Sojuz-Apollo - Polski Serwis Naukowy

Program Sojuz-Apollo – pierwszy załogowy lot kosmiczny realizowany wspólnie przez ZSRR i USA. Misja ta stanowiła również ostatni lot kapsuły Apollo.

Załoga Apollo

Thomas Stafford (4) - dowódca

Vance Brand (1) - pilot modułu dowodzenia

Deke Slayton (1) - specjalista dokowania

Początkowo na pilota modułu dowodzenia wyznaczony był Jack Swigert, jednak jeszcze przed oficjalnym ogłoszeniem składu załogi, został on odsunięty w ramach kary za skandal ze znaczkami pocztowymi Apollo 15. Swigert nie był bezpośrednio uwikłany w kontrowersyjną sprzedaż znaczków pocztowych Apollo 15, ale w toku dochodzenia, które rozpoczęto po ujawnieniu skandalu, początkowo zaprzeczył zaangażowaniu w jakiekolwiek podobne akcje. Kiedy pojawiły się przeciw niemu pierwsze dowody, wyznał on swoje winy Deke'owi Slaytonowi i został uznany za "niepożądanego" z punktu widzenia public relations.

Nikołaj Nikołajewicz Rukawisznikow, ros. Николай Николаевич Рукавишников (ur. 18 września 1932, zm. 19 października 2002), kosmonauta radziecki. Brał udział w trzech lotach kosmicznych.

Floryda, ang. State of Florida – stan na południowym wschodzie Stanów Zjednoczonych, na półwyspie Floryda otoczonym przez wody Zatoki Meksykańskiej na zachodzie i Oceanu Atlantyckiego na wschodzie. Floryda graniczy na północy z Alabamą i Georgią. Teren jest nizinny, płaski lub pofałdowany, liczne jeziora i bagna, głównie na południu; 2/3 stanu pokrywają tereny leśne.

Rezerwowa

Alan Bean

Ronald Evans

Jack Lousma

Załoga Sojuz

Aleksiej Leonow (2) - dowódca

Walerij Kubasow (3) - inżynier

Rezerwowa

Anatolij Filipczenko

Nikołaj Rukawisznikow

Przebieg misji

Misja Sojuz-Apollo, przeprowadzona w lipcu 1975, obejmowała pierwsze w historii połączenie na orbicie pojazdów amerykańskiego (kapsuły Apollo) i radzieckiego (kapsuły Sojuz 19). Łącznie w obu pojazdach leciało 5 astronautów i kosmonautów.

Załogowy lot kosmiczny - badanie przestrzeni kosmicznej za pomocą statków kosmicznych z ludzką załogą na pokładzie, co jest przeciwieństwem eksploracji kosmosu przy pomocy sond lub zdalnie sterowanych bezzałogowych misji kosmicznych.

Program Apollo – seria amerykańskich lotów kosmicznych w latach 1961-1972. Celem programu było lądowanie człowieka na Księżycu, a następnie jego bezpieczny powrót na Ziemię. Zadanie zostało zrealizowane w 1969 roku, w czasie misji Apollo 11. Program był kontynuowany do roku 1972 w celu przeprowadzenia dokładniejszej naukowej eksploracji Księżyca.

Kapsuły Sojuz 19 i Apollo 18 wystrzelono, w odstępie siedmiu i pół godziny, 15 lipca. Pojazdy wykonały manewr cumowania dwa dni później, a po trzech godzinach od połączenia Stafford i Leonow podali sobie ręce przez otwarty właz Sojuza. Dokowanie umożliwił specjalnie zaprojektowany moduł wyniesiony na orbitę wraz z pojazdem Apollo. Połączenie pojazdów trwało 44 godziny - w tym czasie załogi przeprowadziły wspólne eksperymenty naukowe, wymieniły się upominkami i proporczykami (w tym sadzonkami drzew, które następnie posadzono w obu krajach), odwiedziły nawzajem swoje statki, zjadły wspólny posiłek i rozmawiały w obu językach. Kilkakrotnie powtarzano także manewr dokowania. Pojazd radziecki pozostał na orbicie przez 5 dni, Amerykański przez 9. Po rozłączeniu, pojazdy ustawiono w taki sposób, aby kapsuła Apollo wywołała sztuczne zaćmienie słońca dla załogi Sojuza, która mogła dzięki temu wykonać zdjęcia korony słonecznej.

