojennej Australii w latach 1936-1942. Nosił znak taktyczny: U77. Służył przede wszystkim na Bliskim Wschodzie i na wodach południowo-wschodniej Azji, gdzie został zatopiony przez japońskie okręty 4 marca 1942.
Okręt podwodny – klasa okrętów przystosowanych do pływania pod wodą (potoczne, błędnie używane, określenie łódź podwodna jest rusycyzmem od Подводная лодка podwodnaja łodka). Klasa slupów wywodziła się z klasy kanonierek, mając podobną wielkość i charakterystyki, lecz była bardziej uniwersalna (na początku wojny brytyjskie kanonierki torpedowe zostały przeklasyfikowane na slupy). W 1915 Brytyjczycy rozpoczęli masową budowę slupów typu Flower, będących uniwersalnymi okrętami, przeznaczonymi do trałowania min, patrolowania, eskorty konwojów i walki z wynurzonymi okrętami podwodnymi. Były one budowane w oparciu o projekt kadłuba i technologię budowy statków handlowych, napędzane maszynami parowymi, przez co były tanie w budowie i eksploatacji. Ich wyporność wynosiła 1200-1300 ton, prędkość 15-17 w., uzbrojenie: 1 lub 2 działa kaliber 102-120 mm i kilka lekkich działek. Fregaty typu Tribal (typ 81) – typ siedmiu brytyjskich fregat wielozadaniowych, opracowanych w latach 50. XX wieku dla Royal Navy. Okręty pełniły służbę w brytyjskiej marynarce wojennej do późnych lat 70. XX wieku. Trzy okręty (HMS "Gurkha", HMS "Tartar" i HMS "Zulu") przywrócono do służby w 1982 roku podczas wojny falklandzkiej, a dwa lata później sprzedano Indonezyjskiej Marynarce Wojennej.
Napęd kołowy statku (napęd łopatkowy) polega na zastosowaniu w charakterze pędnika obracających się kół łopatkowych, częściowo zanurzonych w wodzie. Od 1929 roku do służby w Wielkiej Brytanii i krajach Wspólnoty Brytyjskiej (Indiach i Australii) weszły nowo budowane slupy, najpierw typu Bridgewater, następnie Grimsby i innych. Były to wielozadaniowe okręty, przeznaczone w czasie pokoju do służby patrolowej i służby w koloniach, a podczas wojny do eskorty konwojów (zbliżoną klasą były francuskie awiza kolonialne). Okręty te wypełniały też zadania kanonierek, uczestnicząc m.in. w opanowaniu irańskich portów w sierpniu 1941 roku. Nowo budowane slupy były to okręty o wyporności 1000-1300 ton i prędkości 16-20 w. Uzbrojenie stanowiły 2-3 działa kalibru 102-120 mm i kilka działek przeciwlotniczych oraz wyrzutnie i miotacze bomb głębinowych. Trzy okręty typu Pelican były uzbrojone w aż 8 dział uniwersalnych kaliber 102 mm. Slupy typu Black Swan i slupy typu Modified Black Swan – dwa zbliżone konstrukcyjnie typy okrętów należących do klasy slupów z okresu II wojny światowej wykorzystywany przez Royal Navy i Royal Indian Navy. W latach 1939–1943 zwodowano trzynaście jednostek typu Black Swan, zaś w latach 1942–1945 – dwadzieścia cztery typu Modified Black Swans; budowa pięciu kolejnych została anulowana.
Bomba głębinowa to broń morska, przeznaczona do rażenia okrętów podwodnych znajdujących się w zanurzeniu. Do czasów II wojny światowej był to główny środek zwalczania okrętów podwodnych (ZOP), później jego rola malała i obecnie ma już raczej znaczenie historyczne. Kulminacją rozwoju tej klasy były okręty typu Black Swan – do 1945 roku zbudowano ich 32, były one uzbrojone w 6 dział uniwersalnych 102 mm. Miały wyporność 1250 t i prędkość 19-20 w. Wielkością i szybkością były one zbliżone do wprowadzonych w 1941 roku fregat, lecz dzięki silniejszemu uzbrojeniu, slupy były nieco bardziej uniwersalne. Z kolei zbliżone wielkością i uzbrojeniem do slupów niszczyciele eskortowe były nieco szybsze, część miała też uzbrojenie torpedowe. Trał morski – urządzenie holowane za trałowcem (lub helikopterem) służące, w zależności od typu, do odcinania liny kotwicznej miny (minliny) lub zniszczenia miny przez pobudzenie jej zapalnika i detonację na miejscu.
