Stanisław Cynarski - Polski Serwis Naukowy

Stanisław Cynarski (ur. 8 sierpnia 1923 w Różance, zm. 24 listopada 1996 w Jaśle) – polski historyk, regionalista, doktor habilitowany, profesor nadzwyczajny Uniwersytetu Jagiellońskiego. Honorowy Obywatel miasta Krosna.

Biografia

Stanisław Cynarski ukończył szkołę powszechną w Wielopolu Skrzyńskim, następnie rozpoczął naukę w gimnazjum w Ropczycach. Po wybuchu II wojny światowej uczył się na tajnych kompletach, w latach 1942–1944 był żołnierzem Armii Krajowej. Egzamin dojrzałości złożył w Przemyślu w 1946 roku.

Jasło – miasto powiatowe w południowo-wschodniej części Polski, w województwie podkarpackim (od 1999), w obrębie Dołów Jasielsko-Sanockich. Znajduje się ono na wysokości od 225 do 380 m n.p.m. na przecięciu rzek Wisłoki, Ropy oraz Jasiołki.

Przemyśl (ukr. Перемишль, ros. Перемышль, niem. Prömsel, czes. Přemyšl, łac. Praemislia) – miasto w województwie podkarpackim nad Sanem, liczące 66 389 mieszkańców (XII 2009), co czyni je drugim pod względem ludności miastem województwa podkarpackiego.

Pracował jako nauczyciel w szkołach podstawowych w Szkodnej i Gliniku, w 1950 roku rozpoczął studia historyczne w Państwowej Wyższej Szkole Pedagogicznej w Krakowie, które kontynuował na Uniwersytecie Jagiellońskim. Dyplom uzyskał w 1955 roku. Przez kolejne cztery lata był aspirantem w Katedrze Historii Polski Nowożytnej, następnie asystentem w Katedrze Historii Powszechnej Średniowiecznej Uniwersytetu Jagiellońskiego. W latach 1958–1960 był również pracownikiem Muzeum w Krośnie.

Muzeum Podkarpackie w Krośnie powstało w 1954 r. jako Muzeum Regionalne PTTK, w 1958 r. stało się instytucja państwową pod nazwą Muzeum w Krośnie, a od 1975 r. – Muzeum Okręgowe. W 2000 r. przyjęło obecną nazwę.

Order Odrodzenia Polski, Polonia Restituta - drugie najwyższe polskie państwowe odznaczenie cywilne, nadawane za wybitne osiągnięcia na polu oświaty, nauki, sportu, kultury, sztuki, gospodarki, obronności kraju, działalności społecznej, służby państwowej oraz rozwijania dobrych stosunków z innymi krajami. Ustanowione ustawą z 4 lutego 1921.

W 1961 roku uzyskał doktorat, w 1963 habilitację. W latach 1979–1980 był kierownikiem Zakładu Historii Powszechnej Średniowiecznej. Prowadził badania nad kulturą szlachecką w Polsce XVI i XVII wieku, stosunkami polsko-włoskimi w XVI wieku oraz studia regionalne historii Małopolski i Podkarpacia w wiekach XIV–XVIII. Był autorem licznych prac naukowych, redaktorem „Prac Historycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego” oraz serii „Studia Italo-Polonica”, członkiem Polskiego Towarzystwa Historycznego. Brał udział w pracach Głównej Komisji Badania Zbrodni Hitlerowskich w Polsce.

Armia Krajowa (AK) – zakonspirowana siła zbrojna polskiego podziemia w czasach II wojny światowej, działająca pod okupacją niemiecką państwa polskiego i sowiecką w granicach sprzed 1 września 1939 oraz poza nimi. Była najsilniejszą i najlepiej zorganizowaną armią podziemną z działających w tamtym czasie w Europie.

Wielopole Skrzyńskie – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie ropczycko-sędziszowskim, w gminie Wielopole Skrzyńskie; siedziba gminy Wielopole Skrzyńskie.

Został odznaczony między innymi Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. Otrzymał tytuł Honorowego Obywatela miasta Krosna.

Zmarł w 1996 roku w Jaśle i tam został pochowany.

Bibliografia

Krzysztof Baczkowski: Stanisław Cynarski (1923–1996) [w:] „Studia Historyczne” 1997, nr 1.

Wanda Belcik: Regionaliści krośnieńscy – informator biograficzny. Krosno: 2007. ISBN 978-83-7530-019-2.

Danuta Quirini-Popławska: Stanisław Cynarski (1923–1996) [w:] „Odrodzenie i Reformacja w Polsce” 1997, t. 41.