Jack Robert Lousma (ur. 29 lutego 1936 w Grand Rapids, stan Michigan, Stany Zjednoczone), pilot wojskowy, pułkownik w stanie spoczynku, astronauta amerykański.

Lista startów statków kosmicznych typu Sojuz zawiera informacje o radzieckich i rosyjskich załogowych i bezzałogowych startach różnych wariantów pojazdów tego typu. W Związku Radzieckim był zwyczaj, że w przypadku pomyślnie przeprowadzonych misji otrzymywały one oficjalną nazwę. Loty próbne lub nieudane były maskowane oznaczeniem kolejnego satelity serii Kosmos.

Misja była wielkim sukcesem zarówno technicznym, jak i politycznym. Jedyny poważny problem pojawił się w trakcie powrotu z orbity kapsuły amerykańskiej - na skutek błędu załogi, która nie wyłączyła systemu kontroli reaktywnej, do wnętrza kabiny zassane zostały opary paliwa. Na szczęście załoga nie odniosła poważnych obrażeń.

Anatolij Wasiljewicz Filipczenko, ros. Анатолий Васильевич Филипченкo (ur. 26 lutego 1928), generał-major lotnictwa, kosmonauta radziecki, uczestnik dwóch lotów kosmicznych.

Kosmonauta, z ang. astronauta oraz tajkonauta lub yuhangyuan (chiń. kosmiczny nawigator (podróżnik)) – osoba odbywająca loty kosmiczne lub przygotowania do odbywania takich lotów.

Misja ta stanowiła ostatni start kapsuły Apollo. Była też sposobem na utrzymanie w NASA specjalistów od lotów załogowych, po zamknięciu programu Skylab i w obliczu opóźnień w programie budowy promów kosmicznych. Moduł Dowodzenia kapsuły wykorzystanej w tej misji jest wystawiany w Centrum Kosmicznym im. Johna F. Kennedy'ego na przylądku Canaveral na Florydzie.

Wahadłowiec kosmiczny, prom kosmiczny - rodzaj załogowego statku kosmicznego, który może być wykorzystywany wielokrotnie i zwykle przystosowany jest do wynoszenia na orbitę i ściągania z orbity sztucznych satelitów i innych ładunków.

National Aeronautics and Space Administration (NASA) (pl. Narodowa Agencja Aeronautyki i Przestrzeni Kosmicznej) – agencja rządu Stanów Zjednoczonych odpowiedzialna za narodowy program lotów kosmicznych, ustanowiona 29 lipca 1958 r. na mocy National Aeronautics and Space Act.

Zobacz też

Lista startów statków kosmicznych typu Sojuz

Program Sojuz

Linki zewnętrzne

The Partnership: A History of the Apollo-Soyuz Test Project
– oficjalna strona NASA poświęcona misji

Sojuz 19 (ASTP) na stronie Spacefacts (ang.)

ASTP na stronie Spacefacts (ang.)

Sojuz (ros. Союз, związek) - seria radzieckich oraz rosyjskich pojazdów kosmicznych. Program zapoczątkowano we wczesnych latach sześćdziesiątych jako część radzieckiego programu lądowania na księżycu. Do programu zalicza się zarówno kapsuła jak i rakieta nośna, oba pod nazwą Sojuz. Należy przy tym zaznaczyć, że nazwa Program Sojuz ściśle rzecz biorąc odnosi się jedyne do pierwszych lotów kapsuł, mających na celu przygotowanie do lotów na Księżyc. Od misji Sojuz 11 loty realizowano w ramach innych programów - Ałmaz, Salut, Mir i ISS. Ostatni lot Sojuza zaplanowany jest na rok 2014.

Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich, Związek Radziecki, skrót ZSRR (ros. Советский Союз, Союз Советских Социалистических Республик, СССР, trb. Sowietskij Sojuz, Sojuz Sowietskich Socyalisticzeskich Riespublik, SSSR trl. Sovetskij Soûz, Soûz Sovetskih Socialističeskih Respublik, SSSR) – historyczne państwo socjalistyczne w Europie północnej i wschodniej oraz Azji północnej i środkowej.