Śruba okrętowa – rodzaj pędnika o napędzie mechanicznym, jeden ze sposobów napędzania statku wodnego – przetwarza ruch obrotowy wału śrubowego na siłę naporu poruszającą statek. W latach 60. Brytyjczycy próbowali powrócić do terminu „slup” w trakcie budowy okrętów typu Tribal, bardziej uniwersalnych od ówczesnych fregat, lecz ostatecznie zakwalifikowano je jako fregaty. Zobacz też
Czy wiesz że...? beta Kanonierka - historyczna klasa okrętów artyleryjskich średniej lub małej wielkości. Kanonierki przeznaczone były przede wszystkim do ostrzeliwania celów lądowych, przybrzeżnej służby patrolowej i dozorowej, obrony wybrzeża, stawiania min i innych zadań pomocniczych.
I wojna światowa – pomiędzy od czasu wojen napoleońskich na kontynencie europejskim zakończony klęską Państw Centralnych, likwidacją mocarstw Świętego Przymierza i powstaniem w Europie Środkowej i południowej licznych państw narodowych. Mimo ogromu strat i wstrząsu nimi wywołanego wojna ta nie rozwiązała większości konfliktów, co doprowadziło do wybuchu II wojny światowej 21 lat po jej zakończeniu.
Awizo (fr. aviso) – klasa niewielkich okrętów, obecnie wyróżniana jedynie we Francji, skąd pochodzi nazwa klasy. Początkowo słowo to oznaczało niewielką łódź służącą do przesyłania poleceń i rozkazów, a w XIX wieku niewielki okręt służący do zadań łącznikowych i patrolowych lub służby kolonialnej. Klasa ta była wyróżniana pod tą nazwą również w w XIX wieku Niemczech (Aviso) i od XIX wieku do 1957 we Włoszech (avviso). Określenie to bywa używane także w odniesieniu do podobnych okrętów innych państw, w tym najmniejszych nieopancerzonych krążowników (odpowiada angielskiemu despatch vessel). W XX wieku w Marynarce Francuskiej jako awiza klasyfikowane były okręty wyróżniane na świecie jako patrolowce, korwety, eskortowce (slupy) lub kanonierki. XX-wieczne awiza włoskie to okręty odpowiadające eskortowcom, w 1957 przeklasyfikowane na fregaty.
Niszczyciel eskortowy - klasa średniej wielkości okrętów eskortowych, budowanych w czasie II wojny światowej. Po wojnie w USA do 1975 klasyfikowano w ten sposób fregaty.
HMS Speedy – brytyjski slup wojenny, który wszedł do służby w 1782. Okręt zasłynął w 1801 zdobyciem większego i silniej uzbrojonego okrętu "El Gamo".
Żaglowiec – statek wodny o napędzie żaglowym. Jednostka pływająca, której jedynym lub podstawowym czynnikiem napędowym jest jeden lub więcej żagli. Na danej jednostce przygotowanej do żeglugi zbiór wszystkich możliwych do zastosowania na niej rodzajów żagli stanowi jej aktualne ożaglowanie, przy czym nie wszystkie rodzaje tych żagli muszą być użyte jednocześnie. Podział żaglowców na rodzaje jest trudny i wielowątkowy, generalnie jednak żaglowce klasyfikuje się właśnie ze względu na ich żagle, a mówiąc dokładniej, na rodzaj osprzętu żaglowego, czyli takielunek, gdyż ten sam kadłub żaglowca może być rozmaicie otaklowany, co powoduje, że będzie on zaliczony do różnych klas.
Okręty eskortowe - zbiorcze określenie klas okrętów wojennych, których podstawowym przeznaczeniem jest eskortowanie statków i konwojów - ich ochrona przed atakami sił wroga, przede wszystkim przed atakami okrętów podwodnych i lotnictwa, w mniejszym zakresie przed okrętami nawodnymi. Okręty eskortowe służą także czasami do ochrony cennych okrętów, np. lotniskowców lub okrętów transportowych. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |
