Stóg Izerski - Polski Serwis Naukowy

Stóg (stosowana jest także nazwa Stóg Izerski odnosząca się jednak do osady, zlokalizowanej w miejscu schroniska, krótko po II wojnie światowej Kwarc, czes. Stoh, niem. Heufuder, 1105 m n.p.m.) – jeden z najwyższych szczytów Gór Izerskich, położony na zachodnim krańcu Wysokiego Grzbietu, w pobliżu granicy polsko-czeskiej, w gminie Mirsk.

Wieża widokowa (obserwacyjna) – sztucznie wyniesiony punkt widokowy w terenie w celu umożliwienia oglądania uroków panoramy okolicy i dalej odległych terenów. Są to budowle: murowane, stalowe lub drewniane usytuowane z reguły w najwyższym punkcie w okolicy. Na szczycie wieży widokowej usytuowany jest taras widokowy. Jako punkty widokowe niekiedy wykorzystuje się wieże: ratuszy, kościołów i zamków. Wieże widokowe podnoszą atrakcyjność turystyczną danego regionu.

Słownik geografii turystycznej Sudetów – słownik opisujący wszystkie miejscowości i obiekty fizjograficzne położone na terenie polskich Sudetów. Ukazywał się w latach 1989-2008. Redaktorem pracy był Marek Staffa. Zespół autorski tworzyli: Marek Staffa, Krzysztof R. Mazurski, Janusz Czerwiński. Przy niektórych tomach współpracowali także Julian Janczak, Grzegorz Pisarski, Czesław Zając i Jacek Potocki.

Budowa

Masyw Stogu zbudowany jest ze skał metamorficznych – gnejsów i granitognejsów z wkładkami amfibolitów należących do bloku karkonosko-izerskiego, a ściślej jego północno-zachodniej części - metamorfiku izerskiego.

Stóg porośnięty jest prawie w całości lasem świerkowym. Tuż pod szczytem (na wysokości 1060 m n.p.m.), na północnym zboczu znajduje się Schronisko PTTK na Stogu Izerskim.

Szczyt Stogu. W miejscu dawnej wieży widokowej stoi obecne nadajnik

Do 2000 r. na Stogu stała drewniana wieża widokowa. Wybudowana z inicjatywy Towarzystwa Karkonoskiego (Riesengebirgsverein), została oddana do użytku 29 lipca 1892 r. Dotrwała do 1907 r., kiedy to uległa zniszczeniu. Po odbudowie służyła jeszcze do lat 70. XX w. Z powodu zaniedbań, niechęci WOP i złego stanu technicznego została rozebrana. Tuż obok w 2004 r. postawiono maszt telekomunikacyjny.

Hala Szrenicka (niem. Grenzwiese) – położona na wysokości od 1 150 do 1 300 m n.p.m. jest wysokogórską łąką torfową, rozciągająca się po obu stronach głównego grzbietu Karkonoszy (szlaki ze Szklarskiej Poręby).

Granica państwowa – powierzchnia pionowa przechodząca przez linię graniczną oddzielająca terytorium, podziemie i obszar powietrzny jednego państwa od innych państw lub obszarów niczyich. Do określania granic często używa się charakterystycznych elementów geograficznych, jak na przykład rzeki, łańcuchy górskie lub wybrzeża morskie. Oznaczana jest specjalnymi znakami . Stopień rozwinięcia granicy państwa określa współczynnik rozwinięcia granicy.

Na północnym zboczu Stogu działa Ośrodek Ski & Sun Świeradów-Zdrój. W latach 2007-2008 wybudowano kolej gondolową.

Na południowych zboczach z wielu drobnych strumyków bierze początek jedna z największych czeskich rzek – Izera (czes. Jizera, niem. Iser).

Szlaki turystyczne

Przez szczyt przebiegają następujące szlaki:

Hala Izerska (niem. Große Iserwiese, czes. Velká Jizerská louka) – położona na wysokości 840–880 m n.p.m. w dolinie rzeki Izery górska łąka – hala z surowym klimatem (w lipcu notowane bywają na niej temperatury powietrza −3,5 °C). Znajduje się na niej najniższe stanowisko kosodrzewiny. Obszar ten częściowo obejmuje swoim zasięgiem rezerwat przyrody Torfowiska Doliny Izery.

Wysoki Grzbiet (do 1945 niem. der hohe Iser Kamm) - najdłuższy i najwyższy grzbiet górski Gór Izerskich, leżący niemal w całości na terytorium Polski, przebiegający równoleżnikowo między Piechowicami a Novym Městem pod Smrkem w Czechach.

do Hali Izerskiej przez Suchacz

do Czerniawy-Zdrój przez Smrek (kierunek południowy), do Świeradowa-Zdrój (kierunek północny)

ze Świeradowa-Zdrój na Halę Szrenicką, Główny Szlak Sudecki

Przypisy

Urzędowa nazwa ustalona w 1949 r. rozporządzeniem Ministra Administracji Publicznej z dnia 28 maja 1949 r. o przywróceniu i ustaleniu nazw miejscowości (M.P. 1949 nr 44 poz. 592), stosowana także na mapach topograficznych, w Państwowym Rejestrze Nazw Geograficznych i w publikacji Nazwy geograficzne Rzeczypospolitej Polskiej opracowanej przez Komisję Ustalania Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych przy Urzędzie Rady Ministrów i wydanej w 1991 r.
Geoportal.gov.pl
Informacja Turystyczna Świeradów Zdrój: Kolej gondolowa. [dostęp 2011-03-05].
Hejnice (cz.). [dostęp 2012-01-05].

Linki zewnętrzne

http://www.stogizerski.pl

Bibliografia

Słownik geografii turystycznej Sudetów, t. 1 Góry Izerskie, red. Marek Staffa, Wydawnictwo PTTK "Kraj", Warszawa – Kraków 1989, ISBN 83-7005-095-6

Góry Izerskie, mapa turystyczna, skala 1:50 000, Wydawnictwo Turystyczne Plan, Jelenia Góra 2008/2009, wyd. V, ISBN 978-83-60975-68-8